Waarom slaat betalen met de smartphone nog niet aan in Nederland?

Steeds meer Nederlanders rekenen af met een contactloze pinpas. Maar betalen met de smartphone is nog geen gemeengoed, onder meer door de afwezigheid van internationale diensten als Apple Pay, Samsung Pay en Android Pay.  

Bij grootbanken ING, ABN Amro en Rabobank is het in de afgelopen twee jaar mogelijk geworden om via een app op een Android-telefoon af te rekenen bij alle contactloze betaalpunten in Nederland.

Wie dat wel eens doet, zal echter merken dat betalen met de smartphone nog niet erg populair is. "Huh, wat doe jij nou?" is een veelgehoorde kreet als je je smartphone tegen een pinautomaat houdt, en de betaling nog slaagt ook. Voor winkeliers is het duidelijk nog even wennen dat de smartphone de pinpas kan vervangen.

Toch kunnen Rabobank-klanten al sinds begin 2015 met (sommige) smartphones betalen, en ING introduceerde de functie meer dan een jaar geleden.

Volgens een woordvoerder van de Betaalvereniging Nederland zijn er in Nederland ongeveer 200.000 mensen die af en toe met hun smartphone betalen. Het leeuwendeel van deze gebruikers zit bij ING: zo'n 130.000, aldus een woordvoerder van die bank.

Het aantal betalingen ligt echter niet hoog: de gemiddelde gebruiker betaalt eens in de twee weken met de Mobiel Betalen-app van ING. De Rabobank heeft 23.000 klanten die zijn Wallet-app gebruiken om mobiel te betalen. Gemiddeld doen zij dat "een paar keer per maand", stelt een woordvoerder.

Ter vergelijking: maandelijks wordt in Nederland zo'n 100 miljoen keer contactloos betaald, dus de gemiddelde Nederlander doet dat al bijna eens per week. Zelfs de early adopters van mobiel betalen lijken niet écht fanatieke gebruikers.

Apple Pay

In de Verenigde Staten gaat het een stuk sneller. Volgens cijfers die marktonderzoeker Juniper deze week naar buiten bracht, zijn er in dat land al 75 miljoen mensen die contactloos betalen met hun smartphone, bijna een kwart van de bevolking. Met name Apple Pay (45 miljoen gebruikers) lijkt in het land goed aan te slaan.

Vooralsnog tonen de internationale techgiganten echter geen interesse in Nederland. Een woordvoerder van Apple wilde niet reageren op vragen over de plannen voor Nederland. Ook Google wil niet zeggen of Android Pay naar Nederland zal komen. Die dienst verscheen onlangs wel in België, maar volgens een woordvoerder staat dat geheel op zichzelf.

In een interview op de technologiebeurs CES, in januari 2016, zei toenmalig Samsung-bestuurder Billy Wright in gesprek met NU.nl dat de introductie van Samsung Pay in Nederland moeilijk was, omdat hier een andere betaalinfrastructuur bestaat dan in veel andere Europese landen.

“Er wordt hier niet een probleem gevoeld waar het een oplossing voor biedt”
Berend Jan Beugel

Pinpassen hebben in Nederland bijvoorbeeld geen zestiencijferig pasnummer, zoals de credit- en debitcards in de meeste andere landen. In plaats daarvan wordt een variant van het rekeningnummer gebruikt als pasnummer. Volgens Wright moest Samsung daarom ook zijn eigen infrastructuur aanpassen om samen te kunnen werken met Nederlandse banken.

Begin 2016 was Samsung wel van plan om Samsung Pay naar Nederland te brengen; een woordvoerder zei toen dat dit "in de komende twaalf tot achttien maanden" zou gebeuren. Die periode is bijna voorbij, zonder lancering van Samsung Pay. Samsung kon voor publicatie geen update geven over zijn plannen met de betaaldienst.

Verwend

Technische obstakels of niet, volgens de Betaalvereniging Nederland is er een belangrijkere reden voor de trage uitrol van mobiel betalen: Nederlanders zijn al verwend door de brede beschikbaarheid van (contactloos) pinnen. "Er wordt hier niet een probleem gevoeld waar het een oplossing voor biedt", zegt woordvoerder Berend Jan Beugel.

In landen als de VS of Duitsland ligt dat volgens hem anders: in de VS moest je tot voor kort je creditcard door een magneetlezer halen en dan een bonnetje tekenen; wie met de smartphone betaalt hoeft geen handtekening meer te zetten. In Duitsland wordt nog veel met contant geld betaald, en zullen veel mensen naar verwachting direct overstappen van contant geld naar mobiele betalingen.

Betalen met je smartphone wordt vermoedelijk vooral interessant als op je mobiel ook andere delen van je portemonnee kunnen staan, zoals klantenkaarten, ov-chipkaarten en tickets voor evenementen.

Eén app die dat in Nederland al aanbiedt is Vodafone Wallet. Sinds kort werkt die dienst ook met Paypal-rekeningen, waardoor het mogelijk is om een Nederlandse bankrekening aan de Wallet te koppelen. Dat kan wel alleen met een speciale nfc-simkaart van Vodafone.

Totdat onze portemonnee volledig digitaal is, of totdat techgiganten hier hun producten gaan promoten, zal mobiel betalen vermoedelijk vrij kleinschalig blijven. Dat kan ook voordelen hebben. "We horen regelmatig dat klanten het heel leuk vinden als ze verbaasde gezichten krijgen bij de kassa", zegt woordvoerder Eva Hersbach van ING.

Lees meer achtergrondverhalen in NUweekend

Lees meer over:

Columns Pieter Derks

Columns Pieter Derks
Cabaretier Pieter Derks duidt en verwerkt maandelijks het nieuws van de voorbije weken. 

Over NUweekend

Over NUweekend
Op NUweekend vindt u iedere week een selectie achtergrondverhalen, analyses of mooie interviews.
Tip de redactie