Diederik Stapel krijgt werkstraf van 120 uur

Het Openbaar Ministerie heeft  de voormalige hoogleraar sociale psychologie Diederik Stapel vrijdag een werkstraf opgelegd van 120 uur.

Stapel krijgt zijn straf wegens wetenschapsfraude. Hij heeft een schikking met het OM getroffen.

Daarnaast ziet hij af van het recht op ziekte- en arbeidsongeschiktheidsuitkering. Dat komt neer op anderhalf jaarsalaris.

Stapel werd in 2011 door de Universiteit van Tilburg op non-actief gesteld, nadat in zijn onderzoeken gefingeerde data waren ontdekt.

Geen misbruik

Het OM maakte vrijdag de details van de overeenkomst met Stapel bekend. Volgens de FIOD heeft Stapel geen misbruik gemaakt van subsidiegeld.

Het geld dat hij ontvangen heeft, is namelijk wel besteed aan het uitvoeren van onderzoek. Het geld is voornamelijk gegaan naar personeelskosten. Dat personeel heeft weliswaar onderzoek gedaan met deels verzonnen data, maar daar waren de onderzoekers niet van op de hoogte.

Onderzoeken

Vorig jaar deden drie commissies onderzoek naar de publicaties van Stapel voor de universiteiten in Tilburg, Groningen en Amsterdam. Bij tientallen onderzoeken werd het gebruik van frauduleuze data ontdekt.

In het strafrechtelijk onderzoek zijn zes publicaties nader onderzocht, twee uit Groningen en vier uit Tilburg. Volgens het OM wordt op basis daarvan "de bevinding in het rapport van de commissie-Levelt (voor de Univerisiteit van Tilburg, red.), dat in 55 van de 130 publicaties onzuiverheden voorkomen, onderstreept".

Passende afdoening

Het Functioneel Parket laat weten de schikking als een passende afdoening van de strafbare feiten te zien, mede omdat er bij Stapel geen sprake was van persoonlijke zelfverrijking.

"Daar zoeken we altijd naar", legt een woordvoerster uit. "Er zijn steeds drie mogelijkheden. De eerste is seponeren, bijvoorbeeld bij gebrek aan bewijs. De tweede is dagvaarden, dan moet iemand voor de rechter verschijnen." 

"De laatste mogelijkheid is wat wij noemen een transactie. Dan kom je een passende straf overeen. Dat is vooral zo bij zaken waarbij je ervan uitgaat dat de rechter een vergelijkbare straf uitspreekt. Daarbij kan een lange rechtszaak voorkomen worden."

Ingrijpende gevolgen

Volgens de woordvoerster is bij deze beslissing ook geluisterd naar de slachtoffers, de jonge onderzoekers die bij Stapel gepromoveerd zijn. "Ook zij willen dat het klaar is. Zij zien er niets in dat het hele verhaal opnieuw opgerakeld wordt in de rechtszaal."

De voormalige hoogleraar heeft volgens het OM ingrijpende gevolgen van zijn handelen ondervonden en werkte mee met zowel het strafrechterlijk onderzoek als het onderzoek van de commissie-Levelt. Daarnaast hield het OM rekening met het feit dat Stapel zijn doctorstitel heeft ingeleverd.

Blij

Stapel laat vrijdag bij monde van zijn advocaat Stijn Franken weten blij te zijn dat zijn zaak met een schikking is afgedaan. 

Hij wil niet zelf reageren. "Hij is ook blij voor zijn familie en collega's", aldus Franken. Die voegt eraan toe dat Stapel "erg veel spijt heeft van wat er is gebeurd".

Universiteit van Tilburg

''We zijn blij dat er nu een einde is gekomen aan deze periode.'' Dat zei een woordvoerder van de universiteit van Tilburg.

''Inhoudelijk hadden we deze periode al afgesloten bij de presentatie van de onderzoeksbevindingen van de commissie-Levelt in november vorig jaar. Maar we zijn blij dat het nu echt helemaal klaar is.''

De Universiteit van Amsterdam (UvA) en de Rijksuniversiteit Groningen (RUG) willen niet inhoudelijk reageren op de schikking. Ze vinden het een zaak tussen het Openbaar Ministerie en Stapel.

Lees meer over:

Dagelijkse nieuwsbrief

Dagelijkse nieuwsbrief
Elke ochtend rond 6.00 uur weten wat het nieuws wordt?
Tip de redactie