PRISTINA - De etnisch Albanese meerderheid in het parlement van Kosovo heeft zondagmiddag eenzijdig de onafhankelijkheid van de Servische provincie uitgeroepen. Op straat in Pristina werd een groot feest gevierd, terwijl de Servische autoriteiten in Belgrado de stap meteen veroordeelden.

Tijdens een buitengewone zitting van het parlement las premier Hashim Thaçi de onafhankelijkheidsverklaring voor. Daarin staat dat Kosovo "een onafhankelijke en soevereine staat" is. De parlementariërs stemden ook in met een nieuwe nationale vlag en volkslied.

"Op deze dag hebben we lang gewacht", zei Thaçi eerder, die als guerrillastrijder in de jaren negentig tegen de Servische overheersing vocht. Hij bracht een eerbetoon aan de gevallenen in de onafhankelijkheidsstrijd van de etnisch Albanese meerderheid in Kosovo.

Erkennen

De Verenigde Staten en enkele landen van de Europese Unie willen Kosovo snel erkennen. Servië en Rusland zijn tegen de afscheiding van de Servische provincie, die sinds de NAVO-bombardementen op Joegoslavië in 1999 onder bestuur van de Verenigde Naties staat. Op verzoek van Rusland kwam zondagavond de Veiligheidsraad van de VN in New York bijeen voor spoedberaad over de ontstane situatie.

Zeker 90 procent van de Kosovaren is van Albanese afkomst. De Servische minderheid werd de afgelopen jaren steeds kleiner doordat Serven voor Albanees geweld op de vlucht sloegen.

Feest

Tienduizenden Albanezen bouwden zondag een feestje in de straten van Pristina. Mensen dansten, zwaaiden met Albanese, Amerikaanse en Europese vlaggen en heetten met spandoeken de nieuwe staat Kosovo welkom. Talrijke restaurants en cafés deelden gratis drank en hamburgers uit.

Servië heeft de eenzijdige onafhankelijkheidsverklaring zondag meteen scherp veroordeeld. Premier Vojislav Kostunica noemde het afgescheiden Kosovo een "onechte" staat. Volgens hem schenden de VS met hun steun aan Kosovo de internationale rechtsregels.

Rellen

Bij urenlange rellen in de Servische hoofdstad Belgrado bestormden jongeren de ambassade van EU-voorzitter Slovenië.

Alle ruiten en de deuren van het ambassadegebouw zijn vernield. De Sloveense en de EU-vlag zijn weggehaald door de grotendeels dronken betogers. De Servische politie wist de betogers weer uit het gebouw te verwijderen.

Stenen

Eerder gooiden demonstranten al stenen naar de Amerikaanse ambassade. Enkele ruiten van het gebouw sneuvelden. Deze honderden relschoppers waren vooral ultranationalistische hooligans die net bij een voetbalwedstrijd in Belgrado waren geweest.

Handgranaten

In Mitrovica in het noorden van Kosovo zijn zondagavond handgranaten gegooid naar gebouwen van de Verenigde Naties en de Europese Unie. Er vielen geen slachtoffers en de schade was beperkt, meldden functionarissen. Het EU-gebouw is ontruimd.

Naast de VS willen ook tal van Europese landen Kosovo snel erkennen, maar andere, zoals Cyprus, zijn erop tegen. Daardoor is de EU er nog steeds niet in geslaagd een eensgezind standpunt in te nemen over de kwestie.

De ministers van Buitenlandse Zaken van de unie buigen zich maandag opnieuw over het probleem. Nederland wil geen overhaaste beslissing nemen over de erkenning van Kosovo, aldus minister Maxime Verhagen van Buitenlandse Zaken zondag.

Kosovo onafhankelijk