MADRID/BRUSSEL - De Europese Unie beslist woensdag over het sturen van een vredesmacht naar Congo. Het gaat om 1400 militairen, van wie meer dan de helft Fransen, die de rust moeten herstellen in de turbulente regio Ituri en dan met name de stad Bunia.

EU-buitenlandcoördinator Solana liep dinsdag, in de wandelgangen van NAVO-beraad in Madrid, vooruit op zo'n besluit, waarmee de Europese ministers van Buitenlandse Zaken twee weken geleden in principe instemden. "Het gaat om een door de Unie geleide operatie", aldus een EU-bron.

Franse missie

In feite gaat het eerder om een Franse missie onder EU-vlag die drie maanden blijft tot de komst van VN-blauwhelmen uit Bangladesh in augustus. Andere mogelijke deelnemers zijn Groot-Brittannië, Zweden, Zuid-Afrika, Canada en Brazilië.

Honderden doden

De taak van de troepenmacht is om het vliegveld van Bunia, de stad zelf en de vluchtelingenkampen ter plekke te bewaken. Het zou voor het eerst zijn dat de Unie een operatie op Afrikaanse bodem uitvoert. De VN-Veiligheidsraad stemde vrijdag daarmee in. Er zijn nu al VN-waarnemers (Monuc) in het gebied maar die kunnen bij gebrek aan wapens niets uitrichten tegen het etnisch geweld, dat de afgelopen tijd leidde tot honderden doden en een massale vluchtelingenstroom.

Secretaris-generaal Kofi Annan van de Verenigde Naties pleitte er dinsdag voor de VN-troepen uit te breiden naar 11.000 manschappen. Het VN-mandaat zou bovendien moeten worden verlengd tot juni 2004.

Zestig man

België ondersteunt de operatie. Er zullen vliegtuigen met bemanning beschikbaar gesteld worden plus medisch personeel, in totaal ongeveer zestig mensen. Maar voorlopig gaat het niet om gevechtstroepen, verzekerde dinsdag een woordvoerder van het ministerie van Defensie in Brussel.

Demissionair premier Verhofstadt, die druk doende is een nieuwe, paarse regering te vormen, wil wel dat België opnieuw troepen stuurt naar Afrika. In de jaren negentig besloten onze zuiderburen nog om niet meer mee te doen aan militaire operaties in vroegere kolonies.

Rwanda

In feite ging het om een aanbeveling van een parlementaire Rwandacommissie die onderzoek deed naar de moord op tien Belgische blauwhelmen in Rwanda in 1994. Dat bloedbad was het begin van de massaslachtingen in het land. Sterke man van die Rwandacommissie was Verhofstadt. Die is nu bijgedraaid op voorwaarde dat dit soort operaties kort duren en onder de vlag van de VN of de EU vallen. De socialisten, met wie de liberaal Verhofstadt opnieuw wil regeren, voelen er echter niet veel voor.