AMSTERDAM - Voor twee Nederlanders dreigt in Indonesië het vuurpeloton, omdat ze daar ter dood zijn veroordeeld voor het produceren van xtc.

Volgens hun Nederlandse advocaat Bart Stapert verzuimt de Nederlandse regering er voldoende aan te doen om de dreigende executies te voorkomen.

Brandbrief

De raadsman luidt de noodklok en heeft daarom een brandbrief naar de Tweede Kamer en naar de ministers Ernst Hirsch Ballin (Justitie) en Maxime Verhagen (Buitenlandse Zaken) gestuurd.

Daarin roept hij op de regering te bewegen om de Nederlanders te ondersteunen in een verzoek om de zaken van de twee alsnog heropenend te krijgen en deze procedures te financieren. Stapert: "Concrete actie in deze gevallen kan het verschil maken tussen leven en dood."

Veroordeeld

Zijn cliënt Ang Kiem Soei werd in 2003 veroordeeld voor zijn vermeende betrokkenheid bij de productie van xtc-tabletten. De andere Nederlander voor wie het vuurpeloton dreigt, onderging in 2006 een zelfde lot in een andere zaak.

"Beiden werden veroordeeld na een rechtsgang die op vele punten ondeugdelijk was", benadrukt Stapert. "Geen van beiden werd bijgestaan door advocaten die waren gespecialiseerd of zelfs maar enige ervaring hadden in zaken waar zoveel op het spel stond."

Regering

De Nederlandse regering heeft zich in deze kwesties niet van haar beste kant laten zien, stelt de advocaat bitter vast.

"De Nederlandse overheid observeerde de zittingen en verleende consulaire bijstand, maar verzuimde tot nu toe om datgene te doen, dat daadwerkelijk de doodvonnissen had kunnen voorkomen", concludeert Stapert.

"Namelijk het inschakelen van een gespecialiseerde advocaat. Nederland verschafte die rechtsbijstand niet in eerste aanleg, niet bij het hoger beroep en ook niet bij de belangrijke cassatieprocedure, waar uiteindelijk de doodvonnissen werden uitgesproken en bekrachtigd."

'Onbegrijpelijk'

Een onbegrijpelijke houding, meent de advocaat. Het Nederlandse standpunt tegen de doodstraf is in zijn ogen al jaren consistent en duidelijk. De afschaffing van de doodstraf is zelfs een van de tien hoofdpunten van het Nederlands mensenrechtenbeleid, weet hij.

"Des te opvallender is het dat de Nederlandse regering in de enige twee gevallen dat landgenoten op dit moment het slachtoffer van de doodstraf dreigen te worden, zich onvoldoende inzet om de executies te voorkomen", aldus Stapert.

Heropend

De overheid kan dit op het laatste moment mogelijk nog goedmaken, meent hij, door Soei en Nicolaas te helpen om hun zaken alsnog heropend te krijgen. De advocaat: "Alleen dan kan er binnen de Indonesische rechtsgang worden voorkomen dat de doodsvonnissen worden voltrokken.

Een gratieverzoek aan president Susilo Bambamg Yudhoyono lijkt in het huidige politieke klimaat namelijk al bij voorbaat kansloos."