RIJSWIJK - Op verscheidene plaatsen in Nederland staan mensen zondag tijdens de jaarlijkse Nationale Dodenherdenking stil bij alle Nederlandse mensen die in en door een oorlog om het leven zijn gekomen sinds het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog.

De Nationale Dodenherdenking begint 's avonds met een bijeenkomst even voor 7 uur in de Nieuwe Kerk in Amsterdam. Daarna sluiten alle aanwezigen uit de kerk aan bij de belangstellenden op de Amsterdamse Dam.

Daar leggen koningin Beatrix en prins Willem-Alexander namens de bevolking even voor acht uur als eerste een krans bij het Nationaal Monument.

Stilte

Daarna hult het hele land zich zoals gebruikelijk om acht uur gedurende 2 minuten in stilte ter nagedachtenis aan de burgers en militairen die waar ook ter wereld zijn omgekomen in oorlogssituaties en bij vredesoperaties.

Zo past het luchtverkeer zijn dienstregeling aan en worden treinen en bussen stilgezet. Op verzoek van het Nationaal Comité 4 en 5 mei zijn weggebruikers sinds 3 mei al geattendeerd om naar een parkeerplaats te gaan tijdens de herdenking.

Olympisch stadion

Overdag vinden op meerdere plaatsen herdenkingen plaats. Zo worden bij het Olympisch Stadion in Amsterdam de slachtoffers in de Nederlandse sportwereld tijdens de Tweede Wereldoorlog herdacht.

Daar zijn onder anderen voorzitter Erica Terpstra van NOCNSF en Frits Barend aanwezig. In Rotterdam vindt een stille tocht plaats langs zes monumenten, waarbij burgemeester Ivo Opstelten aanwezig is.

Ook bij het Nationaal Monument Kamp Vught wordt stilgestaan bij de slachtoffers.

Zeelieden

Minister-president Jan Peter Balkenende heeft zondag bij het nationale monument voor de koopvaardij De Boeg in Rotterdam de zeelieden herdacht die zich in de Tweede Wereldoorlog hebben ingezet voor de vrijheid van Nederland.

"Terwijl Nederland en Nederlands-Indië bezet waren, werkten meer dan 18.000 inwoners van ons koninkrijk op vrachtschepen, passagiersschepen, kustvaarders en vissersboten aan onze bevrijding", zei de premier.

"Zij lieten de dunne draad van de vrijheid niet breken, hoe guur de storm ook was en hoe hoog de golven ook gingen. Dat wij hier vandaag in vrijheid kunnen staan, hebben we óók aan hun te danken."

Volgens Balkenende kan de essentiële rol van de koopvaardij in de Tweede Wereldoorlog niet genoeg worden beklemtoond. "De thuiskomst van deze helden - in een land dat volop bezig was met zijn wederopbouw - was vaak kil. De verdiende erkenning bleef lang uit."