'Elektrostok' gebruikt bij verhoor Iraakse gevangen

DEN HAAG - Drie militairen van de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) waren betrokken bij mogelijk onrechtmatige ondervragingen van Irakese gevangenen in Zuid-Irak in 2003. Daarbij zou volgens één gedetineerde gebruik zijn gemaakte van een 'elektrostok'.

Volgens het tv-programma NOVA staat dat in het feitenrelaas van de commissie-Van den Berg, die in opdracht van het ministerie van Defensie onderzoek doet naar berichten dat Nederlandse militairen in Irak zich schuldig zouden hebben gemaakt aan martelingen.

Inzage

Het rapport van de commissie, onder voorzitterschap van voormalig SGP-Tweede Kamerlid Koos van den Berg, is nog niet af. Een woordvoerder van Defensie wilde dinsdagavond niet reageren op de NOVA-uitzending. Volgens hem heeft het ministerie nog geen inzage gehad in stukken van de commissie.

Ook van den Berg wilde desgevraagd geen commentaar geven. "Ze zullen wel iets hebben dat met het werk van onze commissie te maken heeft, maar ik kan me niet voorstellen dat dat een stuk van de commissie zelf is." Van den Berg verwacht dat het commissierapport in de tweede helft van juni af is.

Marteling

Aanleiding voor het onderzoek was een bericht in de Volkskrant in november vorig jaar dat Nederlandse militairen Irakese gevangenen gemarteld zouden hebben bij verhoren. Toenmalig VVD-minister Henk Kamp van Defensie stelde de onderzoekscommissie in.

Elektrostok

Volgens NOVA blijkt uit gesprekken die de commissie met betrokkenen heeft gevoerd dat gevangenen zijn geblinddoekt met hoofdkappen, dat ze wakker zijn gehouden met behulp van water en dat er harde geluiden zijn gebruikt om te voorkomen dat ze met elkaar communiceerden.

Eén gedetineerde heeft tegenover Britse militairen in Basra verklaard te zijn mishandeld tijdens een verhoor door Nederlanders. Daarbij zou een 'elektrostok' zijn gebruikt.

Uren

Volgens de getuigen zou het ongeoorloofd verhoren op beperkte schaal zijn voorgekomen bij een klein aantal gevangenen.

Majoor buiten dienst Mischa Geeratz, tijdens de Irakmissie belast met de behandeling van arrestanten, zei in NOVA dat het ging om verhoren van uren, niet van dagen. Het aantal mensen dat eraan onderworpen was, schatte hij op vijf tot tien.

Beugel

Geeratz bevestigde dat een gevangene tegenover Britse militairen heeft gesproken over het gebruik van hoofdkappen, water en een elektrostok. Dat was niet toegestaan.

Volgens Geeratz hadden de drie militairen van de MIVD toestemming om zelf te bepalen wie bij het horen van gedetineerden aanwezig was. Geeratz kreeg daardoor het gevoel dat er wel eens dingen zouden kunnen gebeuren die niet door de beugel konden.

Tip de redactie