Route Rio: Sebastiaan Verschuren, de Spelen en acht koffiezetapparaten

In Route Rio interviewt NU.nl tot de Spelen wekelijks een olympiër die kans maakt op een medaille. Deze week: Sebastiaan Verschuren (27), die de eerste mannelijke plak in het zwembad kan pakken sinds Pieter van Hoogenband in 2004.

Als Sebastiaan Verschuren eind deze maand het vliegtuig neemt naar Rio de Janeiro dan zitten er een koffiezetapparaat, bonen en een bonenmaler in zijn koffer. "Dat gaat altijd mee als ik naar wedstrijden reis. Ik kan bijna niet zonder."

De geboren Amsterdammer schiet in de lach als het om zijn grootste hobby naast het zwembad gaat, want zijn liefde voor koffie kreeg hij bepaald niet van huis uit mee. "Mijn ouders dronken Senseo met suiker en slagroom. Ik heb dus geen beste koffieopvoeding gehad. Maar inmiddels heb ik een stuk of zeven, acht koffiezetapparaten in huis staan."

Hoe heeft dat zo uit de hand kunnen lopen?
"Een paar jaar geleden is het begonnen met een espressoapparaatje van een paar tientjes. De volgende stap was een bonenmaler, maar wel een van een paar een honderd euro. Daar paste dat goedkope apparaat natuurlijk niet meer bij. Zo ging het maar door. En nu heb ik een apparaat dat niet zou misstaan in een kleine horeca. Ik geef toe, het is een beetje uit de hand gelopen.

Jij zal ongelooflijk veel koffie drinken per dag…
"Dat valt wel mee. Vijf of zes koppen. Maar het is inmiddels wel een beetje een ritueel binnen het sporten geworden voor me. Voordat ik in de bus stap naar een wedstrijd toe, neem ik twee espressootjes."

Word jij in Rio gek als je voor de olympische finale geen koffie heb kunnen drinken?
"Nee, gelukkig niet. Dat zou niet goed zijn, haha. Hoewel, ik heb altijd koffie bij me, dus echt getest heb ik het niet."

Over vier weken is al het al zover. Dan begint Verschuren aan zijn tweede olympische avontuur, nadat hij in 2012 in Londen als vijfde eindigde op het koningsnummer, de 100 meter vrije slag. Het scheelde toen maar 0,08 seconde of hij was de eerste Nederlandse man geweest met een olympische medaille in het zwembad sinds Pieter van de Hoogenband. Er gloorde weer hoop voor het Nederlandse mannenzwemmen, maar daarna viel Verschuren ver terug. Het contrast met de jonge zwemmer die in Londen bijna een medaille pakte werd steeds groter.

"Tot Londen liep het heel makkelijk. Alles was leuk. Maar daarna was alles niet meer vanzelfsprekend. Ik was niet meer die jonge hond Sebastiaan die vlak voor de start nog even een grap maakte. Ik ging nadenken over dingen waar ik helemaal niet over hoef na te denken."

Waar dacht je dan aan?
"Gaat het keerpunt straks wel goed? Zet ik mijn hand goed in het water? Er schoten vlak voor de start allerlei technische dingen door mijn hoofd. En dat is niet nodig. Op een gegeven moment weet je lichaam echt wel wat je moet doen op een 100 of een 200 meter. Voor zo’n start moet ik alleen maar horen: veel plezier. Gewoon genieten en gaan. Dan ben ik op mijn best."

Verschuren haalt er een sms’je bij die zijn coach Martin Truijens stuurde tijdens de WK 2015 in het Russische Kazan. Voor het eerst sinds de Spelen in Londen stond hij weer in een WK-finale, al kon zijn coach er niet bij zijn. “En toen kreeg ik dit sms’je van Martin. 'Geniet nooit met mate', dat was het enige wat erin stond. Maar dat was ook het enige wat ik op dat moment nodig had. Het moet dan niet meer over technische details gaan. Ik moet beseffen hoe mooi is om een finale te mogen zwemmen."

“Ik was niet meer die jonge hond Sebastiaan die vlak voor de start nog even een grap maakte”
Verschuren

Wat zei je coach voor de olympische finale in Londen?
"Dat weet ik nog precies. Hij zei dat ik mijn zwembrilletje nog even op mijn voorhoofd moest houden en dan rondkijken. Even kijken hoe tof het was dat ik daar stond. Het was ook echt puur genieten toen ik opliep. 17.000 schreeuwende mensen op de tribune omdat de finale van de 100 meter ging beginnen. En vervolgens zwom ik ook een fantastisch race en had ik bijna een medaille. Als ik er nu over nadenk is het zo gek dat ik dat in de jaren daarna zolang heb losgelaten. Dat ik voor een race niet meer kon genieten van het feit dat ik er stond."

Dus eigenlijk is het recept voor Rio: genieten. Want dan ben je op je best.
"Ja, heel erg. Dat is voor mij gewoon de beste manier om een toernooi in te gaan. Ik weet ook dat ik in vorm ben en een lekker seizoen draai. Dus het vertrouwen is er."

Voorlopig hoogtepunt van in het goede seizoen was het goud dat Verschuren in mei veroverde  op de 200 meter vrije slag bij de EK in Londen. Bovendien was er zilver op de 100 meter vrij, al wil hij beide medailles niet teveel gewicht geven.

"Misschien dat ik over tien jaar terugkijk en trots denk: ik ben toch Europees kampioen geweest. Maar op dit moment voelt het als een tussenstap. Ik kwam daar helemaal niet voor medailles, maar om de olympische limiet te zwemmen op de 100 meter. En dat leidde ineens tot goud en zilver. Het voelt echt als een cadeautje. In Rio word ik aangekondigd als de regerend Europees kampioen. Mooi, hè."

“Ik heb een apparaat dat niet zou misstaan in een kleine horeca”
Verschuren

Dat moet zorgen voor extra druk.
"Nee, ik vind het alleen maar tof. En zonder het te bagatelliseren: Europees kampioen worden is zoals ik al zei een tussenstap naar Rio, althans dat moet het uiteindelijk zijn. Niet het hoogtepunt."

Merk je dat er anders naar je gekeken wordt sinds je Europese titel?
"Ja. Ik denk dat ik net als een hoop andere mensen altijd het idee heb dat ik vrij anoniem door het leven ga. Ik heb ook een standaard hoofd, vind ik. Maar na die titel kwamen ineens heel veel mensen op me af vanuit de internationale zwemwereld. Je wordt gefeliciteerd. Ik word nu veel meer herkend, dus ja, er wordt iets anders naar me gekeken. Voor mijzelf is het EK-goud vooral een bevestiging dat ik na de mindere jaren weer op de goede weg."​

Wat is het doel in Rio?
"Ik wil daar mijn beste tijden zwemmen. Het liefst een persoonlijk record en dan zie ik het wel."

Kom op. Dat klinkt erg voorzichtig…
"Oke. Als ik mijn beste tijden neer kan zetten dan hangt daar automatisch iets aan vast. Dan kom ik zeker in de finale op de 100 of 200 meter en ik weet van vier jaar gelden hoe dicht het in een finale bij elkaar ligt. Én ik weet dat ik dat ik juist in een finale iets extra’s kan brengen."

Denk je dat je daarna nog iets van Rio kunt zien?
"Als ik een medaille pak zeker. Dan vlieg ik niet al tijdens de Spelen terug, maar na afloop met alle Nederlandse medaillewinnaars.  Er is dan meer tijd om van de stad te genieten. Als ik de plaatjes zie, met de bergen en de baai, dan krijg ik er steeds meer zin in. Ik heb trouwens ook nog een dag of vier vrij in Rio als ik geen medaille win. Dat is genoeg om wat mooie bonen te scoren. Brazilië is een uitstekend koffieland."

Volgende week: Schermer Bas Verwijlen

Lees meer achtergrondverhalen in NUweekend

Columns Pieter Derks

Columns Pieter Derks
Cabaretier Pieter Derks duidt en verwerkt maandelijks het nieuws van de voorbije weken. 

Over NUweekend

Over NUweekend
Op NUweekend vindt u iedere week een selectie achtergrondverhalen, analyses of mooie interviews.
Tip de redactie