Tweede Kamer verdeeld over kleinschalig HBO

DEN HAAG – De Tweede Kamer is verdeeld over het opsplitsen van HBO-instellingen, een voorstel van SP-Kamerlid Jasper van Dijk. 

Hij kan waarschijnlijk rekenen op de steun van PVV en PvdA, maar volgens de meeste overige partijen zitten de problemen van het HBO niet in de schaalgrootte van de instellingen.

Volgens Van Dijk is er de afgelopen jaren bewust ingezet op schaalvergroting, wat ervoor heeft gezorgd dat geld verdwijnt in bureaucratie en de onderwijskwaliteit verwaarloosd is.

Hij pleit daarom voor een ‘kleinschaligheidsprikkel’ die ervoor zorgt dat de onderwijsinstellingen financieel gestimuleerd worden om zich op te splitsen. “Jarenlang zijn onderwijsbestuurders financieel beloond door fusies aan te gaan. Het gevolg was de komst van leerfabrieken met
tienduizenden studenten”, aldus Van Dijk.

Vernietigend

Vorige week verscheen een vernietigend rapport van de Onderwijsinspectie over de kwaliteit van een aantal hogescholen. Bij de opleidingen die werden onderzocht haalde er niet één een voldoende. Vier opleidingen aan Inholland kregen zelfs het predikaat ‘zeer zwak’.

Kamerlid Sander de Rouwe (CDA) is het met Van Dijk eens dat het onderwijs kleinschalig moet, maar ziet er geen probleem in dat de instellingen zelf groot zijn.

“Ik zat zelf op de Thorbecke-academie. Daar hadden de docenten de ruimte voor goed onderwijs, maar de academie was wel onderdeel van een grote onderwijsinstelling”, aldus De Rouwe.

“Bovendien: de Universiteit Utrecht is een van de grootste onderwijsinstellingen in Nederland, maar ook een van de beste. Waarom? Hun concept is kleinschalig onderwijs.”

Gehakt

De CDA'er maakt gehakt van het voorstel van Van Dijk. “We moeten juist ophouden met financieel prikkelen, dat wil de SP ook. Daarom is het tegenstrijdig dat Van Dijk nu een kleinschaligheidsprikkel wil invoeren.”

De Rouwe vindt dat de instellingen aan zet zijn om de kwaliteit van de opleidingen te verbeteren. Lukt dit niet dan kan de overheid alsnog met maatregelen komen.

VVD-Kamerlid Anne Wil Lucas-Smeerdijk is het met hem eens. “De discussie moet gaan over hoe het verder moet met de getroffen studenten, hoe het heeft kunnen gebeuren en of we beter moeten controleren op de kwaliteit van het onderwijs.”

Grote afstand

Volgens haar moet de politiek de situatie niet gebruiken om op de stoel van de bestuurders te gaan zitten.

Volgens Harm Beertema is dit juist wel nodig, omdat de onderwijsmanagers er alle belang bij hebben om het slechte nieuws onder het tapijt te vegen en dus niet door te geven aan de hogere bestuurslagen.

"De Colleges van Bestuur staan op veel te grote afstand van de werkvloer en hebben daardoor geen idee wat zich afspeelt op de scholen." De PVV is er daarom net als de SP voor om de instellingen op te knippen.

Bureaucratie

Van Dijk wil verder dat hogescholen maximaal 15 procent van hun budget inzetten voor bureaucratie. De rest moet rechtstreeks geïnvesteerd worden in het onderwijs.

Boris van der Ham (D66) is het met hem eens dat er teveel geld naar management gaat, maar volgens hem kunnen grotere instellingen bureaucratie juist beperken.

“Het kan kostenbesparend en efficiënt zijn, maar ik vind dat bij fusies en opsplitsingen de kwaliteit van het onderwijs leidend moet zijn.”

De D66'er vindt dat onderwijsinstellingen die het goed doen daarom met rust gelaten moeten worden en dat de overheid pas in moet grijpen als de kwaliteit van het onderwijs in het geding komt. Hij is daarom tegen het opsplitsen van grote HBO-instellingen.

InHolland

De SP’er kreeg eerder wel al steun van PvdA en PVV voor het voorstel om InHolland op te splitsen in kleinere hogescholen. Die motie haalde geen meerderheid, mede omdat andere partijen wilden wachten op het rapport van de Onderwijsinspectie.

“Ik ga ervan uit dat die meerderheid er nu wel is na de schokkende berichten over de tekortschietende kwaliteit van het HBO”, aldus Van Dijk.

Lees meer over:
hbo
Tip de redactie