Kanye West hield zondagavond zijn eerste campagnebijeenkomst in de aanloop naar de presidentsverkiezingen van de Verenigde Staten. NU.nl vraagt kenners of de rapper bezig is aan een publiciteitsstunt of daadwerkelijk van invloed kan zijn op de uitslag in november. "Je mag hem gewoon niet onderschatten."

Het was het eerste publieke optreden van West sinds hij begin juli bekendmaakte dat hij ook een gooi naar het presidentschap wil doen tijdens de verkiezingen in november.

De 43-jarige artiest en ondernemer bekritiseerde tijdens zijn bijeenkomst in South Carolina onder anderen de zeer gerespecteerde Afro-Amerikaanse activiste Harriet Tubman (1823-1913), bepleitte dat softdrugs gratis moeten zijn en legde huilend uit hoe je abortussen kunt voorkomen.

Kanye West in tranen tijdens eerste verkiezingsbijeenkomst
84
Kanye West in tranen tijdens eerste verkiezingsbijeenkomst

'Dat is zelfs voor hem een moeilijke klus'

Maar allereerst wat achtergrondinformatie: in de VS kan iedereen zich in principe kandidaat stellen voor het presidentschap. Natuurlijk is het afhankelijk van een groot aantal voorwaarden (je moet bijvoorbeeld in de VS geboren zijn), maar voor enkele duizenden dollars kun je jezelf dan registreren.

"Bizar? Je zou ook kunnen zeggen dat dat heel democratisch is", zegt Amerikadeskundige en auteur Victor Vlam daarover. "In bijna elke staat moet je als onafhankelijke kandidaat (niet als Democraat of Republikein, red.) een aantal handtekeningen verzamelen om op het stembiljet te kunnen komen. Maar in een aantal staten is die deadline voor West al verstreken."

"In andere staten moet je bovendien in korte tijd ongelofelijk veel handtekeningen verzamelen. In South Carolina, waar hij zondagavond zijn speech gaf, moet hij voor maandag 18.00 uur Nederlandse tijd tienduizend handtekeningen inleveren. In Florida zijn het er 132.000. Dat is zelfs voor hem een moeilijke klus."

'West moet één onderwerp kiezen'

Het lukte West weliswaar om in Oklahoma op het stembiljet te komen, maar dat vereiste slechts een geldbedrag. Naast deze administratieve hordes is het ook twijfelachtig of de standpunten van West hem een grote dienst zullen leveren. Amerikadeskundige en historicus Willem Post vindt West vooral "een chaotische kandidaat met een allegaartje aan onderwerpen".

"Als hij stemmen wil krijgen - president worden is weer een heel ander verhaal - dan zou hij één onderwerp moeten kiezen. Zijn echtgenote (Kim Kardashian, red.) zet zich bijvoorbeeld in voor de hervorming van het strafrecht in Amerika. Daarmee zou hij extra populariteit kunnen generen, maar dat doet hij niet."

Daar is Vlam het mee eens: "Hij moet een standpunt uitdiepen dat veel mensen raakt, iets dat resoneert. Zoals Trump deed met zijn muur bij Mexico. Dan zou hij het Trump of Joe Biden wellicht een klein beetje lastig kunnen maken."

Kanye West op bezoek bij Trump in 2018. (Foto: BrunoPress)

Kanye West op bezoek bij Trump in 2018. (Foto: BrunoPress)

Hoe zal West de verkiezingen beïnvloeden?

De kans is zeer klein, maar de Nederlandse kenners willen niet uitsluiten dat West de volgende president van de Verenigde Staten wordt. Dat zeggen ook hun Amerikaanse collega's, die de les van Trumps verkiezingswinst in 2016 nooit zullen vergeten. Maar veel aannemelijker is dat West de verkiezingen op een hele andere manier zal beïnvloeden, namelijk als 'stemmensnoeper' van de democratische kandidaat Biden."De democratische partij maakt zich daar wel enigszins zorgen over", aldus Vlam.

Hoewel de populariteit van West enkele jaren geleden volgens het internationale marktonderzoeksbureau YouGov naar een dieptepunt zakte, is zijn populariteit nog groot genoeg om in november een rol van betekenis te kunnen spelen, meent Vlam: "West heeft veel zwarte jonge fans. Dat zijn typische democratische kiezers. Van de andere kant heeft hij zich de afgelopen jaren als vriend van Trump opgesteld. Je mag hem gewoon niet onderschatten. Toen Donald Trump vier jaar geleden meedeed zei ook iedereen dat hij alleen meer hotelkamers wilde verkopen."

Post: "98 procent van de Amerikaanse kiezers heeft niets met het idee van West als president, omdat corona en de economische crisis om oplossingen vragen. Maar tijdens de laatste verkiezingen maakten nog geen tachtigduizend stemmen in Michigan, Pennsylvania en Wisconsin het verschil. Biden ligt nu voor, maar Trump is bezig aan een inhaalslag. Als er een nek-aan-nekrace ontstaat en West zwarte kiezers van Biden wegtrekt en jongeren mobiliseert die voorheen nog nooit hebben gestemd, dan zou hij weleens van invloed kunnen zijn op de verkiezingsuitslag. West zegt zelf trouwens dat hij nog nooit gestemd heeft."

“Of West niet toch stiekem het geheime wapen van Trump is? Het heeft er eerder alle schijn van dat dit een publiciteitsstunt is van iemand die aan grootheidswaanzin lijdt. Maar you never know.”
Willem Post, Amerikadeskundige

Kanye West als running mate

Veel jonge democratische presidentskandidaten moesten het afleggen tegen de ervaren 77-jarige Biden. Niet in de laatste plaats omdat ze niet over dezelfde toegang tot de media beschikten. En dat is essentieel voor iedereen met presidentiële ambities zegt Vlam.

"Amerika is een mediacratie. Trump bespeelt de media al sinds de jaren tachtig en ook West weet hoe je ermee om moet gaan. De verantwoordelijkheid ligt uiteindelijk bij de kiezer. Die moet tijd en energie steken in degene die ook inhoudelijk wat te bieden heeft. Een saai figuur die zijn hele leven lang hard heeft gewerkt om te komen waar hij nu is en ook de inhoud goed beheerst is een ideale kandidaat. Maar die figuur lijkt de laatste jaren te verdwijnen."

De oplossing lijkt logisch. Waarom heeft geen enkele van die democratische 'saaie figuren', West verzocht om running mate en vicepresident te worden? "Omdat ze waarschijnlijk bang zijn dat West hen tijdens de campagne zal overschaduwen", zegt Vlam.

"Ten tweede kan zoiets je schade berokkenen, omdat mensen wellicht denken dat je niet serieus bent. En vergeet niet dat, mocht Biden komen te overlijden, West hem zal opvolgen. Ik kan me voorstellen dat de democratische partij daar zenuwachtig van zou worden."

"West als running mate is echt een bridge too far", stelt ook Post. "Of West niet toch stiekem het geheime wapen van Trump is? Het heeft er eerder alle schijn van dat dit een publiciteitsstunt is van iemand die aan grootheidswaanzin lijdt. Maar you never know. Sluit niks uit, de Amerikaanse geschiedenis staat bol van verrassingen. Het zou naïef zijn te veronderstellen dat zoiets is uitgesloten."