'Messi is op het veld net een kind in een speeltuin'

Lionel Messi won maandagavond in Zürich voor de vijfde keer in zijn carrière de Gouden Bal, de prijs voor de beste voetballer van het jaar. Waarom is de 28-jarige Argentijn beter dan al die anderen?

Het is een beeld uit een van de Clásico's uit 2014. Te zien is dat Real Madrid-verdediger Pepe Cesc Fabregas van FC Barcelona naar zijn keel grijpt. Een andere Barcelona-speler, Jordi Alba, wil Pepe juist weer vastpakken. En dan komen Neymar (Barcelona) en Sergio Ramos (Real Madrid) er ook nog aan om zich ermee te bemoeien.

Het gaat kortom weer eens uit de hand lopen in de wedstrijd tussen de Spaanse aartsvijanden. Trekken, duwen, iedereen erbij. Hoewel, één speler heeft geen oog voor het geruzie. Die ene speler heeft net de 2-2 gemaakt en rent met de bal onder zijn arm terug naar zijn eigen helft. Op naar de volgende goal, moet hij denken.

'Tussen alle rivaliteit en vechtpartijen door wil Messi gewoon voetballen', stond er bij de foto van het moment, die in de dagen na de Clásico in maart 2014 een hit werd op sociale media.

“Hij is niet bezig met de baan van een trainer of de miljoen euro’s die er bij een wedstrijd op het spel staan.”
Chris Visscher, bewegingswetenschapper

"Dat is denk ik ook een van de redenen dat hij zo ongelooflijk goed is", zegt Chris Visscher, bewegingswetenschapper van de Rijksuniversiteit Groningen, nu bijna twee jaar later. "Het is natuurlijk niet wetenschappelijk onderbouwd, maar als Messi het veld opkomt dan is hij net een kind die een speeltuin inloopt."

"Hij is niet bezig met de baan van een trainer of de miljoen euro’s die er bij een wedstrijd op het spel staan. Hij wil vooral plezier hebben, vindt het boven alles gewoon heel erg leuk om te voetballen."

Edwin Winkels ziet het ook bij Messi. "Hij is op het veld nog steeds een beetje het jongetje van zeven dat met zijn vriendjes in Argentinië voetbalde", aldus de correspondent, die al jaren in Barcelona werkt en woont.

"Het plezier stond en staat voorop. En dat kon ook omdat hij als talentje al snel bij de ideale club voor hem terechtkwam. Zijn pure, natuurlijke talent heeft hij fantastisch kunnen ontwikkelen in de jeugd van Barcelona. Ik denk niet dat hij zo briljant tot zijn recht was gekomen bij pakweg Chelsea, Manchester City, of als hij in Italië was beland."

Emigreren

Dertien jaar was Messi toen hij speciaal voor de jeugdopleiding van Barcelona met zijn vader, moeder, zijn twee broers en zijn zus vanuit Rosario naar Spanje emigreerde. Nog geen vier jaar later, op een novemberavond in 2004, maakte hij tegen stadgenoot Espanyol zijn officiële debuut in de hoofdmacht.

"Ik heb hem in die beginjaren weleens geïnterviewd”, herinnert Winkels zich. “Een jaar of tien geleden moet dat zijn geweest, en dat was ook de enige keer. Los van het feit dat hij bijna nooit interviews geeft, is het ook geen man van veel woorden. Je hoeft met hem niet over voetbal te filosoferen."

"Als hij maandag de Gouden Bal krijgt komt er wel een dankwoordje, maar dat zal niet blijven hangen. Hij zal ook nooit zoals Arjen Robben op het WK in Brazilië zijn team toespreken en oppeppen in de kleedkamer of op het veld. Dat hoeft ook niet. Messi kan beter zijn voeten laten spreken."

De afgelopen seizoenen deed Messi bijna niet anders. Ruim elf jaar na zijn debuut staat zijn teller bij Barcelona op 427 doelpunten, zeven landstitels, drie Spaanse bekers en vier eindzeges in de Champions League. Enig hiaat op zijn erelijst is het uitblijven van een prijs met Argentinië, al werd hij anderhalf jaar geleden na de verloren WK-finale tegen Duitsland wel uitgeroepen tot beste speler van het toernooi.

Grappenmaker

Inspanningsfysioloog Raymond Verheijen was tijdens dat WK als adviseur verbonden aan de Argentijnse ploeg. De Nederlander maakte Messi van dichtbij mee. "Hij was aanvoerder, maar in een groep van 23 spelers is hij niet de speler die snel op de voorgrond treedt", onderschrijft Verheijen het door Winkels geschetste beeld. "Maar in een klein groepje is dat anders. Dan kan hij zelfs een grappenmaker zijn."

Verheijen, die eerder werkte voor Oranje en de Russische ploeg, zag in zijn periode bij Argentinië geregeld een training van de 1,71 meter lange Messi. Die lengte zorgt er volgens hem mede voor dat de aanvaller zo verschrikkelijk goed is.

“'Ik denk niet dat hij zo briljant tot zijn recht was gekomen bij pakweg Chelsea'”
Edwin Winkels

"Zijn techniek en spelinzicht zijn fantastisch. Maar dat hebben meer spelers. Wat Messi onderscheidt is dat zijn zwaartepunt dicht bij de grond ligt, omdat hij zo klein is. Daardoor is hij wendbaarder dan anderen. Hij kan als hij in een beweging is, alsnog de andere kant opgaan. En dat op maximale snelheid. Dan ben je domweg niet te houden voor een tegenstander."

Visscher wijst als bewegingswetenschapper ook naar de balcontrole van Messi. "Als hij dribbelt raakt hij de bal vaker aan dan anderen. Steeds als een verdediger denkt in te kunnen grijpen is er weer zo'n tikje. Zo komt hij er altijd langs."

"De enige voetballer bij wie ik die extreme controle ook zie is bij zijn ploeggenoot Andres Iniesta. Dat is ook een fantastische speler, die mag van mij ook de Gouden Bal winnen. Alleen is Iniesta iets minder snel en doelgericht als Messi."

Uniek

Die doelgerichtheid maakt Messi zelfs uniek, vindt Visscher. "Doordat hij de bal zo goed controleert heeft hij meer tijd om af te ronden. Hij beheerst bovendien alle manieren van afwerken. Waar een andere speler gewoon op doel schiet, kan Messi de bal plaatsen of stiften en omdat hij goed positie kan kiezen kopt hij er als kleinste van het veld ook weleens een bal in. Zelfs zijn passes zijn bijna altijd op maat. Messi heeft dankzij zijn techniek meer tijd en dus meer overzicht. Hij kan zo ook ander in staat stellen te scoren."

Naast de meer dan 400 doelpunten is de assistteller van Messi bij Barcelona inderdaad al behoorlijk opgelopen. 162 heeft hij er inmiddels. "Dat vind ik misschien nog wel het meest bijzonder aan zijn duizelingwekkende statistieken", zegt Winkels.

"Hij speelt voorin samen met Luis Suarez en Neymar. Ik denk niet dat elke speler, die individueel zo goed is, kan samenspelen met twee andere aanvallers die ook dominant willen zijn en heel veel klasse hebben. Die drie renderen fantastisch omdat ze elkaar de bal gunnen. Het is plezier straalt er vanaf. Het is het pure voetbal. Het gaat allemaal op talent, zeker bij Messi."

Beestje

In dat extreme talent van Messi schuilt volgens Verheijen ook een gevaar. "Kijk bijvoorbeeld eens naar zijn warming-up voor een wedstrijd. Hij passt alleen wat ballen naar zijn Barcelona-maatje Dani Alves en dan zit de warming-up er alweer op. Dat kan ook omdat hij zo op zijn talent en techniek teert."

"Maar dat is wel tricky naarmate hij ouder wordt. Ik verwacht dat Messi meer spierblessures zal krijgen dan bijvoorbeeld Cristiano Ronaldo van Real Madrid. Die is namelijk beter getraind. Of Messi daar nu nog iets kan doen? Nee, dan had hij eerder moeten beginnen. Het is ook een beetje de aard van beestje."

“Ik verwacht dat Messi meer spierblessures zal krijgen dan bijvoorbeeld Cristiano Ronaldo”
Raymond Verheijen

Tot nog toe viel het qua blessureleed wel mee bij Messi. Een pijnlijke knie hield hem dit seizoen twee maanden aan de kant, maar dat was een van de weinige serieuze blessures uit zijn loopbaan. Volgens Visscher heeft hij dat mede te danken aan zijn techniek.

"Zoals ik al zei, Messi raakt de bal net iets vaker als hij dribbelt. Daardoor is het voor een tegenstander niet alleen moeilijk om de bal te onderscheppen, maar ook om Messi zelf te raken. Hij is te behendig. Als hij al geraakt wordt is dat eerder in de eindfase van zijn beweging dan recht op zijn enkel en daardoor vermijdt hij de nodige blessures. Ik zie hem dus ook de komende jaren fit blijven en zich handhaven aan de top."

Winkels: "Ik denk ook dat Messi dit nog jaren volhoudt. Ook vanwege zijn karakter. Barcelona heeft meer fantastische voetballers gehad. Maar Diego Maradona zat na één seizoen aan de coke. En Ronaldinho ontdekte na drie jaar het nachtleven en ging aan de drank. Dat is bij Messi in al die jaren niet gebeurd en dat gaat ook niet gebeuren. Hij vindt het leuk om te spelen met zijn twee zoontjes en dat is zo ongeveer het enige dat hem interesseert buiten het voetbal. Alles draait om de bal."

Lees meer achtergrondverhalen in NUweekend

Lees meer over:
Tip de redactie