'2008 was het jaar van de lege mediahypes'

Rond kersttijd wordt massaal teruggeblikt op afgelopen jaar. NU.nl blikt terug op het politieke jaar met GroenLinks-leider Femke Halsema. "We gaan het toch niet weer over de kwestie-Duyvendak hebben, hè?"

Waarom niet?

"Ik ben wel een beetje klaar met telkens diezelfde vragen. Uiteindelijk was het toch een interne zaak, die we ook intern hebben opgelost. Wij doen het niet zoals bij de PvdA, waarbij de partijleden na het ontslag van Vogelaar rollebollend over straat gingen."

Goed. Omschrijf het jaar eens in drie kernwoorden?

"Internationaal was het om twee redenen een historisch jaar. Vanwege de kredietcrisis, maar natuurlijk ook de verkiezingswinst van Obama. Zelfs als hij straks op allerlei vlakken teleur blijkt te stellen was de zege van Obama nog een mentale overwinning voor zwart Amerika. Die pakken ze hen niet meer af."

"Ik was ontroerd toen Whoopi Goldberg zei dat ze eindelijk haar koffers neer kon zetten. In Nederland hoorde ik mensen zeggen dat het leek alsof zwarte mensen trotser rondliepen in de dagen na de verkiezingen."

Terecht persoon van het jaar?

"Wie kon het anders zijn? Ik zag een commentaar op de site van de Huffington Post. Daar stond: Barack Obama, person of the year: duh!"

Dus 2008 was historisch. En verder?

"Dit jaar betekende het failliet van het neo-liberalisme. Na decennia van deregulering en verminderd toezicht is het geloof in het casinokapitalisme helemaal weg."

"Politici zeiden vroeger niet te kunnen en willen sturen in de economische verhoudingen. Dat is gewoon over nu. Dat vind ik na al het slechte wat de kredietcrisis heeft betekend ook een beetje goed nieuws."

Wat voor maatregelen zouden er nu genomen moeten worden?

"Wij hebben een heel pakket maatregelen gepresenteerd om samen met de kredietcrisis tegelijkertijd de klimaatcrisis aan te pakken. Daarover is ook in de Kamer tegen de wil van het kabinet een motie van mij aangenomen."

"Daarnaast moet het vertrouwen onder beleggers terugkeren. Zeker na de diverse oplichtingsschandalen. Ik wil een voorstel indienen om beleggingsproducten te laten controleren tot 100.000 euro. Nu is dat 50.000 euro."

Waarom is dat nodig? 50.000 euro is al best veel.

"Afgelopen jaar heeft geleerd dat er mensen zijn die hun opgebouwde spaargeld beleggen. Dat zijn lang niet allemaal vermogende mensen te zijn. Ze kunnen in de handen vallen van oplichters als Bernard Madoff."

Zorgde de kredietcrisis er ook voor dat jij anders ging denken over marktwerking? Je werd eens door de jonge liberalen uitgeroepen tot liberaal van het jaar.

"Daar kon ik zelf niks aan doen. Nee, ik heb nooit economische neoliberale opvattingen gehad. Ik heb altijd gevonden dat er verregaand ingegrepen mag worden in de markt. Ook ben ik altijd voorstander geweest van inkomensnivellering en beperking van de hypotheekrenteaftrek."

"In Amerikaanse zin ben ik wel een 'liberal', omdat ik linkse sociaal economische opvattingen combineer met een ideaal over burgerlijke vrijheid. Mensenrechten en vrijheidsrechten zijn voor mij heel erg belangrijk."

Nog een kernwoord te gaan.

"Mediahypes. Lege mediahypes. En laten we eens beginnen met Fitna."

Verwijt je dat Wilders of de media?

"Wilders heeft het buitengewoon slim gedaan. De media mag weleens kritisch naar zichzelf kijken. Als je de media een keer een verwijt maakt voelt iedere journalist zich aangesproken. Ze kunnen nog slechter tegen kritiek dan politici."

"Op de ochtend dat Wilders bekend maakte met een film te gaan komen werd ik platgebeld door journalisten met de vraag wat ik daarvan vond. Vanaf het middaguur begonnen ze ineens te vragen wat ik van alle media-aandacht vond. Ik zei: daar zijn jullie zelf bij."

"Toen heb ik 's avonds een ironisch stukje geschreven voor de opiniepagina van de Volkskrant. Ik stelde daarin de retorische vraag of ik de enige was die zag dat de keizer geen kleren aan had. Dat stukje wilde de Volkskrant niet met de opmerking: u neemt het niet serieus genoeg."

"Een hype kun je niet aardiger samenvatten dan zo. Aan het eind van de dag was het groot, omdat de media er zoveel aandacht aan had gegeven."

"Een ander voorbeeld van slecht tegen kritiek kunnen is GeenStijl. In vakblad De Journalist had ik bewust hard de confrontatie met ze gezocht door ze het Bluf van de 21e eeuw te noemen. En ze trapten er gewoon in. Ik werd voor alles wat lelijk was uitgescholden. Ik heb me er een breuk om gelachen dat ze zich zo lieten kennen. O, o, o, wat een lange tenen."

Zo'n reactie had je kunnen zien aankomen.

"Natuurlijk zag ik dat aankomen, maar ik zag ook dat een kwart van hun 'reaguurders' me gelijk gaf. Ze kunnen totaal niet tegen kritiek en het stukje zie ik dan ook als een grote demonstratie van mijn gelijk."

Zijn mediahypes niet van alle tijden?

"Dit jaar is het erger dan anders. Kijk naar de komkommerrel rond Wijnand Duyvendak. Die kwestie is enorm uit zijn verband is gerukt. En de rellen in Gouda, waarbij je achteraf moet concluderen dat er heel redelijk tegen die jongens is opgetreden."

"Politici doen er ook gewoon aan mee. Er is een treurige tegenstelling tussen de enorme gebeurtenissen op wereldniveau en het vertoon van onmacht in het Nederlandse politieke debat."

"We hebben mondiaal te maken met de kredietcrisis, klimaatcrisis en de voedselcrisis en wat doen wij? Debatteren over het verstoren van lampiontochten, omdat die een keer zijn verstoord door Marokkaanse jochies."

"Ik heb een politicus eens horen zeggen: ik win geen kiezers in Darfur. Dat is de meest cynische opmerking die ik ooit heb gehoord. Ik zal zijn naam niet noemen, maar je ziet dat een groot aantal politici volgens die uitspraak opereert."

Interview Femke Halsema

Deel deze foto via:

Terug naar slideshow

Dagelijkse nieuwsbrief

Dagelijkse nieuwsbrief
Elke ochtend rond 6.00 uur weten wat het nieuws wordt?

NUwerk

Tip de redactie