AIVD vreesde lekken meer informatie

AMSTERDAM - De geheime dienst AIVD heeft de telefoons van een onbekend aantal journalisten van De Telegraaf afgeluisterd om er snel achter te komen welke AIVD-medewerker geheime informatie naar de krant lekte.

Ook heeft de dienst observaties uitgevoerd om het lek snel te kunnen dichten. Dat bleek donderdag tijdens een kort geding voor de rechtbank in Amsterdam.

In de spoedprocedure wil De Telegraaf afdwingen dat de AIVD het afluisteren en observeren van hun medewerkers direct stopt en dat de hierdoor verkregen informatie over de Telegraaf-journalisten wordt vernietigd en niet beschikbaar wordt gesteld aan het Openbaar Ministerie (OM).

Dit om te voorkomen dat de omstreden gegevens ook nog eens zouden kunnen worden gebruikt in een eventuele strafzaak tegen Telegraaf-journalisten.

Inval

Het OM liet namelijk vorige maand op basis van deze informatie een inval in de woning van Telegraaf-journaliste Jolande van der Graaf doen en een medewerker en een oud-medewerker van de AIVD arresteren.

De laatste twee worden ervan verdacht geheime informatie naar de verslaggeefster te hebben gelekt, waarop de krant onder meer het artikel 'AIVD faalde rond Irak' op 28 maart baseerde.

De krant schreef dat de dienst het kabinet op het verkeerde been had gezet in de aanloop naar de oorlog tegen Irak door 'klakkeloos buitenlandse inlichtingenrapporten' te hebben overgenomen.

'Buiten proportie'

De inval was niet noodzakelijk en buiten proportie. De geheime dienst AIVD wist namelijk op de dag van de huiszoeking, 18 juni, al wie van zijn medewerkers geheime informatie naar de krant lekte. Dat stelde advocaat Victor Koppe donderdag.

Nationale veiligheid

Tijdens de zitting gaf landsadvocaat Cécile Bitter aan dat de bescherming van journalistieke bronnen een zwaarwegend belang is. Maar volgens haar kon de AIVD niet anders dan in deze zaak voorrang te geven aan de bescherming van de nationale veiligheid.

De geheime dienst kreeg namelijk na een eerste intern onderzoek het lek niet boven water. De auteurs van het stuk waren het enige aanknopingspunt, zette Bitter uiteen.

Meer informatie

Toen uit de telefoontaps bleek wie de lekkende medewerker was, moest snel worden ingegrepen. Dit omdat volgens de AIVD het gevaar bestond dat deze nog meer informatie uit andere operationele onderzoeken zou vrijgeven.

Dat zou die onderzoeken, die in de visie van de AIVD van groot belang voor de veiligheid in Nederland zijn, in gevaar brengen en mogelijk ook medewerkers en bronnen van de AIVD.

Intern onderzoek

De advocaten van De Telegraaf vinden dat de AIVD het alleen bij intern onderzoek had moeten houden. Dat bood in hun ogen voldoende mogelijkheden om het lek te achterhalen.

Verder hadden de bijzondere opsporingshandelingen tegen de journalisten van de Telegraaf zeker nadat het lek boven water was, direct moeten worden stopgezet.

Geen toezegging

De raadsmannen van De Telegraaf wilden dat de AIVD toe zou zeggen dat dit alsnog direct gebeurt. Bitter zei dat niet te kunnen doen.

De rechter oordeelt donderdag 23 juli over de eisen van De Telegraaf.

Tip de redactie