Herontdekte diersoorten balanceren vaak op randje

UTRECHT – Met enige regelmaat worden uitgestorven gewaande diersoorten herontdekt. In de meeste gevallen lijkt er echter sprake van uitstel van executie.

Foto:  ANP

Wetenschappers hebben in 122 jaar onderzoek ten minste 351 amfibieën, vogels en zoogdieren herontdekt, waarvan werd aangenomen dat ze inmiddels zouden zijn uitgestorven.

Alhoewel er soms meerdere eeuwen tussen een laatste waarneming en een herontdekking kunnen zitten, is zulk goed nieuws meestal niet een teken dat het tij voor een soort is gekeerd, zo stelt een internationale groep biologen in het open-source wetenschapsblad PLoS ONE.

Marginaal

De meeste herontdekkingen vinden plaats in de tropen. Vaak gaat het om soorten die reeds een uiterst marginaal bestaan leiden en soms was ‘de laatste’ waarneming ook de eerste.
De teruggevonden soorten leven vaak in kleine, geïsoleerde populaties, bijvoorbeeld in recent ontdekte grotten of kleine stukken onontgonnen bos.

Het is sterk de vraag of deze soorten nog weerstand kunnen bieden aan toekomstige verstoringen van hun leefgebied. Volgens de onderzoekers kunnen 9 op de 10 herontdekte soorten direct worden geclassificeerd als ‘ernstig bedreigd’.

Uitsterven

"Zonder agressieve natuurbeschermingsmaatregelen zijn de herontdekkingen slechts uitstel van executie voor soorten – en niet de terugkeer naar levensvatbare populaties", aldus hoofdonderzoeker Brett Scheffers.

De VN erkennen dat er wereldwijd sprake is van een biodiversiteitscrisis, met een steeds groter aantal plant- en diersoorten dat in hun voortbestaan wordt bedreigd.

In wetenschappelijk onderzoek wordt inmiddels ook wel gerefereerd naar de zogeheten Holocene massa-extinctie, een mogelijke uitstervingsgolf in onze huidige geologische periode, waarbij als gevolg van een samenspel van grootschalige milieuproblemen, zoals ontbossing, overbevissing en klimaatverandering, meer dan driekwart van alle grote soorten kan uitsterven.