UTRECHT - Jongens van Marokkaanse afkomst die in de gevangenis belanden, hebben verhoudingsgewijs lichtere vergrijpen gepleegd dan jongens van Nederlandse komaf.

Waar Nederlandse jongens vaak vastzitten voor zedendelicten, geweldpleging of brandstichting, is er bij Marokkaanse jongens meestal sprake van een vermogensdelict, al dan niet met geweld.

Een rapport dat Gonneke Stevens en Violaine Veen van de Universiteit Utrecht dinsdag presenteren, rekent af met een aantal heersende ideeën over Marokkaanse jeugddelinquenten. Vaak worden deze jongens puur en alleen maar weggezet als jonge veelplegers.

Inzicht

Volgens de sociale wetenschapsters is voor het eerst inzicht verkregen in het soort delicten dat deze groep pleegt. Meer dan 80 procent van de Marokkaanse jongens zit in een justitiële jeugdinrichting voor een vermogensdelict, tegenover 45 procent bij de Nederlandse groep. Het resterende deel zit vast voor een zwaarder vergrijp.

Opvallend

En dat is niet het enige. Marokkaanse jongens uit beter geïntegreerde gezinnen blijken het vaker aan de stok te krijgen met justitie dan Marokkanen uit armere gezinnen. Opvallend, omdat dit bij de Nederlandse groep precies andersom is.

''Mogelijk zijn Marokkanen die deel willen uitmaken van de Nederlandse samenleving, extra gevoelig voor het leven in een maatschappij die weinig positief staat tegenover hun etnische groep. Bij sommige jongens kan dit tot crimineel gedrag leiden'', lichtte Stevens toe.

Gevangenen

De onderzoeksters namen driehonderd Marokkaanse en Nederlandse gevangenen in de leeftijd van twaalf tot achttien jaar en hun ouders onder de loep. Deze twee groepen werden ook nog eens vergeleken met vijfhonderd leeftijdsgenoten die niet in een gevangenis zitten.

De Utrechtse onderzoeksters richtten zich op jonge delinquenten in voorlopige hechtenis. Deze jongens zijn dus nog in afwachting van een veroordeling. Waarom kozen zij niet voor jongens die al voor de rechter zijn geweest?

''Je wordt niet zomaar voorlopig opgenomen in een jeugdgevangenis. Als dat gebeurt, is er meestal al eerder contact geweest met de politie.''

Justitie

Voor de verschillen tussen jonge gevangenen van Marokkaanse en Nederlandse komaf zijn meerdere verklaringen mogelijk. Het kan iets zeggen over de delicten van Marokkaanse jongens in het algemeen. Maar het kan ook iets zeggen over justitie; uit eerder onderzoek blijkt dat Marokkanen sneller worden opgepakt dan Nederlandse jongens.

Stevens vraagt zich ook af of het justitiële systeem wel even goed werkt voor de Marokkaanse als voor de Nederlandse jongens.