DEN HAAG - Minister Peijs van Verkeer en Waterstaat wil vanaf geleidelijk een kilometerheffing invoeren. Tegelijkertijd wil ze de automobilist iets teruggeven door eveneens geleidelijk de BPM (de aanschafbelasting op auto's) af te schaffen en de wegenbelasting te verminderen.

Dat zegt Peijs zaterdag in het Algemeen Dagblad. Vóór 2007 moeten de files in het land een stuk minder lang zijn door de invoering van 33 nieuwe spitsstroken. Peijs verwacht ook heil van nieuwe tolwegen, te beginnen met de A4 tussen Rotterdam en Delft. Het standpunt van Peijs is opmerkelijk omdat haar partij het CDA vorig jaar april in de Tweede Kamer samen met de VVD nog een plan van toenmalig minister Netelenbos (PvdA) voor de kilometerheffing tegenhield. Over meer betalen in de Randstad en in de spits zegt Peijs nu: "Al was ik er niet voor: het móet.''

Peijs zegt in het interview dat automobilisten in de toekomst meer gaan betalen naarmate ze meer rijden. "We moeten ophouden opa en oma de vertegenwoordigers te laten subsidiëren via de wegenbelasting.''

Ze kondigt rigoureuze maatregelen aan. Al vanaf 2007 komt er een zogeheten 'platte kilometerheffing', die even duur is voor iedereen. Dat is een oud VVD-plan, waar het CDA in het verleden niets in zag. Vanaf 2010 moet er dan een heffing komen die variabel is naar tijd en plaats. "De opbrengst daarvan moet wel naar wegen of openbaar vervoer gaan. Beprijzing is nodig, maar daarnaast werken we aan de uitbreiding van bestaande wegen en aan de bouw van nieuwe'', aldus Peijs.

Tolwegen zijn voor de minister een deel van de toekomst. Nog deze kabinetsperiode wil ze beginnen met de aanleg van de A4 Midden-Delfland, tussen Rotterdam en Delft. Dit moet een doorgaande tolweg zijn met weinig afslagen.

Belangrijkste tegemoetkoming in de kosten voor de automobilist is de afschaffing van de aankoopbelasting BPM. "Waarom straffen we mensen voor de aanschaf van een auto? Dat is echt een unicum in Europa.'' Peijs wil de BPM en wegenbelasting in stappen afbouwen. "Anders raak je een tweedehands auto aan de straatstenen niet kwijt. Een nieuwe auto is dan goedkoper dan een gebruikte.''

Anders dan het CDA zijn VVD en PvdA positiever. Zij vinden dat Peijs "de goede richting inslaat''. VVD-Kamerlid Hofstra is het zeer eens met het afschaffen van de BPM en de wegenbelasting maar noemt de invoering van de kilometerheffing per 2007 te snel. "Per is beter.'' Ook vreest hij dat het erg duur wordt om alle zes miljoen auto's in Nederland klaar te maken voor de kilometerheffing.

PvdA-woordvoerder Verdaas steunt de kilometerheffing. "Wij zijn er altijd voor geweest om niet het bezit maar het gebruik van de auto te belasten.'' GroenLinks-Kamerlid Duyvendak noemde het plan van Peijs "te laat en te weinig. Er komt teveel asfalt en het ontbreekt de minister aan moed om vóór 2007 rekeningrijden in te voeren.'' De Kamer debatteert de komende week met Peijs over haar plannen en haar begroting voor 2004.

De ANWB is onaangenaam verrast over de plannen van de minister. De bond snapt niet dat Peijs niet eerst met andere partijen van gedachten heeft gewisseld en steun heeft gezocht voor het oplossen van het mobiliteitsprobleem, zei een woordvoerder. De ANWB is voorstander van een eerlijke verdeling van de autolasten, maar denkt dat Peijs met deze voorstellen een grote denkfout maakt. "Met het invoeren van een platte kilometerheffing, haal je het rekeningrijden weer van stal. Daarmee zijn we terug bij af, want we hebben al veel eerder geconstateerd dat dat geen oplossing is voor de bestrijding van files.''