Kamer wil af van experiment met hoger collegegeld

De PvdA wil dat minister Jet Bussemaker (Onderwijs) een voorstel om te experimenteren met hoger collegegeld intrekt. Daarmee is er een meerderheid in de Kamer, zo blijkt uit een rondgang van NU.nl.

Het plan om voor extra trajecten, bovenop de normale studie, voor excellente leerlingen hoger collegegeld te vragen was een wens van coalitiepartner VVD en stamt nog uit het vorige kabinet waar hierover afspraken zijn gemaakt tussen kabinet, hoger onderwijs en universiteiten.

Bussemaker kwam echter in 2013 alsnog met een voorstel om onderwijsinstellingen hiermee te laten experimenteren.

Toen er in de Kamer werd gesproken over het afschaffen van de basisbeurs verdween het plan echter in de ijskast en als het aan de Kamer ligt blijft dat zo.

"Het voorstel houdt geen rekening met de achtergronden van studenten. Je hebt dan straks een opleiding communicatie en excellente opleiding communicatie voor wie het kan betalen", aldus PvdA-Kamerlid Mohammed Mohandis.

Ook de SP, D66, GroenLinks, ChristenUnie, SGP en Partij voor de Dieren zien niks in het voorstel voor zogeheten collegegelddifferentiatie. 

Onbetrouwbaar

VVD-Kamerlid Pieter Duisenberg reageert verbolgen. "Dit staat gelijk aan het niet nakomen van de afspraken. Zeer onbetrouwbaar", aldus de VVD'er.

"We hebben in 2012 een pad ingezet naar meer ambitie in het hoger onderwijs. Dit was onderdeel van een afspraak tussen kabinet, hoger onderwijs en universiteiten", stelt hij.

"Universiteiten kunnen zich meer gaan profileren via onder meer excellentieprogramma's. Daar staat tegenover dat ze de mogelijkheid krijgen om voor deze programma's collegegeld te differentiëren."

Mohandis stelt echter dat de PvdA nooit groot voorstander is geweest van een verhoogd collegegeld. "Dit kan voor de VVD geen verrassing zijn", aldus de PvdA'er.

Duisenberg gaat ervan uit dat Bussemaker, als houder van de afspraken, gewoon opnieuw met een voorstel komt voor collegegelddifferentiatie.

Bussemaker

Bussemaker ziet, nu het leenstelsel er is, "geen reden om nog met collegegeld te differentiëren", zo laat ze aan NU.nl weten, maar vult aan dat ze dat besluit nog met de Kamer moet afstemmen.

Video: NU.nl spreekt met Bussemaker over collegegelddifferentiatie

Een meerderheid in de Kamer is het in ieder geval met de PvdA eens: "Dit plan zorgt voor tweedeling. Topopleidingen voor een hoog collegegeld en restopleidingen voor de gewone student", aldus SP-Kamerlid Jasper van Dijk.

Ook D66-Kamerlid Paul van Meenen vindt dit voorstel niet aan de studenten uit te leggen. "Wij zetten in Nederland kennis voorop, dan kunnen we de rekening voor opleidingen niet bij de studenten wordt neerleggen", stelt hij. "Je werpt een drempel op voor kwalitatief betere studies."

Volgens Van Meenen komt er door het leenstelsel al een miljard beschikbaar voor investeringen in de kwaliteit van het hoger onderwijs. 

Ombouwen

Mohandis sluit zich daarbij aan en wil de prestatieafspraken, die in Rutte 1 onder toenmalig staatssecretaris Halbe Zijlstra zijn gemaakt met het onderwijsveld, drastisch ombouwen. Deze zijn volgens hem te veel gericht op rendement en efficiëntie en te weinig op kwaliteit.

"We moeten af van de focus op rendement en studiesnelheid", aldus de PvdA'er. "De prestatieafspraken moeten we daarom ombouwen tot brede kwaliteitsafspraken."

Deze plannen voor kwaliteitsverbetering moeten volgens hem in de eerste plaats van studenten en docenten komen. De overheid moet slechts sturen op hoofdlijnen, stelt hij.

"De kwaliteitsimpuls moet door het onderwijsveld gedragen worden, zodat ze wat langer meegaan dan één kabinetsperiode", aldus Mohandis.

Bindend studieadvies

Naast collegegelddifferentiatie noemt hij het strengere bindende studieadvies als een voorbeeld van doorgeslagen rendementsdenken. Een voorstel van Zijlstra om langstudeerders hoger collegegeld te vragen werd na de val van Rutte 1 door de Kamer afgeschoten.

Studentenorganisatie ISO is tevreden dat de Kamer af ziet van de experimenten. "Wij zijn blij dat de Kamer inziet dat het niet wenselijk is om drempels op te werpen voor extra trajecten", aldus ISO-woordvoerder Rosanne Broekhuizen.

Een woordvoerder van de universiteitskoepel VSNU noemt het juist "teleurstellend" dat de PvdA de handtekening onder de afspraken over collegegelddifferentiatie vandaan wil halen.

"Het is belangrijk dat er financiering voor de excellente programma's komt. Dat zal nu op een andere manier gevonden moeten worden", aldus de woordvoerder.

Lees meer over:
Tip de redactie