Rutte wil CDA en D66 in nieuw kabinet

VVD-leider Mark Rutte heeft een voorkeur voor een kabinet waar in ieder geval de VVD, CDA en D66 zitting nemen.

Hij zei maandagmorgen na het gesprek met verkenner Edith Schippers dat "gezien de verkiezingsuitslag" deze drie partijen regeringsverantwoordelijkheid moeten nemen. "Maar dat hangt ook af van wat die partijen zelf willen", voegde hij daaraan toe.

Een combinatie van VVD, CDA en D66 heeft nog geen meerderheid. Daar is een vierde partij voor nodig. GroenLinks en ChristenUnie lijken de voornaamste kandidaten. 

Alexander Pechtold (D66) heeft een voorkeur voor GroenLinks als vierde partij naast de VVD, CDA en D66. "De grootste partij en de grootste winnaars van de verkiezingen", zei hij na afloop van zijn gesprek met de verkenner. 

ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers vindt dat deze optie als eerst onderzocht moet worden. "We hebben een bescheiden positie", aldus Segers.

Voor CDA-leider Sybrand Buma is het belangrijk dat het volgend kabinet moet kunnen rekenen op steun in zowel de Tweede als in de Eerste Kamer. 

Ook Rutte wil een meerderheidskabinet. De afgelopen vier jaar heeft hij ervaren hoe het is om te regeren zonder een meerderheid in de Senaat. VVD en PvdA moesten toen keer op keer op zoek naar steun bij de oppositie.

Christelijk-progressief

Jesse Klaver (GroenLinks) zei dat hij het liefst een "christelijk-progressief" kabinet wil. Dat zou een coalitie zijn met het CDA, D66, GroenLinks, SP, PvdA en ChristenUnie. Die optie heeft ook de voorkeur van de SP.

"Er moet breed gekeken worden naar wat voor opties er mogelijk zijn", aldus Klaver. De GroenLinks-leider wil eerst dat zijn verkiezingsvoornemen om niet met de VVD te regeren onderzocht wordt.

Hoewel Sybrand Buma (CDA) eerder in de campagne heeft aangegeven hier niets voor te voelen en de PvdA niet staat te springen om te regeren, wil Klaver toch dat de christelijk-progressieve optie onderzocht wordt. 

Buma zei na afloop van zijn gesprek met Schippers dat de optie van Klaver hem "buitengewoon onlogisch" lijkt. Hij vindt dat het initiatief bij de grootste partij moet liggen en dat is de VVD. 

PvdA

De PvdA zou het volgend kabinet ook aan een meerderheid in beide Kamers kunnen helpen, maar na de dramatische verkiezingsuitslag is het niet aan de sociaal-democraten om nu te regeren, zo bleek zaterdag op de PvdA-ledenraad. Maandag zei PvdA-leider Lodewijk Asscher dat de grootste partij, de VVD, en de winnaars CDA, D66 en GroenLinks een poging moeten doen om er samen uit te komen.

Hij noemde de zespartijencoalitie van Klaver "complex". Mochten de VVD, CDA, D66 en GroenLinks er niet uit komen en er serieus over een progressief-christelijke variant nagedacht worden, dan sluit de PvdA'er het niet uit dat hij hierover in gesprek zal gaan.

SP en PVV

Ook de SP kan het "motorblok" van VVD, CDA en D66 aan een meerderheid helpen, maar de socialisten willen niet met de VVD regeren. Met de PVV wil Rutte weer niet regeren. PVV-leider Geert Wilders vindt dat een coalitie met de VVD, PVV, CDA, SGP, 50Plus en Forum voor Democratie onderzocht moet worden.

Wilders zei in januari vorig jaar nog niet met de VVD te willen samenwerken zolang Rutte de leider is.  Naast het feit dat ook het CDA de PVV ook heeft uitgesloten, lijkt het er niet op dat de liberalen hun premier zullen opofferen voor een coalitie met de PVV.

Schippers

Schippers ontvangt maandag alle lijsttrekkers van de gekozen partijen. In de verkenningsgesprekken kunnen de partijleiders kenbaar maken welke kant het volgend kabinet op moet gaan en welke coalitie hun voorkeur heeft.

Schippers deed maandagmorgen voor aanvang van de gesprekken nog een opmerkelijke mededeling. De demissionair-minister van Volksgezondheid zal niet terugkeren in een volgend kabinet. ''Ik vind het zelf ook een bijzondere dag, want ik zal zelf geen deel uitmaken van het volgende kabinet."

Schippers stond al niet op de kandidatenlijst van de VVD, maar had de mogelijkheid om terug te keren in een volgend kabinet tot dusver open gelaten. Schippers is sinds 2010 minister.

Lees meer over:
Tip de redactie