Kamer wil openheid partijfinanciering

DEN HAAG - Ondanks fel verzet van de PVV tekent zich een meerderheid in de Tweede Kamer af voor het verplicht transparant maken van partijfinanciering.

Foto:  ANP

Nagenoeg de hele Kamer steunt het wetsvoorstel dat woensdag en donderdag in de Kamer wordt behandeld.

Als de wet wordt aangenomen worden partijen verplicht donaties boven de 4500 euro te publiceren. Bij bedragen vanaf 1000 euro moet de herkomst van het geld wel geregistreerd worden bij de partij, maar hoeft dit niet in de openbaarheid gebracht te worden.

"Dit is een anti-PVV-wet", stelt PVV-Kamerlid Hero Brinkman. "Stel dat Henk en Ingrid de staatsloterij winnen en Geert willen steunen met 5000 euro. Vervolgens kan iedereen op internet zien waar Henk en Ingrid wonen. Terwijl we weten wat er her en der al gebeurd is met PVV'ers."

De PVV krijgt, aangezien de partij geen leden heeft, geen subsidie van de overheid en is dus volledig financieel afhankelijk van giften. "We willen geen enkele overheidsbemoeienis met politieke partijen."

Brinkman stelt dat grote bedragen van bedrijven ook in de boeken van deze bedrijven terug te vinden zijn.

Maximum

De PvdA stelt voor dat er bij giften een maximum gesteld wordt van 50.000 euro. Ook mogen giften uit het buitenland niet geaccepteerd worden. "We willen geen enkele invloed, of schijn daarvan, van Arabieren of multinationals", aldus Kamerlid Pierre Heijnen. "Dan kom je in het vaarwater van afhankelijkheid."

CDA-Kamerlid Ger Koopmans vindt dit onzin. "Als Al Qaida een bijkantoortje opent in Den Haag kunnen ze wel geld geven, maar Bert Koenders (woonachtig in Ivoorkust) niet."

VVD-Kamerlid Joost Taverne ziet niets in de door de PvdA voorgestelde maximering van het giftbedrag. "Het gaat er om dat de kiezer moet kunnen bepalen of er sprake is van het kopen van politieke invloed en belangenverstrengeling", stelt hij. "De enige effectieve manier is dan volledige openheid over de boekhouding."

Niet ideaal

Taverne benadrukt dat de wet niet ideaal is aangezien anonieme giften tot duizend euro mogelijk blijven. Daarom zal de wet na verloop van tijd geëvalueerd worden.

Ook Ronald van Raak (SP) worstelt met de mogelijkheden binnen de wet om alsnog anonieme giften te doen.

"Er zijn nog te veel uitvluchten. Als je honderd keer duizend euro overmaakt heb je honderdduizend euro anoniem gegeven, dat schiet dus niet op", stelt Van Raak. "ChristenUnie-Kamerlid Cynthia Ortega-Martijn diende een voorstel in om stapelingen op te tellen, maar ook dat is te omzeilen."

Van Raak stelt voor dat partijen 'gewoon eerlijk zijn' over wat ze gedoneerd krijgen. De partijen zijn er niet voor dat elke cent moet worden verantwoord, aangezien dit voor hoge administratieve kosten kan zorgen.

Koopmans vindt dat partijgiften uit de negatieve sfeer gehaald moeten worden. Hij wil daarom de benaming 'Wet financiering politieke partijen' wijzigen in 'Geefwet politieke partijen'.