Hoe viert men Koningsdag over de grens?

In Nederland wordt de verjaardag van de koning uitbundig gevierd, maar in bijvoorbeeld België of Noorwegen is het vooral een privéfeestje. Hoe ziet ‘Koningsdag’ er in andere monarchieën uit?

België: Koningsdag (15 november)

Op de dag dat koning Filip jarig is, 15 april, is hij over het algemeen niet in het openbaar te zien. Hij viert zijn verjaardag thuis in privékring. Wel eert België de koning tijdens Koningsdag: een feest ter ere van de koning, zónder de koning.

Sinds 1866 wordt deze dag gevierd op 15 november, de naamdag van zowel koning Leopold als Albert. Het staatshoofd laat zich niet zien, want in België vindt men dat anderen de koning moeten eren.

De dag begint traditioneel met een dankdienst. Een deel van de koninklijke familie woont deze Te Deum in de kathedraal van Brussel bij, waarna ze verwacht worden in het Paleis der Natie – zetel van het parlement – waar de taart klaarstaat.

Zweden: Kungens födelsedag (30 april)

Elk jaar komen duizenden Zweden met blauw-gele vlaggetjes naar het paleis om hun jarige koning te feliciteren. Er is veel muziek, gespeeld door een militaire kapel, en op het middaguur klinken er saluutschoten van het eilandje tegenover het Koninklijk Paleis.

Als koning Carl XVI Gustaf vervolgens naar buiten komt, wordt hij enthousiast begroet. Het volkslied wordt gespeeld, een vierwerf hoera klinkt en er is een kleine militaire parade.

Daarna bieden tientallen kinderen de jarige bloemen of een cadeautje aan. Vanuit het raam kijkt vaak de rest van de familie toe, tot ook de koning naar boven gaat om naar de menigte te zwaaien.

Iedereen kan op de verjaardag van de koning in het paleis terecht om het felicitatieregister te tekenen, al kan dat tegenwoordig ook op Facebook. De verjaardag van de koning is een feestdag in Zweden en overal in het land zijn festiviteiten voor jong en oud.

Denemarken: Dronningens fødselsdag (16 april)

Om 12 uur ’s middags gaan onder grote belangstelling de balkondeuren van het Christian IX-paleis in Kopenhagen open. Rood-witte vlaggetjes verwelkomen de jarige koningin Margrethe, die op de balkons aan weerszijden wordt bijgestaan door familieleden.

Wanneer haar rechterhand omhoog gaat, is dat een teken voor het publiek: tijd voor het negenwerf hoera voor de koningin. Bij het paleis staat de erewacht in feestelijk rood galatenue en er wordt muziek gespeeld door een militair kapel.

De Denen krijgen geen vrij op deze dag en het is daarom ook geen groot volksfeest, alleen de jongste generatie in de hoofdstad krijgt een halve dag vrij om naar het paleis te komen. Het rood en wit is wel overal te zien: de vlag prijkt op overheidsgebouwen en bussen.

Noorwegen: Kong Harald V’s årsdag (21 februari)

‘Mijn verjaardag? Dan ga ik het liefst weg’, aldus koning Harald. ‘Ik ben niet meer zo dol op verjaardagen.’ Volgend jaar, als de koning tachtig wordt, zal er waarschijnlijk wel worden uitgepakt en is er voor Harald geen ontkomen aan, maar normaal gesproken wordt zijn verjaardag niet groots gevierd.

Spanje: Aniversario del Rey (30 januari)

Net als zijn vader kiest ook koning Felipe ervoor zijn verjaardag met familie en vrienden door te brengen. Er is geen volksfeest. De koning brengt zijn verjaardag het liefst door in een restaurant op een steenworp afstand van het Zarzuelapaleis met zijn vrouw koningin Letizia en dochters Leonore en Sofia.

Luxemburg: Lëtzebuerger Nationalfeierdag (23 juni)

Sinds de Nassau-Weilburgs de dienst uitmaken in het groothertogdom, werd de verjaardag van de groothertog steeds op de dag zelf gevierd als een nationale feestdag. Omdat groothertog Jean geboren werd in januari, werd in 1961 vastgelegd dat de verjaardag elk jaar op 23 juni gevierd zou worden.

Nu zijn zoon Henri groothertog is, staat een bijeenkomst in het theater centraal op die dag. Henri houdt er een toespraak en reikt decoraties uit aan Luxemburgers die iets voor het land hebben betekend. Ook wordt er een militair defilé gehouden en een receptie op het paleis.

Eigenlijk begint de feestdag al een dag eerder, als er kransen worden gelegd en volksfeesten worden bijgewoond door de koninklijke familie. Voor de fakkeltocht door Luxemburg-stad, afsluitend met groot vuurwerk, verzamelen zich duizenden mensen. Daarna wordt tot in de kleine uurtjes gefeest in kroegen en op pleinen.

Verenigd Koninkrijk: The Queen’s Birthday Parade (rond 10 juni)

Koningin Elizabeth viert haar verjaardag twee keer. Op haar geboortedag, 21 april, worden er saluutschoten afgevuurd. Maar de grootse viering van haar verjaardag vindt pas in juni plaats, op een zaterdag op of rondom 10 juni.

Belangrijkste onderdeel is de verjaardagsparade, Trooping the Colour. Sinds George IV is de parade een jaarlijks evenement. Nog altijd nemen leden van de koninklijke familie met een functie in het leger deel aan het evenement. Koningin Elizabeth deed dat tot en met 1986 ook.

Onder anderen Charles, William en Anne rijden nog steeds te paard mee. Na afloop verzamelt het koninklijk gezelschap zich op het balkon van Buckingham Palace, waar ze de fly-past over het paleis bekijken.

Monaco: La fête du Prince (19 november)

Als katholiek vorstendom viert Monaco de naamdag van de patroonheilige van hun monarch, in plaats van diens echte verjaardag. Prins Albert II veranderde dat: als eerbetoon aan zijn vader hield hij 19 november aan, de naamdag van Rainier.

De viering van de dag is al lange tijd overanderd en begint met het belijden van de staatsgodsdienst tijdens een Te Deum in de kathedraal, die op een paar honderd meter van het paleis gelegen is. De prinselijke familie, leden van de regering en vooraanstaande inwoners zijn daarbij aanwezig.

Op de binnenplaats van het paleis worden die dag door de prins onderscheidingen uitgereikt. ’s Middags verschijnt het vorstelijk paar en hun familie bij de Franse balkons, waar ze het eresaluut van de Carabinieri in ontvangst nemen en de honderden mensen op het plein toewuiven.

De Monegasken zijn vrij op deze dag, waarop een verscheidenheid aan activiteiten wordt gehouden. Er is een kermis, er zijn muziekfestivals en de dag wordt afgesloten met vuurwerk in de haven. De echte verjaardag van Albert, op 14 maart, wordt in intieme kring gevierd. 

Blijf op de hoogte, neem een abonnement op Vorsten!

Tip de redactie