AMSTERDAM - De rechter blijkt Justitie te hebben verboden pasfoto's van ov-chipkaartreizigers te vorderen voor onderzoek. De gegevensbeheerder wilde de informatie niet verstrekken. Voor de zaak bleek de informatie niet nodig.

Dat blijkt uit een vonnis van de rechtbank in Rotterdam. De uitspraak dateert al van juni, maar komt nu pas in de publiciteit. Inmiddels ligt de zaak bij de Hoge Raad, want het Openbaar Ministerie vindt dat ze dergelijke gegevens wel moeten mogen opvragen.

Onderzoek

Aanleiding voor de zaak is een onderzoek naar een aanranding in Rotterdam in 2007, waarbij er een vermoeden bestond dat de dader gebruik zou hebben gemaakt van de metro. Daarom vorderde het Openbaar Ministerie gegevens van klanten, die op 6 mei 2007 tussen 10 uur 's avonds en middernacht op de metrostations Maashaven en Heemraadlaan waren geweest.

Niet alleen werd gevraagd om naam, adres en woonplaats van de reizigers, maar ook om een pasfoto. Dat laatste weigerde gegevensverwerker Trans Link Systems met een beroep op de Wet Bescherming Persoonsgegevens. Onder protest moest het bedrijf de informatie toch leveren, maar stapte direct naar de rechter om te voorkomen dat deze informatie zou worden gebruikt.

Rechtszaak

Kern in de discussie is dat een foto informatie geeft over het ras en soms de levensovertuiging van iemand en daarom niet zomaar gevorderd kan worden. Niet alleen wetgeving in Nederland verbiedt dat, maar ook de Europese richtlijn voor privacy. Voor het opvragen van dergelijke informatie zou dan ook toestemming van een rechter-commissaris nodig zijn.

De rechter is het met dat verweer eens. De afbeeldingen moesten aan Trans Link Systems worden teruggeven en mochten niet in het onderzoek worden gebruikt.

Beroep

In een reactie stelt het Openbaar Ministerie in Rotterdam het niet met de beslissing eens te zijn en in beroep te zijn gegaan. Omdat dit een bijzondere procedure is, komt de zaak nu direct bij de Hoge Raad uit.

Trans Link Systems zegt in een reactie blij met de uitspraak te zijn en de privacy van klanten belangrijk genoeg te vinden om naar de rechter te stappen. "Wij hebben in onze systemen en organisatie een veelheid aan maatregelen getroffen om de privacy van klantgegevens te waarborgen.

Zo ook hoe moet worden omgegaan met vorderingen van politie en jusitie.", zegt financieel directeur Gerben Nelemans tegenover NU.nl. "In het weigeren van dit vorderingsverzoek zijn we door de rechter terecht in het gelijk gesteld. We zien de procedure bij de Hoge Raad dan ook met vertrouwen tegemoet."

Niet noodzakelijk

Overigens bleek de informatie van de ov-chipkaart niet noodzakelijk voor het oplossen van het misdrijf. De verdachte kon met reguliere opsporingsmethoden worden aangehouden en veroordeeld.

Het ov-chipkaartsysteem registreert alle reizen, die bij persoonlijke kaarten te koppelen zijn aan een losse database met persoonsgegevens. Reisgegevens worden zeven jaar bewaard. Trans Link Systems zegt nog in overleg met de Belastingdienst te zijn om deze periode te verkorten.