Rutte wil ook steun linkse partijen bij vraagstukken als migratie en klimaat

Bij grote politieke vraagstukken zoals migratie en klimaat, moet er niet alleen steun zijn van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie, de partijen die onderhandelen over een nieuw kabinet, maar ook van de drie linkse partijen in de Kamer. 

Dat wil VVD-leider Mark Rutte, zo liet hij woensdag weten tijdens het debat over de voortgang van de formatie.

"Het is van belang de verschillende stromingen in het land te binden", zei hij.

Rutte reageerde daarmee op vragen van Lodewijk Asscher. De PvdA-leider vroeg zich af waar de balans is tussen progressief en conservatief in een kabinet met VVD, CDA, D66 en ChristenUnie. "Dat is geen groenrechts, maar rechts met de bijbel", aldus Asscher.

Rutte erkent dat de vier formerende partijen, met samen de kleinste meerderheid van 76 zetels, maar een deel van het politieke spectrum afdekt. "Ik wil van Asscher, maar ook van GroenLinks en SP steun krijgen voor onderdelen van het beleid."

Tjeenk Willink pleitte dinsdag bij de presentatie van zijn eindverslag eveneens voor brede steun bij grote, maatschappelijke dossiers. 

De Kamer stemde aan het einde van het debat formeel in om Gerrit Zalm aan te wijzen als nieuwe informateur. Maandag werd zijn aanstaande benoeming al bekend. Zalm ontvangt woensdagmiddag de vier partijleiders met hun secondanten.  

Balans

Ook Alexander Pechtold (D66) en Gert-Jan Segers (ChristenUnie) riepen op tot bredere samenwerking dan enkel de helft plus één.

Met name Pechtold vreest dat de balans tussen progressief en conservatief uit het lood slaat tussen zijn partij enerzijds en VVD, CDA en ChristenUnie anderzijds.

De D66-leider schuift niet onder stoelen of banken dat deze mogelijke coalitie niet zijn voorkeur heeft, maar na de mislukte pogingen met GroenLinks en de blokkades van SP en PvdA is er geen andere optie voor een meerderheidskabinet met vier partijen mogelijk.

"Als het niet kan zoals het moet, moet het zoals het kan. Dit is het meest werkbare alternatief", aldus Pechtold over de mogelijke samenwerking met de ChristenUnie.

Waarschuwing

GroenLinks-leider Jesse Klaver vroeg zich af of dit in zijn ogen "centrumrechtse kabinet" maatregelen wil nemen om de inkomensverschillen te verkleinen.

Maar volgens Rutte is de ChristenUnie helemaal geen centrumrechtse partij en vindt Klaver veel in het verkiezingsprogramma dat hem aanspreekt. "Dat vind ik dan weer zorgelijk", aldus de VVD'er met en knipoog.  

Asscher waarschuwde de vier partijen alvast dat zij niet zondermeer op steun van de PvdA hoeven te rekenen en zal strijden tegen de afbreuk van zijn idealen.

SP-leider Emile Roemer heeft samenwerking met de VVD in een kabinet categorisch uitgesloten. Hij kan zich niet vinden in de grondbeginselen van de liberalen.

Die opstelling kon op veel verontwaardiging van Rutte en CDA-leider Buma rekenen. Als die afwijzing zo fundamenteel is, hoe kunnen SP’ers dan op lokaal niveau wel met elkaar samenwerken, vroeg Buma zich af.

Rutte wilde van Roemer weten waarom hij voorafgaand aan de verkiezingen in 2010 en 2012 met hem wilde afspreken om het over samenwerking te hebben. "Onze grondbeginselen liggen sinds 1948 vast. Waarom is dit nu opeens een reden om niet te praten", aldus Rutte.

Volgens Roemer heeft de afgelopen kabinetsperiode zijn ogen geopend toen twee partijen die zo van elkaar verschillen samenwerken. "Dan herkent je achterban je niet meer terug en laat je belangrijke dossiers liggen", aldus de SP'er.

Lees meer over:

Dagelijkse nieuwsbrief

Dagelijkse nieuwsbrief
Elke ochtend rond 6.00 uur weten wat het nieuws wordt?
Tip de redactie