Kabinet krijgt tik op de vingers van Rekenkamer

Het kabinet krijgt van de Algemene Rekenkamer forse kritiek op diverse onderdelen van de bedrijfsvoering binnen het Rijk.

Volgens de president van de Algemene Rekenkamer, Arno Visser, is er sprake van "ernstige onvolkomenheden" bij Belastingdienst, Defensie en Veiligheid en Justitie. 

Dat zegt hij woensdag bij de presentatie van de verantwoordingsstukken over 2015 in de Tweede Kamer.

De Belastingdienst kent grote ict-problemen door onder andere de gevolgen van ingrijpende veranderingen in het stelsel. Bij Defensie bestaan er problemen met het onderhoud van materieel en bij Veiligheid en Justitie zijn de financiën niet op orde.

"Pogingen om daar grip op te krijgen zijn tot dusver onvoldoende succesvol", aldus Visser. Wel zegt hij dat 99,7 procent van de uitgaven van de ministeries rechtmatig zijn en met dit hoge percentage scoort ons land "in historisch en internationaal opzicht goed".

Ook constateert de Rekenkamer dat de bedrijfsvoering van de ministeries "significant" is verbeterd.

Pijn

Minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) stuurde woensdag de verantwoordingsstukken naar de Tweede Kamer. De drie onvoldoendes doen volgens de bewindsman pijn. 

"We hebben bij drie grote uitvoeringsdiensten zoals Defensie, de Belastingdienst en de politie de nodige problemen te behapstukken, die staan bovenaan onze agenda. Het is op zichzelf niet nieuw dat daar de problemen zitten", aldus de Dijsselbloem.

Uit de stukken blijkt dat de nationale politie het afgelopen jaar een tekort van 72 miljoen euro in de boeken heeft gezet. De politieleiding noemt het grote tekort zelf "zorgelijk."

Schuld

Uit de verantwoordingsstukken blijkt dat de overheidsschuld is in 2015 voor het eerst sinds 2006 gedaald en het begrotingstekort is sinds 2009 niet zo klein geweest.

De overheidsschuld kwam het afgelopen jaar uit op 65,1 procent (442 miljard euro) van het bbp, in 2014 was dat 68,2 procent (452 miljard euro) van het bbp.

Topconditie

"De overheidsfinanciën hebben nog niet de topconditie van Dafne Schippers toen ze vorig jaar wereldkampioen sprint werd. Het vergt tijd om dat niveau te bereiken. Maar al met al laat het jaarverslag over 2015 de opbrengst zien van de lastige maatregelen van de afgelopen jaren", zegt Dijsselbloem.

De bewindsman wijst er ook op dat de omvang van de economie het afgelopen jaar voor het eerst weer groter was dan voor de financiële crisis in 2008, zoals het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) in februari al berekende. Dat is een sterkere groei dan eerder werd geraamd.

Het kabinet schrijft de economische groei toe aan "de lastige maatregelen" die zijn genomen, zoals hervormingen en bezuinigingen. Het CBS wijst vooral op een aantrekkende wereldeconomie waardoor de export, de groeimotor van Nederland, eveneens flink aantrok. Ook zijn consumenten steeds meer geld gaan uitgeven.

Begrotingstekort

Het begrotingstekort daalde van 2,4 procent naar 1,8 procent van het bbp.

Ondanks de lagere gasopbrengsten vanwege het terugschroeven van de gaskraan in Groningen, is de economie in 2015 met 2 procent gegroeid ten opzichte van het jaar ervoor. Ook waren er onvoorziene uitgaven zoals de 646 miljoen euro die het kabinet uittrok voor de vluchtelingenopvang.

Banen

Onder druk van de oppositie gaat er sinds 2015 ieder jaar structureel 250 miljoen euro extra naar het ministerie van Veiligheid en Justitie.

De werkloosheid daalde ten opzichte van 2014, maar is met 6,9 procent niet-werkenden onder de beroepsbevolking nog steeds hoog. Het aantal banen is in Nederland het afgelopen jaar niet eerder zo hoog geweest. In het vierde kwartaal werd de grens van tien miljoen banen bereikt.

De huizenmarkt trekt eveneens aan. De prijzen zijn inmiddels op pre-crisis niveau beland en het aantal verkopen steeg met 16 procent vergeleken met een jaar eerder.

Verantwoording

Op de derde woensdag in mei is het Verantwoordingsdag, de dag waarop het kabinet traditioneel verantwoording aflegt aan het parlement over het vorige kalenderjaar. Het gaat dan zowel om de besteding van belastinggeld door de overheid, als om het gevoerde beleid.

Uit de verantwoordingsstukken blijkt verder dat de zorgkosten redelijk onder controle zijn. In 2015 werd 600 miljoen euro minder uitgegeven dan was begroot. 

Dit is het gevolg van goedkopere inkoop van medicijnen en lagere kosten voor huisartsen- en ziekenhuiszorg. Tot 2013 werd er in de zorg juist vrijwel altijd veel te veel uitgegeven.

Bezinning

Visser waarschuwde verder voor allerlei veranderingen zonder dat duidelijk is wat de gevolgen zijn.

Hij riep de politiek op tot "bezinning" voor het in aanloop van de verkiezingen voor volgend jaar weer allerlei plannen voorstelt zonder dat duidelijk is wat de gevolgen zijn voor bijvoorbeeld burgers en de werking van de democratie.

Dagelijkse nieuwsbrief

Dagelijkse nieuwsbrief
Elke ochtend rond 06.00 uur weten wat het nieuws wordt?
Tip de redactie