AMSTERDAM – Het kabinet is voorlopig niet van plan wetgeving in elkaar te zetten om financiële instellingen te verbieden in clustermunitie te investeren.

Foto:  ANP

Er wordt wel een convenant opgesteld, waarin financiële instellingen en pensioenfondsen de intentie vastleggen om directe investeringen in clustermunitie uit te sluiten.

Dat schrijft minister van Financiën Jan Kees de Jager in een brief aan de Eerste Kamer, die dinsdag over het onderwerp vergadert. De Eerste Kamer heeft onlangs aangedrongen op een wettelijk verbod tegen de omstreden investeringen, maar dat komt er dus niet. Het kabinet heeft een investeringsverbod al vaker afgewezen, hoewel een meerderheid van de Tweede Kamer dit wilde.

Handhavingsproblematiek

Volgens De Jager “kleeft er aan een van buiten opgelegd verbod mogelijk handhavingsproblematiek”. Daarbij valt te denken aan investeringen door buitenlandse dochterondernemingen.

Daarnaast valt er meer te verwachten van normen die instellingen zichzelf opleggen. “De verantwoordelijkheid voor het investeringsbeleid wordt met een convenant daar neergelegd waar deze thuishoort, namelijk bij de financiële instellingen en pensioenfondsen zelf”, aldus de minister.

GroenLinks

“Minister de Jager schuift in zijn brief de verantwoordelijkheid af, terwijl hij deze zelf zou moeten nemen. Het is onnozel om te denken dat grote investeerders zelf niet meer zullen investeren in clustermunitie. Hierdoor is het voor individuele burgers niet duidelijk of hun beleggingsgeld in clustermunitie wordt gestopt", reageert Eerste Kamerlid Tof Thissen van GroenLinks.

"GroenLinks verwacht meer daadkracht van de minister, een convenant is niet voldoende. Wij verwachten van de minister een wettelijk investeringsverbod.”

Het convenant moet voor het einde van dit jaar op tafel liggen. Binnen drie jaar na ondertekening zal bekeken worden wat de effecten zijn op de investeringspraktijk. Als er geen verbetering optreedt zullen er alsnog wettelijke maatregelen worden overwogen.

Aangescherpt

In 2009 publiceerde de Eerlijke Bankwijzer een rapport over investeringen in wapens. Veel van de daarin bekritiseerde financiële instellingen hebben inmiddels hun beleid ten aanzien van beleggingen in controversiële wapens en munitie aangescherpt.

Het kabinet heeft al vaker een investeringsverbod afgewezen, ondanks het feit dat een meerderheid van de Tweede kamer daartoe had opgeroepen.

Een aantal partijen in de Eerste Kamer, waaronder de PvdA en GroenLinks, zette het onderwerp vorige maand opnieuw op de agenda. Sommige andere landen, waaronder het Verenigd Koninkrijk, België, Duitsland en Frankrijk hebben wel een investeringsverbod ingesteld.

ASN Bank

Ook vanuit de financiële wereld zelf gaan stemmen op voor een verbod. Zo deed ASN Bank samen met APG Asset management en MN Services een dringende oproep aan de Tweede Kamer. “Wij vinden een convenant niet ver genoeg gaan en pleiten voor een volledig investeringsverbod”, laat hoofd duurzaamheidsbeleid Piet Sprengers van ASN in een reactie weten.

De Eerste Kamer bespreekt dinsdagmiddag de motie Haubrich-Gooskens. Hierin wordt de regering verzocht stappen te nemen om te komen tot een verbod op aantoonbare directe investeringen in de productie, verkoop en distributie van clustermunitie.

“Het kabinet stuurt aan op een nieuwe confrontatie met de Eerste Kamer door geen wettelijk verbod clusterbommen in te stellen”, twittert fractievoorzitter Marianne Thieme van de Partij voor de Dieren hierover. Er wordt op 29 maart gestemd over de motie.

Clustermunitie bestaat uit granaten die uiteenvallen in honderden kleine bommen. Veel van de clusterbommen gaan niet meteen af, zodat ze nog lange tijd een gevaar blijven vormen.