DEN HAAG - PvdA en CDA hebben zo zwaar verloren bij deze verkiezingen dat ze eigenlijk hun biezen moeten pakken. Dat vond Geert Wilders, donderdag met zijn PVV de grote winnaar bij de Europese verkiezingen.

Wilders genoot van het lijsttrekkersdebat aan het slot van de verkiezingsdag. ''Het CDA heeft een derde verloren, de PvdA is gehalveerd. Normaal zou je je biezen pakken. De kiezer heeft gesproken.''

Opstappen

Pieter van Geel (CDA) en Mariette Hamer (PvdA) zeiden dat ze de onvrede van de kiezers hebben gehoord. Maar ze zien de uitslag niet als reden om tussentijds op te stappen. ''We hebben Europees campagne gevoerd en daarop willen we worden afgerekend. En op gevoerd beleid.''

Hamer kreeg de hoon van Wilders over zich heen toen ze stelde dat ze de uitslag ziet als een ''ongelofelijke aansporing om het kabinetsbeleid aan te scherpen''.

Aansporing

''Hoe kunt u dat zeggen. De kiezers hebben u een pak op de broek gegeven, mevrouw Hamer. Hoe kunt u nou spreken van een aansporing.'', vond de PVV-voorman. Ook later in het debat bleven PVV en PvdA botsten.

Samenwerking

Wilders beklaagde zich erover dat veel partijen samenwerking met zijn partij op voorhand afwijzen. ''De kiezer heeft altijd gelijk. Dan is het dus ondemocratisch om op basis van getetter een partij bij voorbaat uit te sluiten.''

Op haar beurt stelde Hamer dat de PVV-leider haar partij steeds opzoekt en dat zij niet ziet ''hoe wij samen tot een regering kunnen komen''.

Afgerekend

Ook Mark Rutte, fractievoorzitter van de VVD, vindt het niet goed om op voorhand partijen uit te sluiten. ''Als er verkiezingen zijn geweest en je bent groot geworden, dan moet er gewoon met je worden gesproken'', stelde hij richting Wilders. Ook Rutte vond overigens dat de coalitiepartijen ''dramatisch hadden verloren''. Volgens hem werd donderdag afgerekend met het kabinetsbeleid.

Femke Halsema (GroenLinks) voorziet dat het een kwestie van tijd is voordat Wilders zijn aanhang moet vertellen dat hij machteloos is in Europa. ''U kunt geen enkele vuist maken. U heeft geen spreektijd met vier man. Als u macht wilt hebben in Europa zult u moeten samenwerken. U bent geïsoleerd.''

Ga naar de NU.nl-special over de Europese verkiezingen