DEN HAAG - Gedetineerden hebben geen hoge pet op van inspanningen van hulpverleners om hen op het rechte pad te houden. Volgens veel gevangenen leveren die geen of slechts een geringe bijdrage aan een goede terugkeer in de samenleving. Dat blijkt uit een woensdag gepubliceerd onderzoek van de Dienst Justitiële Inrichtingen.

Mensen die voor het eerst achter de tralies komen, denken positiever over hun toekomst dan recidivisten. Die laatste groep verwacht na invrijheidsstelling opnieuw in de criminaliteit te belanden. Hoe langer mensen in de gevangenis zitten, des te negatiever zijn ze over de voorbereidingen op terugkeer in de samenleving. Vrouwen die voor het eerst zijn gedetineerd, zijn over het algemeen positief over de mogelijkheden voor opleiding en werk.

Volgens de Dienst Justitiële Inrichtingen blijkt uit andere onderzoeksgegevens dat 50 procent van ontslagen gedetineerden na bijna vijf jaar vrijheid opnieuw het gevang in moet. Aan het onderzoek 'Gedetineerd in Nederland' werkten 6400 gedetineerden uit zestig huizen van bewaring en gevangenissen mee.

Ze kregen stellingen voorgelegd over het functioneren van bewakers, de veiligheid en de hygiëne. Over het algemeen gaven de gevangenen aan hun huisvesting schoon en veilig te vinden. Diefstal heeft onderling nauwelijks plaats en de bewakers zijn sympathieke mannen en vrouwen die de gevangenen humaan en vriendelijk bejegenen.

Ontevreden

De gedetineerden zijn over het algemeen ontevreden over de activiteiten die ze krijgen aangeboden om de dagen door te komen. Vooral in het weekeinde slaat de verveling toe. De ondervraagden vinden het leven in de inrichting eentonig. Ze zeggen dat ze te lang in hun cel zitten en dat ze in hun vrije tijd niet kunnen doen wat ze zouden willen. Driekwart van de gedetineerden is het pertinent oneens met de stelling dat een Nederlandse bajes op een hotel zou lijken.

Huisregels

Huisregels in gevangenissen en huizen van bewaring zijn niet altijd even duidelijk of helder, ervaren de ondervraagden. Ze vinden die regels en de toepassing ervan overigens wel belangrijk, maar tegelijkertijd menen de gedetineerden dat de inrichtingen hen onvoldoende informeren over hun rechten. De afhandeling van klachten zou tekortschieten en de opgelegde straffen zijn te streng.

De ondervraagden zijn gemiddeld 33 jaar oud. Van hen is 57 procent in Nederland geboren, 9 procent komt uit Suriname, 8 procent van de Nederlandse Antillen, 6 procent uit Marokko en 5 procent uit Turkije.