VVD wil automobilisten anders belasten

DEN HAAG - De VVD wil automobilisten gaan belasten naar het aantal gereden kilometers en de veiligheid en milieuvriendelijkheid van het voertuig. In ruil daarvoor kunnen op termijn, vanaf 2008, de aanschafbelasting (bpm) en motorrijtuigenbelasting verdwijnen.

Het plan van het liberale Tweede-Kamerlid Hofstra kan rekenen op steun van de andere coalitiepartijen en dus van een Kamermeerderheid, zo bleek dinsdag. CDA-woordvoerder De Nerée spreekt van 'een goede aanzet'. D66-Kamerlid Bakker noemt het plan van Hofstra 'prima'.

De VVD speelt, net als andere partijen, al langer met de gedachte auto's anders te belasten, zodat het gebruik ervan zwaarder weegt dan het bezit. Eerdere plannen met onder meer kilometerheffing, rekeningrijden en tolpoorten mislukten. Omdat het kabinet volgens de VVD weer te veel treuzelt met nieuwe plannen, probeert Hofstra met zijn eigen voorstel de discussie nieuw leven in te blazen.

Woensdag is er kameroverleg met staatssecretaris Wijn (Financiën) en minister Peijs (Verkeer). Hofstra zal ze vragen binnen twee of drie maanden met uitgewerkte voorstellen te komen.

Variabele heffing

De liberaal denkt aan een autobelasting die is opgebouwd uit drie delen. Behalve een vast bedrag per gereden kilometer gaat het dan om een variabele heffing voor de veiligheid en milieuvriendelijkheid van de auto. Hoe veiliger en milieuvriendelijker de auto, hoe goedkoper de bestuurder uit is, aldus Hofstra. Het systeem zou volgens hem ook voor het vrachtverkeer kunnen gelden.

Op dit moment bedragen de vaste autobelastingen in Nederland jaarlijks bijna 6 miljard euro. Er wordt ongeveer 100 miljard kilometer per jaar gereden. De heffing die Hofstra wil, zou dus uitkomen op gemiddeld 6 cent per kilometer. Hiervan zijn 2 cent vast. De rest varieert, naar gelang de veiligheid en milieuvriendelijkheid van de auto.

Draai

Volgens D66-Kamerlid Bakker heeft de VVD met het plan van Hofstra een draai gemaakt. Tot dusver waren de liberalen volgens hem niet te porren voor het zwaarder belasten van het autogebruik.

Heffing naar plaats en tijd

PvdA en GroenLinks zijn blij dat de VVD ook hun wens deelt om veelrijders zwaarder te belasten. Wel betreuren PvdA'er Crone en GroenLinks-Kamerlid Duyvendak het dat de VVD niet kiest voor een heffing naar plaats en tijd, zodat rijden in de spits op drukke wegen duurder is. Zij zien daarin een belangrijk middel om files te bestrijden. In Londen is op die manier een duidelijke daling van het aantal files tot stand gekomen, aldus Duyvendak.

GroenLinks komt over drie weken met een initiatiefwetsvoorstel om gemeenten en provincies de ruimte te geven zelf beprijzingsmaatregelen te nemen. Volgens Hofstra sluiten zijn plannen een heffing naar tijd en plaats niet uit. "Na 2016 zou het onder voorwaarden kunnen."

Hofstra stelt nadrukkelijk dat het doel van de door hem beoogde heffing niet is om files te bestrijden. Dat kan alleen door het wegennet fors uit te breiden en het openbaar vervoer te verbeteren, aldus de VVD'er. Ook CDA'er De Nerée onderstreept dat de files door een betere infrastructuur moeten worden teruggedrongen.

'Eerlijker'

De brancheorganisaties Bovag en Rai zijn blij met het voorstel van Hofstra. Het huidige systeem van aanschaf- en motorrijtuigenbelasting is niet meer van deze tijd, aldus de verenigingen. "Een variabel systeem waarbij de automobilist betaalt naar gebruik is veel eerlijker."

'Fopspeen'

In milieukringen is ietwat verdeeld gereageerd. Milieudefensie kraakte het plan meteen als een 'fopspeen', omdat de files en het milieu er niet mee worden geholpen. De organisatie pleit voor het duurder maken van het rijden in de spits, verhoging van de dieselaccijnzen en tolpoortjes rond de grote steden.

Stichting Natuur en Milieu spreekt van een 'voorzichtige stap in de goede richting', omdat de VVD nu de voordelen ziet van 'pay as you go' en met haar plan het milieu wil verbeteren. Kritiek is er anderzijds omdat met volledige afschaffing van de bpm een financiële prikkel ontbreekt om zo veilig, zuinig en schoon een nieuwe auto aan te schaffen.

Maar de VVD'er wil problemen zoals met de omstreden Duitse 'LKW-maut', een heffing voor trucks die alsmaar uitgesteld wordt, voorkomen. Het tempo van invoering van de heffing, waarbij Hofstra 'voeling' wil houden met wat er elders in Europa gebeurt, zal vooral bepaald worden door de afschaffing van de bpm. Als dat te snel gaat worden tweedehandsauto's onverkoopbaar, omdat een nieuwe auto dan goedkoper wordt dan een gebruikte.

Dagelijkse nieuwsbrief

Dagelijkse nieuwsbrief
Elke ochtend rond 6.00 uur weten wat het nieuws wordt?

NUwerk

Tip de redactie