AMSTERDAM – De Vereniging Eigen Huis is verheugd dat er tot nu toe tijdens de verkiezingsstrijd geen breekpunten voor de woningmarkt zijn geformuleerd. "Het zou destructief zijn voor Nederland en onze economie als de woningmarkt na de verkiezingen niet wordt hervormd."

Dit zegt VEH- directeur Rob Mulder in een interview met NU.nl in de aanloop naar de verkiezingen. "De enige manier waarop de binnenlandse economie weer kan aantrekken is om iets te doen aan de woningmarkt", zo stelt hij.

Samen met de huurdersvereniging Woonbond, de vereniging van woningcorporaties Aedes en makelaarsverenigingen lanceerde VEH afgelopen voorjaar een hervormingsplan waarin de hypotheekrenteaftrek voor alle woningbezitters in 30 jaar wordt afgebouwd.

Bent u teleurgesteld dat in de verkiezingsprogramma’s van de verschillende partijen de plannen maar amper terug te vinden zijn?

"De politieke partijen benadrukken allemaal de eigen voorkeuren. In het plan dat wij op tafel hebben gelegd zijn deze voorkeuren allemaal al met elkaar in overeenstemming gebracht en de grote winst is: we hebben hiermee al voor een groot maatschappelijk draagvlak gezorgd."

"Het zou destructief zijn als er na de verkiezingen helemaal niets voor de woningmarkt gebeurt. Als er breekpunten worden neergelegd dan maak je het jezelf wel heel erg moeilijk om na verkiezingen iets aan de woningmarkt te doen. Dat is tot nu toe niet het geval."

"Ik hoop dat de politieke partijen zo verstandig blijven. Het geeft een kans om na 12 september een sluitend plan te vormen. In tegenstelling tot de plannen uit het Lenteakkoord ontstaan er in ons plan geen grote rampen op het gebied van de prijzen, zo hebben we al laten doorrekenen door TU Delft."

De Nederlandse Bank bracht in een onderzoek naar buiten dat de plannen uit het Lenteakkoord een structurele prijsdaling van 9 procent van de huizenprijs teweeg kan brengen.

"We hebben de hervormingsbereidheid destijds al geprezen. Maar deze cijfers bevestigen dat het een slecht akkoord is, met een dramatische invulling voor de woningmarkt. Er komt niets terecht van het op zich nobele streven om de markt te hervormen. En de bestaande huizeneigenaren worden ook niet ontzien. Die krijgen juist een flinke vermogensdaling voor hun kiezen. En er staan nu al 700.000 mensen onder water."

"Het betekent dat er 100 miljard euro aan particulier vermogen verdampt . Eerst heeft de financiele sector een enorme rem op de woningmarkt gezet en nu gaat de overheid de handrem nog eens flink aanhalen."

"Nu hebben de onderhandelaars van het Lenteakkkoord gezegd: als blijkt dat onze plannen verkeerd uit zullen pakken komen we opnieuw om tafel. Mij lijkt dat dit het moment is waarop de politieke partijen achter de oren moeten krabben."

Twee jaar geleden was de hypotheekrenteaftrek nog een taboe. Nu zijn de meeste politieke partijen voor een bepaalde vorm van het terugdraaien van de aftrek. Is dat uw verdienste?

"Twee jaar geleden heb ik gezegd: de aftrek mag geen taboe zijn. Nu zou ik zeggen: haal de taboe af van de hypotheekrenteaftrek voor bestaande gevallen. Door huizeneigenaren te willen ontzien organiseer je dus die prijsdaling van 9 procent."

"Wij willen in dertig stappen af van de hypotheekrenteaftrek, maar geven geld terug in de vorm van belastingvoordelen. Ook doen we wat voor de huurmarkt. "

Voor veel kiezers blijft de hypotheekrente toch nog steeds wel een taboe.

"Uit ons onderzoek blijkt dat het grote merendeel achter onze plannen staat. Maar er is ook een kleine groep mensen dat vreest dat je dan iets weggeeft waarvan je maar moet zien wat je ervoor terugkrijgt."

"Wat ik vraag van de politiek na de verkiezingen is: ga nou niet uit shoppen in ons hervormingsplan. De onbetrouwbaarheid van de politiek is dat het de sterke neiging heeft de ene keer dit te willen en andere keer dat. Maar ze moeten nu echt zeggen: dit gaan we ook de komende dertig jaar zo doen."

"Ik hou niet van zwabbergedrag, maar op het punt van de woningmarkt moet de politiek na het Lenteakkoord wel gaan zwabberen. Veel plannen uit het akkoord staan toch alweer gesneuveld."

De Europese Commissie heeft Nederland ook gewaarschuwd dat een hervorming van de woningmarkt prioriteit moet zijn. Voelt u zich gesteund?

"Ik vind echt dat internationale organisaties, of het nou de Europese Commissie, het IMF of de OESO is, wel heel makkelijk iets over Nederland zeggen zonder enige landenkennis. Ik verdenk hen ervan verregaande aanbevelingen te doen zonder het waar te kunnen maken."

"Eerst zoeken ze in het ambtenarenapparaat naar iemand die Nederlands spreekt, die laten ze dan een aantal kranten lezen, dan praten ze nog even met het Ministerie van Financiën en de Nederlandse bank en dan komen ze met aanbevelingen voor Nederland."

"Dat zeg ik heel populistisch: maar ik vind echt dat er internationaal te beperkt wordt gekeken. Er wordt geen rekening gehouden met onze spaargelden en het vermogen dat al in de woningen zit. En door onze Nationale Hypotheekgarantie komen mensen in Nederland in vergelijking met andere landen ook weinig in de problemen."

“Maar je hebt natuurlijk wel te maken met die internationale instellingen en de markten die reageren daar ook op. Dus gelukkig passen onze plannen wel in hun straatje."

Het blijft natuurlijk ook door schuldencrisis niet precies te voorspellen wat er gaat gebeuren met de woningmarkt, ook niet met jullie plan.

"Dat het nu slecht gaat komt deels door onzekerheid. Een ander deel te stringent afknijpen van de markt door financiele sector, met name ook de toezichthouder AFM."

"Als de eerste schrik van de crisis voorbij is moet beoordeling van hypotheekaanvragen weer wat soepeler. Bijvoorbeeld als het gaat om het moeten hebben van een vast contract, dat is zo ouderwets. Wat is een vast contract nog waard? Met een 25-jarig vast contract heb je waarschijnlijk een veel groter risico je baan te verliezen dan mensen met een flexibel contract maar veel werkplekken."

"Ik weet dat banken ook weer soepeler willen kijken naar de hypotheekverstrekking, maar dit nu nog niet doen uit vrees voor een boete van de AFM."

Wonen 4.0 zal na de verkiezingen waarschijnlijk niet integraal worden overgenomen. Waar hoopt u op?

"Wat ons (alle organisaties van Wonen 4.0, red.) betreft is het 'samen uit, samen thuis'. Wat niet kan, is dat je hypotheekrenteaftrek afbouwt maar mensen geen geld teruggeeft. Of alleen de koopsector aanpakt en niet de huursector: dat kan ook niet."

"Dan is het geen coherent plan meer en kan het onze steun niet meer dragen. En een breed gesteund plan is juist nodig om het vertrouwen in de markt weer terug te winnen.”