Goed alternatief voor Fyra naar Brussel nog buiten zicht

Na de mislukking met de Fyra is er nog altijd geen volwaardig alternatief voor een snelle, flexibele en betaalbare treinverbinding van Amsterdam naar Brussel. 

Toch moet die er komen, vindt voorzitter Madeleine van Toorenburg van de parlementaire enquêtecommissie Fyra. "Want de treinreiziger staat nog altijd in de kou", zei ze bij de presentatie van het eindrapport.

 
"De beste oplossing is nu om de treinen die er zijn zoveel mogelijk over spoor van de hoge snelheidslijn HSL laten rijden en een aantal haltes schrappen", vindt Hildebrand van Kuyeren, de drijvende kracht achter de onafhankelijke website Treinreiziger.nl.

"Als je bestaande verbindingen zo goed mogelijk aanpast, ben je pakweg 20 minuten langer onderweg dan het met de Fyra zou zijn geweest. Dat is beter dan voor 20 minuten sneller weer nieuwe treinen aan te schaffen die miljoenen kosten."

Belgen

Voorzitter Arrien Kruyt van reizigersvereniging Rover beschouwt dit ook als de beste tussenoplossing. "Maar dan moeten de Belgen daar wel toestemming voor geven", zegt hij. "En dat zal niet zo eenvoudig zijn. Zij hebben een andere manier van financiering voor het spoor, waardoor elke trein die er extra rijdt ook extra geld kost."

Op dit moment zijn er twee mogelijkheden om zonder overstappen met de trein van Amsterdam naar Brussel te reizen: De Thalys van Amsterdam naar Parijs, die in Brussel stopt, en de Beneluxtrein, ook bekend als de Intercity Amsterdam-Brussel, die via onder meer Den Haag en Antwerpen naar de Belgische hoofdstad rijdt. Deze trein doet er drie uur en een dik kwartier over, de Thalys redt het in iets minder dan twee uur. 

Alternatief

De NS voert de Thalys daarom aan als mogelijk alternatief voor de Fyra. De enquêtecommissie veegt dit idee van tafel, omdat de kaartjes duur zijn en zitplaatsen moeten worden gereserveerd.

"De Thalys van Amsterdam naar Brussel kost tachtig euro", zegt Van Kuyeren. "Als je drie maanden tevoren boekt, kun je wel eens op 29 euro uitkomen. Dan moet je dus al heel lang tevoren weten wanneer je precies wilt reizen. Dat is vervelend. Met de Fyra zou het, na veel commotie, 40 euro zijn geworden. De Beneluxtrein kost 40 euro, zonder reservering.

“De Belgen hebben er geen rekening mee gehouden dat de Beneluxtrein weer zou kunnen terugkeren.”
Hildebrand van Kuyeren, Treinreiziger.nl

Afgeschaft

De Beneluxtrein werd in december 2012 afgeschaft en vervangen door de Fyra. Door de vele problemen met de Fyra werd de Beneluxtrein in 2013 weer op enkele trajecten ingezet en vanaf eind vorig jaar weer als vanouds tussen Amsterdam en Brussel.

"Ooit deed deze trein twee uur en drie kwartier over het traject", zegt Van Kuyeren. "Maar door de tussenstops die er bij de herinvoering zijn bijgekomen, is het een half uur langer geworden. Bovendien hebben de Belgen een geheel nieuwe dienstregeling ingevoerd, omdat de Fyra zou gaan rijden. Ze hebben er geen rekening mee gehouden dat de Beneluxtrein weer zou kunnen terugkeren."

Gehakt

De NS heeft het plan om eind volgend jaar de Benelux-plus te introduceren. Deze zou dan via Schiphol, Den Haag, Rotterdam, Breda, Antwerpen en Brussel Airport, naar Brussel-Zuid gaan rijden. Deels over het conventionele spoor, deels over de hoge snelheidslijn, waar treinen met een locomotief, zoals de Beneluxtrein, tot nu toe niet over mogen rijden. De parlementaire enquêtecommissie heeft in haar vernietigende eindrapport evenwel gehakt gemaakt van dit voornemen.

De totale reistijd zou uitomen op drie uur en een kwartier; een uur en een kwartier langer dan de inmiddels imaginaire Fyra. Dat komt, omdat het aantal tussenstops dermate veel tijd kost, dat er volgens de commissie niet over een goed alternatief kan worden gesproken. Vooral Den Haag en Breda slokken veel reistijd op. In Breda moet de trein zelfs keren; de machinist moet dan van de ene naar de andere locomotief lopen.

Nieuw materiaal

Voorzitter Van Toorenburg van de enquêtecommissie ziet het liefst dat nieuw intercitymateriaal van de NS, dat in 2019 zou moeten worden geleverd, ook wordt ingezet op routes naar België. Voorzitter Kruyt van Rover heeft daar ook zijn hoop op gevestigd.

"Die treinen kunnen op zowel het Nederlandse als Belgische spoor rijden, met een snelheid van maximaal 200 kilometer per uur", zegt hij. "De rit tussen Amsterdam en Brussel zou daardoor twee uur gaan duren, precies goed dus. Nieuwe treinen zijn bovendien beter, want de huidige treinen krijgen ouderdomsverschijnselen en de nieuwe gaan bovendien ook op diverse trajecten in Nederland rijden."

“Ik heb er geen enkele twijfel over dat de overgrote meerderheid liever met de trein reist dan met de auto. ”
Arrien Kruyt, Rover

Liever met de trein

Hij benadrukt dat het hard nodig is dat er een goede en snelle treinverbinding komt tussen Nederland en België. "Want ik heb er geen enkele twijfel over, dat de overgrote meerderheid van de mensen liever met de trein reist dan met de auto. Nu neemt echter zo'n zestig procent toch de auto, ondanks al die verschrikkelijke files, omdat de treinverbindingen slecht zijn."
 
Voor wie niet met de auto maar ook niet met de trein wil, is er nog een ander en betaalbaar alternatief: de bus. Eurolines, iDBus en FlixBus rijden van Amsterdam naar Brussel in maximaal drie uur. Dat is sneller dan de trein er nu nog over doet. Het kost een paar tientjes, er zijn zelfs al reizen vanaf minder dan een tientje en in elke bus is Wifi.

Video: De Fyra, van idee tot ondergang

Lees meer achtergrondverhalen in NUweekend

Lees meer over:

Columns Pieter Derks

Columns Pieter Derks
Cabaretier Pieter Derks duidt en verwerkt maandelijks het nieuws van de voorbije weken. 

Over NUweekend

Over NUweekend
Op NUweekend vindt u iedere week een selectie achtergrondverhalen, analyses of mooie interviews.
Tip de redactie