DEN HAAG - Premier Jan Peter Balkenende heeft vrijdag het VVD-voorstel om de vrijheid van meningsuiting op te rekken met harde woorden verworpen. De minister-president noemde het ''onbegrijpelijk'' en ''beneden peil'' dat van VVD-leider Mark Rutte de Holocaust ontkend mag worden.

''Alleen al het denken hierover is echt onverstandig. Het ontkennen van de Holocaust is een vreselijk iets. Het is niet voor niets strafbaar gesteld'', zei Balkenende tijdens zijn wekelijkse persconferentie.

Hij wees erop hoe gevoelig misdaden uit de Tweede Wereldoorlog liggen in de samenleving.

Vrijheid van meningsuiting

Rutte heeft de premier eerder opgeroepen de vrijheid van meningsuiting te verruimen. Toen Balkenende daar geen gehoor aan gaf, is hij samen met fractiegenoot Atzo Nicolaï gaan werken aan een initiatiefwet.

De liberalen willen het verbod op groepsbelediging en haatzaaien schrappen. Ze stellen ook het verbod op aanzetten tot discriminatie ter discussie.

Vervolging Wilders

De twee VVD'ers menen dat de vrijheid van meningsuiting de laatste jaren wordt beknot. Voorbeelden daarvan zijn volgens Rutte de strafrechtelijke vervolging van PVV-leider Geert Wilders en de aanhouding vorig jaar van cartoonist Gregorius Nekschot.

''Allemaal gevallen waaruit blijkt dat de discussie de verkeerde kant uit gaat.'' Rutte wil voorkomen dat mensen zichzelf onnodig censureren uit angst voor de rechter en voor de toenemende tegenstellingen in de samenleving.

Initiatiefwet

De opzet van de initiatiefwet heeft afgelopen week tot veel kritiek geleid, ook van VVD-kopstukken als Hans Wiegel en Frans Weisglas.

Prominent Tweede Kamerlid Hans van Baalen zei dat ontkenners van de Holocaust voor de rechter moeten komen. Hij vindt dat deze mensen aanzetten tot haat op een manier die geweld uitlokt. Voor Rutte ligt de grens bij uitspraken die direct oproepen tot geweld.

Partijvoorzitter Ivo Opstelten steunt Rutte in zijn voornemen de vrijheid van meningsuiting uit te breiden omdat deze onder druk staat. Maar hij betreurt het dat de discussie zich nu toespitst op het ontkennen van de Holocaust, zo liet hij vrijdagavond weten.

'Het spoor bijster'

CDA-minister Maxime Verhagen (Buitenlandse Zaken) vindt dat de VVD-leider ''het spoor helemaal bijster is''. Hij vreest dat de liberalen grofheid tot de norm maken.

Justitieminister Ernst Hirsch Ballin, eveneens CDA, noemde de initiatiefwet ''geen vooruitgang''. ''De vrijheid van meningsuiting is belangrijk, maar die moet niet zover gaan dat die grenzeloos is.'' Ook de coalitiegenoten PvdA en ChristenUnie zien niks in het voorstel.

Onder homo's is ''heel veel onrust'' ontstaan door het VVD-plan, constateerde hoofdredacteur Henk Krol van de Gay-krant. ''Het had genuanceerder gemoeten'', zei hij over de presentatie door Rutte.