STRAATSBURG - Kwik mag na ruim 350 jaar definitief niet meer in nieuwe barometers. De stof is te gevaarlijk voor het milieu en de gezondheid, oordeelde het Europees Parlement dinsdag.

Het besluit maakt een einde aan enkele ambachtelijke fabrikanten, zoals het Barometeratelier in Lelystad en Rose Barometers in Schiedam.

Het Europees Parlement had eerder nog voor vrijstelling van deze bedrijven gepleit. Maar onder druk van EU-landen ging het parlement overstag. "De milieudrammers hebben het pleit gewonnen", reageerde VVD-Europarlementariër Jules Maaten teleurgesteld.

"Het verbod op nieuwe kwikbarometers heeft geen enkele milieuwinst. De fabrikanten gebruiken namelijk gerecycled kwik. De maatregel helpt slechts een eeuwenoud ambacht om zeep."

Zenuwstelsel

PvdA-Europarlementslid Dorette Corbey is blij met het verbod. "Ik vind de ambachtelijke barometers heel mooi, maar ze kunnen kapot vallen en kwik verspreiden. Kwik tast het zenuwstelsel aan en maakt mensen minder intelligent", aldus Corbey. Ze vindt dat er genoeg alternatieven zijn en de bedrijfjes genoeg tijd hebben om een alternatieve stof te vinden.

Het Barometeratelier in Lelystad bestrijdt dat er een alternatief voor kwik bestaat. "Geklets van politici die dat beweren! Iedereen die op de mavo is geweest weet dat er geen andere stof is met hetzelfde soortelijk gewicht als kwik", zei eigenaar Jan van Agteren in november rond een eerdere stemming over dit onderwerp.

Barometers meten de luchtdruk, om zo de kans op zon of regen te voorspellen. De Italiaan Evangelista Torricelli maakte in 1644 het eerste instrument. Kwik bleek daarvoor de beste stof. Het Europees Parlement besloot wel tot enkele uitzonderingen in de medische sector. Zo mogen apparaten voor bloeddrukmeting de stof nog bevatten.

Goede zaak

Europees Commissaris Günter Verheugen (Industrie) noemde het verbod een goede zaak. "Kwik is zeer giftig. Dit verbod scheelt 30.000 kilo kwik per jaar dat in omloop zou komen", zei hij. "Het is onwaar dat fabrikanten verdwijnen. Ik heb hier een catalogus met ambachtelijke barometers met een alternatieve stof voor kwik."

De EU-landen en Europees Parlement kwamen eerder al overeen om kwik te verbieden in nieuwe koortsthermometers. Vorige maand besloten de EU-landen om geen kwik meer te exporteren vanaf juni 2011.