DEN HAAG - Minister De Hoop Scheffer van Buitenlandse Zaken heeft met ontsteltenis kennis genomen van de levenslangeveroordeling in Thailand van Machiel Kuijt. Vrijdag kreeg Kuijt het vonnis in hoger beroep te horen. Zijn advocaat en de Nederlandse ambassade kregen er pas maandag lucht van.

De Hoop Scheffer vindt het "onbegrijpelijk" dat de Thaiserechter "zo'n sprong van vrijspraak naar levenslang heeft kunnen maken". Hij heeft maandag ogenblikkelijk de Thaise ambassadeur ophet matje geroepen en inzage geëist in het vonnis en de motivering. Ook de Tweede Kamer is geschokt en wil dat minister Donner van Justitie snel een uitwisselingsverdrag met Thailand sluit. Dat moet het mogelijk maken dat in Thailand veroordeelde Nederlanders in eigen land hun straf kunnen uitzitten.

Nederland streeft volgens Donner naar de totstandkoming van een verdrag, maar ziet veel beren op de weg. De Thaise autoriteiten zullen eisen stellen, zodat de veroordeelde in Nederland niet direct op vrije voeten komt.

Uitwisselingsverdrag

De Tweede Kamer zal de druk op Donner verder op voeren doorvolgende week voor een motie van D66-fractievoorzitter Dittrich testemmen om een uitwisselingsverdrag met Thailand te sluiten. CDA en PvdA zullen Dittrich zeker steunen. Hij noemt het een "afschuwelijk" vonnis. "Kuijt heeft geen nieuwe behandeling gehad, zoals dat bij ons gebruikelijk is. De rechter heeft zijn oordeel gebaseerd op de schriftelijke stukken van het oorspronkelijke proces", aldus de D66'er.

Voor Kuijts advocaat G.J. Knoop kwam de veroordeling "als een donderslag bij heldere hemel" omdat de uitspraak pas op 17 november was gepland en omdat het levenslang is geworden. Juridisch staat voor Kuijt nog een gang naar de Thaise variant van de Hoge Raad open. "Kuijt en zijn familie zijn keihard met de werkelijkheid geconfronteerd", aldus Knoops.

Mensonterend

Machiels moeders Pita Kuijt vindt het vonnis "mensonterend". Ze heeft geen idee waar haar zoon verblijft en kan ook geen contactmet hem krijgen. Binnenkort reist ze af naar Thailand.

Kuijt werd in april 1997 samen met een Italiaanse vriend aangehouden toen ze na een vakantie op weg waren naar het vliegveldin Bangkok. Hij werd beschuldigd van medeplichtigheid aan handel in harddrugs. Aanleiding was de vondst van een halve kilo heroïne bij zijn Thaise ex-vriendin en haar broer.

In maart vorig jaar werd Kuijt vrijgesproken, maar het Openbaar Ministerie ging in hoger beroep, dat Kuijt in de gevangenis moest afwachten.

Vrijlating

De Hoop Scheffer schreef zijn Thaise collega in april nog een brief waarin hij pleitte voor vrijlating van de Nederlander. Op dat moment sloot de Thaise regering een bloedige campagne tegen de handel in drugs af, die naar schatting 1600 handelaars en koeriers het leven kostte.

Buitenlandse Zaken kreeg ook kritiek te verduren. Zo zou de Nederlandse ambassadeur in Thailand tijdens het langjarige voorarrest slecht één keer een kort bezoek hebben gebracht. Dat was na een artikel in De Telegraaf over wantoestanden in de gevangenis waarin Kuijt verbleef.