AMSTERDAM - Amerikaanse wetenschappers hebben een feromoon ontdekt dat vredelievende fruitvliegjes kan veranderen in agressieve vechtersbazen.

De onderzoekers van het California Institute of Technology lieten tijdens een experiment honderd fruitvliegjes vrij in een kleine container met luchtgaatjes. De insecten gaan normaal gesproken erg vredelievend met elkaar om.

Maar dat veranderde toen de wetenschappers de diertjes blootstelden aan stukjes papier die waren doorweekt met het kunstmatig geproduceerde feromoon CVA.

Het feromoon maakte de fruitvliegjes bijna onmiddellijk agressief. De diertjes bestormden elkaar en begonnen staand op hun achterpoten met elkaar te worstelen.

Lichaamsstoffen

Twee vliegjes die op de top van de container waren geplaatst werden als gevolg hiervan ook agressief, ook al kwamen deze insecten niet direct in aanraking met het kunstmatige feromoon. Volgens de wetenschappers werd hun agressiviteit opgewekt door de lichaamsstoffen van hun soortgenoten die in de container zaten.

Het feromoon CVA komt namelijk ook voor in de natuur en wordt in het lichaam van fruitvliegjes  aangemaakt als de diertjes tegen elkaar aan botsen.

Opwekken

Volgens de onderzoekers is het voor het eerst dat een feromoon direct kan worden gekoppeld aan agressie.

“We hebben niet alleen een feromoon geïdentificeerd die leidt tot agressie”, verklaart hoofdonderzoeker David Anderson op Discovery News. “We waren ook in staat om het vermogen te manipuleren waarmee de fruitvliegen agressie opwekken bij elkaar.”

De resultaten van het experiment zijn gepubliceerd in het wetenschappelijk tijdschrift Nature.

De stof CVA heeft geen effect op het gedrag van menselijke proefpersonen. Toch vermoeden de wetenschappers dat er ook feromonen bestaan die agressie opwekken bij mensen.

Speculatie

“Agressie-feromonen komen niet alleen voor bij insecten, maar ook bij andere zoogdieren”, aldus hoofdonderzoeker Anderson. “Maar over feromonen die agressief gedrag opwekken bij mensen kunnen we echter alleen nog maar speculeren.”