Kamer wil debat over kwaliteit verpleeghuizen

De Tweede Kamer wil een debat over de toestand in verpleeghuizen. Maandag kwam naar buiten dat bij tientallen verpleeghuizen de kwaliteit en veiligheid van de zorg niet op orde is. 

Staatssecretaris Martin van Rijn (Volksgezondheid) dreigt elf instellingen mogelijk te sluiten als ze de zorg niet verbeteren.

De Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) concludeerde in een rapport over 150 verpleeghuisinstellingen dat de zorgen bij elf van de instellingen zeer groot zijn. Nog eens 38 verpleeghuizen doen het ook niet goed genoeg en blijven onder scherp toezicht staan van de inspectie.

Van Rijn noemt de situatie "onacceptabel" en wil dat de verpleeghuizen "verbeteren of sluiten".

VVD'er Sjoerd Potters is "enorm geschrokken" en vindt het van groot belang dat er nu wordt ingegrepen. "Daarbij is voor ons helder dat het niet de bewoners zijn die moeten verhuizen als een instelling sluit, maar dat het management dan het veld moet ruimen." Hij wil nog deze week een spoeddebat met Van Rijn.

Ook Marith Volp van coalitiegenoot PvdA wil een debat. Ze spreekt in een tweet van een "zorgelijke situatie". Dezelfde geluiden klinken ook bij andere partijen. Carla Dik-Faber (ChristenUnie) wil dat er meer in personeel wordt geïnvesteerd, twittert ze.

Straffen

ActiZ, de organisatie van zorgondernemers zegt maandag dat Van Rijn ''niet op de goede weg'' is door in te grijpen. ''Straffen helpt sowieso niet. De instellingen moeten juist hulp en ondersteuning krijgen. Er moet niet bezuinigd, maar juist geïnvesteerd worden'', zegt een woordvoerster.

Volgens de belangenbehartiger hebben zorgorganisaties vooral in grootstedelijke gebieden moeite met het vinden van voldoende gekwalificeerd personeel. Anderen hebben door bezuinigingen onvoldoende financiële middelen om te investeren in noodzakelijke aanpassingen van hun gebouwen, om te voldoen aan de zwaardere zorgvraag van hun cliënten.

Veilige zorg

Ook patiëntenfederatie NPCF is "geschrokken" van het onderzoek van de Inspectie voor de Gezondheidszorg (IGZ) over de zorg voor ouderen. "Mensen moeten er op kunnen vertrouwen dat een verpleeghuis veilige zorg biedt", stelt de belangenbehartiger.

NPCF ziet dat er vaak te weinig personeel is bij verzorgingshuizen, die ook nog een onvoldoende geschoold zijn. "Patiënten klagen dat ze iedere keer andere mensen aan hun bed krijgen. Verpleeghuizen maken steeds meer gebruik van flexwerkers en stagiaires. Maar zij herkennen problemen zoals bijvoorbeeld dementie niet", zegt een woordvoerder van de patiëntenorganisatie.

De NPCF adviseert mensen om eerst goed te kijken naar de kwaliteit, voordat ze kiezen voor een verpleeghuis. "Ga niet zomaar naar het eerste het beste huis dat voorbij komt."

Opleidingen

Volgens seniorenorganisatie KBO moet er vooral worden geïnvesteerd in opleidingen. "Al jaren horen we dat de zorg van bewoners van verpleeghuizen zwaarder is geworden. Helaas is er onvoldoende geïnvesteerd in opleidingen. Vooral in grote steden komen zorgorganisaties moeilijk aan voldoende gekwalificeerd personeel", zegt Manon Vanderkaa, directeur Unie KBO.

Snelle interventies zijn volgens Vanderkaa nodig. "Geen gepraat meer, maar actie. Laat alle verpleegkundigen in Nederland na een kort opleidingstraject herintreden en zich minimaal twee dagen in de week in zetten voor de ouderenzorg."

Protocollen

De patiëntveiligheid is al jaren onder de maat in de zorg en kan alleen maar verbeteren als het systeem "echt anders'' georganiseerd wordt. Dat stelt de landelijke organisatie van cliëntenraden LOC in een reactie op het rapport van de Inspectie Gezondheidszorg (IGZ).

Volgens de patiëntenorganisatie gaat het in de zorg te veel over geld, regels en protocollen. "Het systeem staat centraal. Dat kunnen we alleen veranderen door echt vanuit de relatie tussen bewoner, naaste en zorgverlener te organiseren", aldus LOC.

Volgens de cliëntenraden is het te makkelijk om alleen naar externe factoren, zoals opleidingen en de arbeidsmarkt te wijzen. "Het structurele probleem in de hele verpleeghuissector is vooral de manier van organiseren." Politiek en beleidsmakers zullen "radicale keuzes" moeten maken om tot echte veranderingen te komen.

Ondergesneeuwd

Complexe zorgvraagstukken zoals de omgang met verslaafde ouderen, agressie, ouderen met schizofrenie of palliatieve zorg raken te vaak ondergesneeuwd in verzorgingstehuizen, stelt Verenso, de vereniging van artsen die gespecialiseerd zijn in ouderenzorg.

Dat komt doordat de aandacht voor welzijn en wonen van ouderen is doorgeschoten. De "overmatige aandacht voor bingo en zelfgemaakte appeltaart" maakt dat de steeds complexere zorgvragen onvoldoende aandacht krijgen.

Volgens de organisatie moet de sector en de maatschappij stoppen met "het romantiseren van de zorg voor onze kwetsbaarste burgers". Doordat het voor ouderen de laatste jaren steeds moeilijker is geworden in een verpleeghuis te komen, is de kwaliteit van het zorgpersoneel belangrijker dan ooit. Daarom moet de nadruk volgens Verenso nu vooral komen te liggen op het opleiden van personeel.

Lees meer over:
Tip de redactie