Dansen alsof niemand je ziet

Hopelijk wordt falen in Nederland vaker gezien als leren. Het is namelijk altijd mogelijk om na een mislukking succesvol terug te komen.

Door Arko van Brakel

De Big Improvement Day (BID) is een van de meest inspirerende dagen van het jaar, met geweldig inspirerende sprekers. Lodewijk Asscher trapte af met zijn “kroonrede”, een alternatieve Troonrede, en brak een lans voor het Nederlandse onderwijs: Onderwijs moet ieder mens wat hem betreft een ervaring “met eeuwigheidswaarde” bieden.

Zijn ultieme droom, een Harvard aan de Amstel, sprak dan ook zeer tot de verbeelding. Asscher’s uitspraken laten zich vertalen in tijdloze droomdoelen, die extreem richtinggevend kunnen zijn. Mits we natuurlijk het gedachtegoed achter zijn visie naar juiste waarde durven te schatten. En 100 procent voor die droomdoelen durven te gáán.

Aan die mentaliteit ontbreekt het in Nederland nog wel eens. Sterker nog, dromen worden steeds vaker in de kiem gesmoord, omdat we zelfs in onze dromen nauwelijks nog fouten durven te maken.

Feniks

Gelukkig kondigde Minister Verhagen op BID de Feniks Award aan: een nieuwe prijs (“niet bedoeld voor politici!”), speciaal voor ondernemers die net als de mythologische Feniks uit hun as herrezen zijn. Ofwel een prijs voor een ondernemer die na een extreme tegenslag zichzelf bijeen heeft geraapt en met veel doorzettingsvermogen weer succesvol is geworden.

Ik ben blij met deze prijs. Want de angst om fouten te maken verlamt ons. Door juist te laten zien en te belonen dat het mogelijk is na een mislukking succesvol terug te komen, wordt “falen” in Nederland hopelijk wat meer gezien als “leren”.

Zodat we wat meer onze nek durven uit te steken. In Amerika weet men het al jaren: wie niet failliet is gegaan, is geen goede ondernemer. En wat we ook van ze vinden, gebrek aan ondernemerschap en veerkracht kunnen we de Amerikanen toch nauwelijks verwijten.

Krasse taal

Samen met directeur ondernemerschap van EL&I, Rinke Zonneveld, was ik “trekker” van de BID kopgroep ondernemerschap. Niet geheel toevallig was het thema van ons onderdeel eveneens “falen”. Volgens Rinke is “failure” namelijk “the mother of all succes”. Da’s krasse taal voor een ambtenaar! En hij heeft helemaal gelijk.

Toch kun je pas ècht van je fouten kunt leren als je in de eerste plaats je persoonlijke doelen scherp voor ogen hebt. Een oud Indiaans opperhoofd uit de Andes zei mij eens: “Wie naar de top van de berg blijft kijken, komt er vanzelf."

Echte, oude wijsheid. Want wie de top van de berg uit het oog verliest zinkt de moed in de schoenen als hij onderweg een ravijn tegenkomt. Terwijl zelfs een flink ravijn slechts een relatief kleine hindernis is in verhouding tot die hoge bergtop.

Zie je jouw persoonlijke droomdoel als de top van de berg, dan is een fout te vergelijken met zo’n ravijn. Zonder droomdoel zakt de moed in je schoenen. Maar als je de top, jouw droomdoel, in het vizier houd, is een fout slechts een relatief klein, leerzaam hobbeltje. Een hobbeltje dat je simpelweg overwint op weg naar jouw droomdoel.

Wel moet je je eigen aandeel in de fout eerlijk en serieus durven te beoordelen om te kunnen leren van je fouten. Dit vraagt heel veel lef. Want het is best lekker om iemand anders, de banken, de Grieken, of wie dan ook, de schuld te geven van jouw falen... maar dat schiet niet op, want zolang je niet eerlijk bent tegenover jezelf, zul je nooit leren.

Vallen

Succes is misschien wel een kwestie van onbevangen je dromen blijven najagen en steeds één keer vaker blijven opstaan dan vallen. De succesvolle media-ondernemer Ruud Hendriks toonde tijdens BID aan wat er met je gebeurt als je onbevangen durft te leven, als je de angst om te falen durft af te werpen. Je probeert meer, je maakt meer mee, je durft meer initiatieven te ontplooien en je ontmoet meer mensen.

Natuurlijk maak je onderweg ook fouten. En die moet je intensief en eerlijk evalueren, volgens Ruud. En hij kan het weten. Sommige successen waren er simpelweg niet geweest zonder dat hij geleerd zou hebben van zijn fouten.

Ruud sloot zijn betoog in stijl af met de meest “getwitterde” quote van de dag: "Heb lief alsof je nooit bent bedrogen, dans alsof niemand je ziet, onderneem alsof het niet mis kan gaan." Dat is pas Big Improvement. Amen.

Arko van Brakel (1968) is inspirator, ondernemer, spreker, trainer, auteur ('Iedereen Ondernemer'), internet- en online-marketingspecialist. Zijn doel is van Nederland het meest ondernemende land te maken, omdat ondernemerschap het antwoord is op bijna alle uitdagingen die ons land heeft. Volg hem ook op Twitter/Arkovb.

Lees meer over:
Tip de redactie