'Doorstroming op woningmarkt stagneert'

Ondanks de gunstige omstandigheden voor het kopen van een woning, stagneert de doorstroming op de woningmarkt. Een groep potentiële huizenkopers blijft terughoudend.

Daarop wijst scheidend NVM-voorzitter Ger Hukker donderdag naar aanleiding van de presentatie van kwartaalcijfers.

"De woningprijzen zijn laag of in veel gevallen realistisch, de hypotheekrente is historisch laag, dus eigenlijk is het op dit moment een buitenkans om een woning te kopen", stelt Hukker. "Je zou denken dat de mensen in slaapzakken voor de makelaarskantoren liggen om als eerste een woning te kunnen bemachtigen."

De woningmarkt is in het eerste drie maanden van dit jaar verder aangetrokken. In het eerste kwartaal zijn bijna een vijfde meer woningen verkocht dan een jaar eerder. De gemiddelde verkoopprijs ligt nu 1 procent hoger dan in het voorgaande kwartaal en 5,5 procent hoger dan een jaar eerder.

Keerzijdes

"De cijfers spreken voor zich en zijn mooi, maar de keerzijdes van de opbloeiende markt, zoals de haperende doorstroming, voorzichtigheid bij een aantal consumenten en gebrek aan nieuw aanbod van koopwoningen en goede huurwoningen, worden steeds zichtbaarder", nuanceert Hukker.

Hukker denkt dat het mede komt doordat zo'n 800.000 huishoudens een woning hebben die minder waard is dan hun hypotheekschuld. "Slechts een klein deel van hen - zo'n 5 procent, ofwel veertigduizend huishoudens - is wel geneigd om te verhuizen." Ook bleek uit eerder onderzoek van NVM dat 55-plussers relatief minder geneigd zijn om een woning te kopen.

Oververhitting

Ook slinkt het aanbod, terwijl het aantal kopers groeit. Er stonden in het eerste kwartaal 117.256 woningen te koop. Dat zijn er 17 procent minder dan een jaar geleden.

Opvallend genoeg zijn er in Amsterdam in het eerste kwartaal juist 2 procent minder woningen verkocht. "Daaraan zie je de overspannenheid op de hoofdstedelijke markt. Te weinig nieuw aanbod op de markt om aan de vraag te voldoen. Daar is de markt aan het droogkoken."

Hukker voorspelt dat niet alleen Amsterdam, maar ook Utrecht, Leiden, Groningen en andere oude binnensteden in Nederland last gaan krijgen van oververhitting. Dat raakt met name jongeren en alleenstaanden.

Toch betekent dit niet dat verkopers in het hele land een sterkere onderhandelingspositie hebben dan kopers. In een aantal verstedelijkte gebieden waar een groot deel van het 
aanbod snel verkocht wordt, is dit wel het geval.

Alleenstaanden

Hukker maakt zich met name zorgen over de positie van jongeren en alleenstaanden. "Alleenstaanden in de grote en gewilde steden kunnen steeds moeilijker een woning kopen. De leencapaciteit is aangescherpt en de huizenprijzen daar stijgen onevenredig." Hukker vindt dat de nieuwe regels te zwaar drukken op "middeninkomens, starters en zelfstandigen".

"Om te voorkomen dat deze groepen helemaal niet meer aan een woning kunnen komen, is een versoepeling van de regelgeving op korte termijn hard nodig."

Zo vindt hij het een slechte zaak dat mensen ieder jaar minder kunnen lenen ten opzichte van de waarde van de koopwoning en meer eigen geld in moeten brengen. De zogenoemde loan-to-value-ratio (LTV-ratio) gaat volgend jaar verder omlaag naar 101 procent.

Annuïtair

Verder is Hukker het er niet mee eens dat huizenbezitters verplicht worden volledig annuïtair af te lossen om nog in aanmerking te komen voor hypotheekrenteaftrek. Dit resulteert volgens hem voor onnodig hoge woonlasten.

Met zo'n hypotheek betalen mensen iedere maand een vast bedrag aan aflossing en rente. Naarmate de tijd verstrijkt, lossen mensen relatief meer af en zijn ze minder kwijt aan rente.

Hukker pleit ervoor om ook hypotheekrenteaftrek mogelijk te maken, als mensen voor slechts de helft annuïtair aflossen.

Lees meer over:

Huis kopen

Huis kopen
Hoe je zonder aankoopmakelaar een huis koopt.

Hypotheken

Hypotheken
Moet het weer lastiger worden om een hypotheek te krijgen?

Hypothekenrichtlijn

Hypothekenrichtlijn
Wat hebben we aan de Europese hypothekenrichtlijn?
Tip de redactie