LONDEN/WASHINGTON/DOHA - Er komen steeds meer aanwijzingen dat de Britse en Amerikaanse regeringen de rapporten van veiligheidsdiensten over de massavernietigingswapens in Irak hebben beïnvloed. Hans Blix, hoofd van de VN-wapeninspecteurs trok donderdag het bestaan van verboden wapens in Irak in twijfel. Maar de Amerikaanse president Bush beloofde "de waarheid" over Iraks wapenarsenaal te onthullen.

Blix zei donderdag, bij de presentatie van zijn laatste rapport aan de VN-Veiligheidsraad dat Irak veel vragen over zijn wapenprogramma open heeft gelaten. Maar dit betekent volgens hem niet dat dergelijke gevaarlijke wapens er nog steeds zijn.

Twijfel

De Zweed, die eind deze maand met pensioen gaat, hield de deur echter op de hem gebruikelijke wijze op een kier, en sloot niet uit dat er in Irak nog steeds massavernietigingswapens zijn. Maar de conclusie "dat er iets bestaat, alleen maar omdat er geen verantwoording over kan worden afgelegd" kan niet worden getrokken, aldus Blix.

Volgens Blix heerst er in Irak nu een "nieuw klimaat" waardoor de waarheid over het wapenprogramma boven tafel kan worden gehaald. Dat de Amerikanen en Britten nog niks hebben gevonden, betekent mogelijk dat Irak de wapens heeft vernietigd of heeft verborgen, aldus Blix.

Eigen team

De VN-wapeninspecteurs zijn volgens hem nog steeds bereid om hun werk in Irak te hervatten. Maar de Verenigde Staten hebben hun komst voorlopig uitgesloten. Washington heeft een eigen team samengesteld dat de zoektocht naar massavernietigingswapens moet oppakken. De eerste 'inspecteurs' kwamen donderdag in Bagdad aan.

Bevrijding

Ook Bush haalde de kwestie van de massavernietigingswapens aan. Hij sloot donderdag zijn zesdaagse buitenlandse reis af op de Amerikaanse militairen basis in Qatar. Bush verklaarde dat de oorlog tegen Irak in de eerste plaats bedoeld was "om een volk te bevrijden". De massavernietigingswapens vormden volgens hem echter ook een "gevaar voor de wereld". Het zoeken naar deze wapens blijkt een moeilijke opgave. Saddam had "een groot land had om de wapens te verstoppen. Wij zoeken, en zullen de waarheid boven tafel krijgen", aldus Bush.

Onder vuur

Maar zowel in de Verenigde Staten als in Groot-Brittannië is de manier waarop het Witte Huis en Downing Street met de informatie over het Iraakse wapenprogramma zijn omgegaan verder onder vuur komen te liggen. Een voormalige hoge functionaris bij de afdeling inlichtingen van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken verklaarde donderdag tegen de BBC dat "bewijs was verdraaid en het publiek misleid over zaken die bijdroegen aan de besluitvorming over de oorlog".

In de krant The Washington Post beklagen leden van de CIA zich over de "veelvuldige" bezoeken van de Amerikaanse vice-president Cheney aan het CIA-hoofdkwartier. Sommige functionarissen voelden zich daardoor onder druk gezet. Cheney's bezoekjes zonden "doelbewust of niet" signalen af "dat er een bepaalde uitkomst van ons werd verlangd", aldus een anonieme vooraanstaande functionaris.

Plagiaat

Ook vanuit Londen komen er steeds meer 'belastende' verhalen. De academicus, wiens onderzoek eerder zonder bronvermelding was overgenomen in een Brits rapport over Irak, heeft de medewerkers van premier Blair ervan beschuldigd zijn materiaal te hebben "geplagieerd en gemanipuleerd". Zij hebben de grootte en het gevaar van het Iraakse wapenarsenaal opgeblazen en aangedikt, zo zegt Ibrahm al-Marashi in het blad Daily Telegraph.

Manipulatie

Een bron bij de Britse inlichtingendienst zei donderdag tegen de BBC dat het kantoor van Blair het Iraakse wapenrapport van de dienst zeker zes keer heeft teruggestuurd met de vraag veranderingen aan te brengen en de taal harder te maken. Parlementariërs in zowel Groot-Brittannië als de VS hebben een onderzoek ingesteld naar de mogelijke manipulatie van rapporten over de Iraakse wapens.