BRUSSEL - Een uitweg voor de crisis in de NAVO over militaire steun aan Turkije is ondanks urenlang spoedoverleg allesbehalve in zicht. Volgens de Belgische minister van Buitenlandse Zaken Michel verlopen de onderhandelingen 'zeer moeilijk'.

Zondagochtend kwamen in Brussel de NAVO-ambassadeurs zonder hun Franse collega bijeen in het zogeheten comité voor defensieplanning. Frankrijk is geen lid van het comité, omdat het in 1966 uit de militaire organisatie van de alliantie stapte. Daardoor zou het land niet zijn gebonden aan een besluit van het comité.

Een woordvoerder van de Franse delegatie bij de NAVO sprak vlak voor de vergadering van een oplossing zonder Frankrijk. Maar delegaties verzetten zich volgens diplomaten tegen een dergelijke formule. Volgens andere diplomaten maken de lidstaten zich daar echter uiteindelijk niet zo druk over. We hadden het liefst met Frankrijk gedaan, maar een besluit zonder Frankrijk kan ook, aldus deze bronnen.

Duitsland 'behulpzaam'

Eigenlijk liggen volgens hen alleen de Belgen nog dwars om binnenlands-politieke redenen, ofwel de parlementsverkiezingen op 18 mei, 'die niets te maken hebben met de NAVO'. Duitsland is 'behulpzaam', aldus een diplomaat, terwijl Michels collega op Defensie Flahaut zich erop beriep dat Duitsland juist België steunt. De vergadering werd om de haverklap geschorst voor ruggespraak. Er circuleerden ook voortdurend tekstvoorstellen.

Kwaad bloed

Frankrijk, België en Duitsland weigerden de afgelopen week nog toestemming te geven om binnen de NAVO militaire voorbereidingen te treffen zodat Turkije zich beschermd weet tegen mogelijke Iraakse vergeldingsacties. Dat zette veel kwaad bloed bij de andere NAVO-landen.

België toonde zich zaterdag alsnog bereid Turkije te helpen. Voorwaarde is wel een garantie dat de NAVO niet deelneemt aan militaire operaties tegen Irak en de oplossing moet voorzien in een koppeling met de ontwikkelingen binnen de Verenigde Naties.

Niet alle NAVO-partners lijken echter bereid die eisen in te willigen. De Belgische begrotingsminister Vande Lanotte zei ronduit voor de commerciële tv-zender VTM dat de Amerikanen niet zo gelukkig zijn met het Belgische initiatief. "Men wil ons geen voldoening schenken, maar we zullen niet toegeven", stelde Michel.

'Vijgenblad'

Diplomaten op het NAVO-hoofdkwartier zijn ook niet te spreken over een militair besluit, waaraan Frankrijk niet gebonden zou zijn. Dat de negentien ambassadeurs, inclusief die van Frankrijk, vervolgens hun solidariteit zouden betuigen aan Turkije, wijzen ze af als niet meer dan een 'vijgenblad'.