Felle kritiek op uitleg Klaver over mislukken formatie

GroenLinks-leider Jesse Klaver heeft zich dinsdagmiddag tijdens het debat over het mislukken van de formatie stevig moeten verdedigen over waarom hij zich zo stellig vasthield aan zijn migratiestandpunt.

"Wij sturen niemand terug naar landen waar het onveilig is", zei Klaver in de Tweede Kamer.

"Waar staat dat migranten terug worden gestuurd naar onveilige landen?", wilde PvdA-leider Lodewijk Asscher dan van Klaver weten.

De PvdA-voorman verwees naar een document dat informateur Herman Tjeenk Willink schreef over migratie. Het moest een gezamenlijk standpunt van VVD, CDA, D66 en GroenLinks voor in een regeerakkoord worden, maar het bleek opnieuw een struikelblok.

Tjeenk Willink nam de Turkije-deal als basis en hij zorgde dat aan internationale vluchtelingenverdragen werd voldaan. Met Noord-Afrikaanse landen moeten soortgelijke afspraken worden gemaakt.

Opvang in de regio staat daarin centraal. SGP-voorman Kees van der Staaij vroeg zich af waarom bescherming dichter bij huis voor migranten voor GroenLinks te ver gaat.

Het versterken van opvang buiten Europa is voor GroenLinks belangrijk, maar binnen de partij geloven ze niet in de maakbaarheid van deze vorm van veiligheid, zegt Klaver.

Ontstemd

Mark Rutte (VVD), Sybrand Buma (CDA) en Alexander Pechtold (D66) lieten in de ochtend al weten ontstemd te zijn over het besluit van Klaver. Tijdens het debat deden de fractieleiders daar nog een schepje bovenop.

Buma sprak van een "volstrekt onmogelijk in te willigen eis". Rutte noemde het "onbegrijpelijk" dat GroenLinks niet instemt met de voorstellen waar zelfs in zijn ogen zelfs de meest linkse regeringen van Europa achter staan. 

Volgens Pechtold laat Klaver nu een kans liggen om ook afspraken over het milieu en sociale ongelijkheid te maken.

Ondergrens

Eerder op de dag maakte Klaver nogmaals duidelijk dat zijn partij migranten die vluchten voor geweld of om politieke redenen en asiel aanvragen in Europa, niet wil terugsturen.

Klaver noemde dit een "principiële ondergrens". Dat was de reden waarom de eerste formatiepoging tussen VVD, CDA, D66 en GroenLinks een maand geleden mislukte en het was ook maandag de oorzaak waarom de vier partijen de gesprekken beëindigden.

Dat Klaver toch een tweede keer om tafel wilde zitten, had te maken met zijn hoop dat partijen naar elkaar toe zouden bewegen.

Weerbarstig

Klaver vreest dat er op papier best afspraken gemaakt kunnen worden die zorgen voor veiligheid en voldoen aan internationale regels, maar de praktijk is volgens GroenLinks weerbarstiger. "Syrische vluchtelingen in Turkije krijgen geen onderwijs en er is sprake van kinderarbeid", zei Klaver. 

De GroenLinks-leider doelt op de situatie die volgens Amnesty International is ontstaan sinds er een afspraak met Turkije is gemaakt over de opvang van Syrische vluchtelingen. 

Asscher concludeerde daaruit dat Klaver überhaupt niet wil dat vluchtelingen in de regio worden opgevangen. Ook niet als aan alle internationale regels wordt voldaan zoals staat geschreven in het voorstel van Tjeenk Willink.

Maar de GroenLinks-leider hield vol dat er in de praktijk geen sprake is van een veilige situatie. Zelfs niet wanneer er een Zwitsers opvangkamp in Syrië komt, een hypothetische situaties die Asscher Klaver voorhield.

Andere combinatie

Nu de poging om met deze vier partijen tot een akkoord te komen opnieuw is gestrand, moet Tjeenk Willink op zoek naar andere combinaties. 

VVD en CDA zien graag de ChristenUnie aanschuiven, maar die optie is in een eerder stadium afgestreept. Gert-Jan Segers zou nog wel willen, maar alleen als hij gewenst is. Pechtold ziet een nieuwe gespreksronde met de christenen niet gebeuren. Ook bij het CDA geloven ze er niet meer in dat D66 en CU er samen uit zullen komen.

In plaats daarvan richten de ogen zich wederom om de SP en PvdA, maar Emile Roemer (SP) wil niet met de VVD en de PvdA wil na een verkiezingsnederlaag van 29 zetels niet regeren.

Nieuwe verkiezingen

Toch zal Tjeenk Willink een poging doen om een meerderheidscombinatie te realiseren, anders moet er gekeken worden naar een minderheidskabinet. Maar daar zit geen partij op het Binnenhof op te wachten.

Ondertussen is de formatie de 89e dag ingegaan en als de partijen er niet uitkomen, rest het Binnenhof niets anders dan nieuwe verkiezingen.

Lees meer over:
Tip de redactie