Hands-on: Windows 8.1 met veelbelovende verbeteringen

Minder dan een jaar nadat Microsoft Windows 8 uitbracht, is het tijd voor een update. NUtech test een previewversie van update 8.1, met een aantal forse veranderingen.

Lees de volledige hands-on en bekijk screenshots op NUtech.nl

Toen Windows 8 verscheen werd het besturingssysteem met gemengde gevoelens ontvangen. "Gewaagd en deels geslaagd", noemde deze site het.

Windows 8 was de grootste verandering voor het populaire besturingssysteem sinds Windows 95. Met een compleet nieuw uiterlijk, dat gemaakt was voor touchscreens, probeerde Microsoft de pc-wereld nieuw leven in te blazen, om de concurrentie van tablets en smartphones aan te kunnen.

Hoewel dit een bewonderenswaardige poging was, was Windows 8 voor veel gebruikers verwarrend. Het wisselen tussen het moderne uiterlijk en de desktopmodus, waar veel oude programma's nog op draaiden, was niet erg vanzelfsprekend. Ook het ontbreken van een startmenu en de besturing via veegbewegingen leidde tot kritiek, met name van gebruikers wiens apparaat geen touchscreen had.

Windows 8.1 zal een aantal van deze critici wellicht enigszins tevreden stemmen, maar Microsoft blijft volhouden aan de ingezette koers. De update maakt de desktopmodus beter bruikbaar, maar zet vooral ook de migratie naar de moderne interface door. Hier zijn een aantal vernuftige functies aan toegevoegd.

Uiterlijk

Hoewel het moderne startmenu van Windows 8.1 grotendeels hetzelfde uiterlijk heeft gehouden, zijn er wel een aantal belangrijke veranderingen. Zo kunnen de app-tegels nu vier verschillende formaten krijgen, in plaats van twee.

Zo kan het startscherm nog beter worden aangepast aan de voorkeuren van de gebruiker, en is er ruimte voor grotere 'live tiles', die constant geüpdatete informatie tonen. Ook kunnen tegels juist kleiner worden gemaakt, zodat er meer verschillende apps op het startscherm passen.

Door omhoog te swipen kan een menu met alle apps worden opgeroepen. Deze kunnen worden gesorteerd op naam, maar ook op categorie, installatiedatum, of gebruiksfrequentie. Voor mensen die veel verschillende apps hebben biedt dit meer overzicht. 

Windows 8.1 kan nu ook altijd in portretmodus worden gebruikt. Met name voor tabletgebruikers is dat een belangrijke toevoeging, hoewel veel apps in dit stadium de verticale stand nog niet ondersteunen.

Startmenu

Het startmenu kan over verschillende apparaten worden gesynchroniseerd. Wie dus bijvoorbeeld een tablet en laptop met Windows 8.1 heeft, krijgt op beide apparaten altijd hetzelfde menu te zien.

In Windows 8 was het al mogelijk om twee apps naast elkaar te gebruiken, maar 8.1 breidt dit uit door de groottes van de appschermen aanpasbaar te maken. Behalve een 70/30-procentsverdeling is het nu mogelijk om dynamisch groottes te kiezen. Hiervoor is bij apps echter nog wel een update vereist. De meeste apps die een grootte van 50 procent krijgen, verschijnen nu nog in 30-procentsmodus met twee zwarte balken ernaast.

In de desktopmodus is links onderin de ouderwetse startknop terug, al heeft deze niet dezelfde functies als in Windows 7. Wie klikt op de startknop gaat terug naar het moderne startmenu. De softwareknop heeft dus dezelfde functie als de hardwareknop die op veel nieuwe Windows-apparaten zit.

Daarnaast is het mogelijk om rechts te klikken op de startknop, wat een nogal onoverzichtelijk instellingen menu tevoorschijn brengt. Dit is een vrij nutteloze toevoeging, want dezelfde instellingen zijn veel handiger te bereiken via het nieuwe instellingenmenu in de 'charms'-balk, die wordt opgeroepen door van rechts naar links te swipen.

De teruggekeerde startknop lijkt dus een enigszins populistische toevoeging, bedoeld om kritiek op het ontbreken ervan te smoren, zonder daadwerkelijk veel te veranderen.

Zoeken

Met Windows 8 besteedde Microsoft al veel aandacht aan de zoekfunctie. Vanuit elk scherm en elke app kon een zoekscherm worden opgeroepen om te zoeken op internet, maar ook binnen apps en bestanden.

Versie 8.1 tilt de zoekfunctie naar een hoger niveau. Standaard zoekt Windows nu in alles tegelijk, dus wie 'NU.nl' intypt vindt de app, het internetadres, zoekresultaten van Bing en bestanden met 'NU.nl' in de titel of tekst, allemaal in één overzichtelijke lijst. Dit maakt het zoeken van bestanden en het snel opstarten van apps via de zoekfunctie nog makkelijker.

Daarnaast krijgen sommige resultaten via Bing nu een speciale pagina, die Microsoft een 'Hero'-resultaat noemt. Dit is een mooie pagina met overzichtelijke informatie en links naar webpagina's en apps. Wie bijvoorbeeld zoekt naar Kanye West krijgt een grote foto te zien, met een link naar Wikipedia en andere relevante sites, maar ook naar de Xbox Music-app, om meteen te luisteren naar zijn muziek.

Desktop

Omdat tablet- en laptopschermen immer hogere resoluties krijgen, ontstond in de desktopmodus van Windows 8 het probleem dat tekst en iconen steeds kleiner verschenen. Dit maakt tekst slechter leesbaar en maakt het moeilijk om met een touchscreen de juiste knoppen aan te raken. Versie 8.1 maakt het daarom mogelijk om tekst en iconen te vergroten, zodat de desktopmodus ook met een touchscreen nog goed te besturen is.

Dit maakt de desktopmodus op de Surface een stuk aantrekkelijker, maar voegt ook nieuwe problemen toe. Apps die niet zijn geoptimaliseerd voor Windows 8.1 krijgen een pixelig uiterlijk, omdat ze worden opgerekt. Google Chrome werkt helemaal niet meer met een touchscreen in Windows 8.1, omdat de app niet goed kan omgaan met de schaalverandering. Wie bijvoorbeeld op het vierde zoekresultaat in Google drukt, krijgt het tweede resultaat te zien.

Het is te hopen dat appmakers hier iets aan zullen doen. Maar oudere programma's, die niet meer worden ondersteund, zullen deze problematiek waarschijnlijk houden. Hoewel Windows 8.1 op dit vlak een verbetering is, blijft de desktop dus een beetje een zorgenkind.

Windows 8.1 wordt ook geleverd met verschillende nieuwe apps en een vernieuwde Windows Store. Ook is de cloudopslag Skydrive veel uitgebreider geïntegreerd met het besturingssysteem en zit er een nieuwe Internet Explorer in Windows. Lees meer hierover en bekijk tientallen screenshots op NUtech.nl.

Voorlopige conclusie

Microsoft maakt met Windows 8.1 een flinke sprong vooruit. Wie puur kijkt naar het uiterlijk en de gebruikservaring van Windows, kan stellen dat het inmiddels zelfs een fijner besturingssysteem voor tablets is dan iOS of Android.

De uiterlijke verbeteringen en nieuwe zoekfunctie maken Windows mooier en functioneler. Bovendien zijn er in Windows 8.1 tal van kleine veranderingen te vinden die het systeem makkelijker in het gebruik maken. In de previewversie van versie 8.1 valt af en toe nog wel iets op te merken aan de stabiliteit van het systeem, maar die problemen zullen in de uiteindelijke versie vermoedelijk verholpen zijn.

Het valt te hopen dat app-ontwikkelaars Windows 8 inmiddels in hun vizier hebben, want het gebrek aan apps voor de moderne interface van Windows blijft een enorm nadeel. Met Windows 8.1 legt Microsoft een sterk fundament, maar de volgende verdiepingen zullen door deze ontwikkelaars moeten worden gebouwd.

Tip de redactie