NEW YORK - Voor het eerst is dinsdag een terreurgevangene uit het omstreden detentiekamp Guantanamo Bay voor een Amerikaanse civiele rechter verschenen.

Ahmed Ghailani zei tijdens zijn voorgeleiding in New York onschuldig te zijn. De vermeende al-Qaedastrijder wordt verdacht van betrokkenheid bij aanslagen op Amerikaanse ambassades in Kenia en Tanzania in 1998.

President Barack Obama wil het in Cuba gelegen Guantanamo sluiten. De gevangenen zullen daarom overgebracht moeten worden naar de VS. Deze eerste zaak zal moeten bewijzen dat het vervolgen en gevangenzetten van terreurverdachten in de VS veilig kan verlopen.

Veel van Obama's tegenstanders zien liever dat de zogenoemde vijandelijke strijders niet in de VS worden vervolgd.

Aanklachten

Op de lijst aanklachten tegen Ghailani staan 286 gevallen van moord, samenzwering tot moorden, bomexplosies en verminkingen, en de samenzwering tot het gebruik van massavernietigingswapens tegen Amerikaanse staatsburgers.

De geboren Tanzaniaan Ghailani heeft volgens de aanklagers het dynamiet, een mobiele telefoon en een auto geleverd die bij de explosies werden gebruikt. Door de aanslagen vielen meer dan tweehonderd doden en duizenden gewonden. Bij veroordeling kan hij de doodstraf krijgen.

Kort voor de terreuraanslagen in het oosten van Afrika vertrok Ghailani uit Afrika. Hij werd in 2004 opgepakt in Pakistan en zit sinds 2006 vast in Guantanamo.

Bush

De voormalige Amerikaanse president George W. Bush zette na de aanslagen van 11 september 2001 het omstreden kamp in Cuba op. Mensenrechtenorganisaties klagen sindsdien steen en been over de omstandigheden in het kamp.

Obama wil het kamp in januari 2010 gesloten hebben. Hij moet voor die tijd een oplossing vinden voor de tweehonderd mensen die nog vastzitten in Guantanamo.

Een deel van hen moet nog vervolgd worden, een ander deel mag naar huis maar kan niet. Mogelijk zouden zij in hun thuisland gemarteld kunnen worden.

Enkele Europese landen hebben aangeboden een aantal gevangenen op te nemen. Nederland weigert vooralsnog.