WASHINGTON/BAGDAD/KOEWEIT - Amerikaanse en Britsetroepen hebben twee dagen na het begin van de landoorlog in Irakbelangrijke steden onder controle gebracht. Dat melddenverslaggevers van diverse media die meetrekken met de oprukkendemilitairen in het zuiden van Irak. Bekijk video

Militairen en pantservoertuigen zouden delen van de belangrijketweede stad van het land Basra binnen zijn getrokken zonder enigevorm van tegenstand te ondervinden, zo meldde de BBC zaterdag. Velehonderden Irakezen zouden zich zonder slag of stoot overgeven aande oprukkende geallieerde militairen. Honderden jonge mannenverwelkomden volgens de BBC de binnentrekkende Britse enAmerikaanse troepen met applaus.

Door bombardementen op de 1400 jaar oude stad, die ongeveer 1miljoen inwoners telt, zouden volgens de Arabische nieuwszenderal-Jazeera zaterdag zeker vijftig mensen zijn gedood. Debeschietingen richtten zich aanvankelijk op doelen rond de stad,maar verplaatsten zich al snel naar het centrum van de oliestad,meldden ooggetuigen.

Krijgsgevangen

Met het onder controle brengen van de tweede stad van het landlijken de Amerikanen en Britten het belangrijkste deel vanZuid-Irak in handen te hebben gekregen. Op het schiereiland Faw,ten zuidoosten van Basra namen Amerikaanse en Britse mariniersvolgens een legerwoordvoerder bijna vijfhonderd Irakezenkrijgsgevangen.

De Amerikaanse zegsman liet weten dat Iraakse militairen in deoude haven van Umm Qasr nog altijd verzet bieden. De Iraakseminister van Informatie al-Sahhaf zei op een persconferentie datook Faw nog altijd niet volledig in handen van de Amerikanen enBritten is. "In Faw wordt nog altijd hevig gevochten", aldus deminister.

Huiswaarts

Verder ontkende de Iraakse regering dat de 51e infanteriedivisiemet ongeveer 8000 man zich heeft overgegeven. Het Pentagon en dechef van de Britse defensiestaf admiraal Boyce meldden dieovergave. Amerikaanse commandanten in het veld spraken vanduizenden Iraki's die zich zouden hebben overgegeven aan huntroepen of hun uniformen zouden hebben verruild voor burgerkledingen huiswaarts zouden zijn getrokken.

De Amerikaanse opperbevelhebber in de regio, generaal TommyFranks, temperde zaterdag de euforie over krijgsgevangenenenigszins. Geallieerde troepen hebben tot dusver "1000 tot 2000"Iraakse krijgsgevangen gemaakt, aldus de aanvoerder van decoalitietroepen vanuit Qatar.In zijn eerste persconferentie sinds het begin van de aanvallenop Irak zei Franks geen idee te hebben waar Saddam Hussein zichbevindt. Zijn lot zal de militaire operatie evenweel niet wijzigen."Het gaat om het regime en de massavernietigingswapens en niet oméén persoon", aldus Franks, die Operation Iraqi Freedom omschreefals "ongekend in de geschiedenis."

Oliebronnen

Volgens admiraal Boyce hebben de geallieerde troepen in hetzuiden "bijna alle" olie- en gasinstallaties in handen. Negenoliebronnen zijn in brand gestoken door terugtrekkende Iraakseeenheden, aldus de Brit.

Amerikaanse troepen zouden volgens de BBC ook bijna heer enmeester zijn in de strategisch belangrijke stad Nassiriya aan deoevers van de rivier de Eufraat, 320 kilometer ten zuidoosten vande hoofdstad Bagdad. Ten westen van de provinciehoofdstad met meerdan een half miljoen inwoners zouden militairen twee bruggen overde rivier ongeschonden in handen hebben gekregen.

Vrijdag arriveerden Amerikaanse voorhoede-eenheden al bijNassiriya maar stuitten toen op Iraaks verzet. Met de veroveringvan de bruggen kan zwaar materieel de rivier overgebracht wordendat mogelijkerwijs ondanks een slechte terreingesteldheid kandoorstoten naar Bagdad.

Zwarte rookkolommen

Ook de bombardementen op de hoofdstad Bagdad en andere steden inhet noorden van het land gingen zaterdag gewoon door. Irak melddeeen vliegtuig te hebben neergeschoten en de piloten gevangen tehebben genomen. Gedurende de hele dag was in de hoofdstad hetgeluid van explosies te horen en tekenden zwarte rookkolommen zichaf tegen de horizon. Buiten de hoofdstad staken volgens ooggetuigenIraakse militairen greppels gevuld met olie in brand.

In het noorden wierpen Amerikaanse en Britse toestellen eveneensbommen af op een luchtmachtbasis in Kirkuk en een presidentieelpaleis in Mosul. Zeker vijftig kruisraketten werden ingezet tegendoelen elders in het noordoosten van Irak. In het plaatsje Khurmalvielen daardoor tientallen doden onder aanhangers van deislamitische groepering Komala Islami Kurdistan (KIK). In de streekhouden zich ook veel leden op van Ansar-al-Islam, de beweging vanMullah Krekar, die ervan wordt beschuldigd banden te onderhoudenmet al-Qaeda.

Ook aan geallieerde zijde vielen zaterdag slachtoffers tebetreuren. Vier Amerikanen vonden de dood toen hun jeeps werdengetroffen door mortiergranaten in centraal-Irak, zo meldde eenverslaggever van het Britse Sky News. Zes Britten en een Amerikaanvonden de dood toen de helikopters waarin ze zaten met elkaar inbotsing kwamen.