Pechtold: Lubbers handelt buiten opdracht

DEN HAAG - Met de oproep van Ruud Lubbers aan VVD, PVV en CDA om onderling te kijken of samenwerking mogelijk is handelt de informateur niet volgens de opdracht die hij van koningin Beatrix heeft meegekregen.

Dat heeft D66-leider Alexander Pechtold vrijdag verklaard na zijn gesprek met Lubbers.

Pechtold wees erop dat Lubbers onderzoek moet doen naar een ''stabiele meerderheidsvariant''. De gesprekken tussen VVD, PVV en CDA kunnen echter ook leiden tot een minderheidsvariant, waarbij VVD en CDA regeren en de PVV van Geert Wilders gedoogsteun geeft.

Pechtold vindt het ''veel te vroeg'' voor verkenningen naar een minderheidskabinet.

Onwenselijk

Omdat Lubbers zelf geen deel wil uitmaken van een informeel overleg tussen de drie fracties ''dreigt het gevaar dat het proces buiten zijn zicht gaat verlopen. Dat is onwenselijk.''

De D66-leider is bezorgd omdat zo'n overleg zich dan onttrekt aan de controle van zowel het staatshoofd als de Tweede Kamer.

Tussenstap

Pechtold heeft er bij Lubbers op aangedrongen dat hij zich toch in het proces mengt. De informateur kiest volgens hem voor zo'n tussenstap, omdat sommige partijen elkaar nu uitsluiten.

Maar hij heeft er geen verklaring voor waarom een minderheidsvariant nu ook op tafel ligt.

Verwonderd

ChristenUnie-leider Andre Rouvoet toonde zich tegenover Lubbers 'verwonderd' over het feit dat de informateur vrijdagochtend ''al een conclusie heeft getrokken voordat alle gesprekken met de fractievoorzitters en de eerdere informateurs zijn afgerond''.

Vicefractievoorzitter Elbert Dijkgraaf van de SGP vindt dat het optreden van Lubbers 'sjieker' had gekund.

Dijkgraaf was nog niet eens in de buurt van de informateur, toen die al bekend liet maken dat andere partijen (VVD, PVV, CDA) maar eens met elkaar om de tafel moesten gaan zitten.

''Wel aardig dat hij de richting heeft aangegeven'', schamperde hij. ''Maar raar dat die mogelijkheid niet eerder en beter is onderzocht.''

Gedoogsteun

Over eventuele gedoogsteun van de SGP zei hij dat het van belang kan zijn wat andere partijen vinden als er een coalitie op basis van 76 zetels lijkt te komen.

De SGP wil eerst kijken naar de positie van ethische kwesties en ook naar de stijl van zo'n evenueel kabinet.

Marianne Thieme

Fractievoorzitter Marianne Thieme van de Partij voor de Dieren was vrijdagochtend verbaasd dat informateur Ruud Lubbers al bekendmaakte hoe hij de eerstvolgende stap in het formatieproces ziet.

Thieme stond immers pas om 20.00 uur geboekt voor een gesprek met hem. Dat onderhoud laten schieten, schoot echter niet door haar hoofd.

Groot misverstand

Oud-informateur Herman Tjeenk Willink zei vrijdag na zijn gesprek met Lubbers dat het een ''groot misverstand'' is te denken dat informateur Ruud Lubbers de regie uit handen geeft door de fractievoorzitters van VVD, PVV en CDA te vragen onderling te gaan praten over mogelijke samenwerking.

Hij wilde geen kwalificatie verbinden aan de opmerkelijke zet die Lubbers vrijdag heeft gezet. Ook liet hij zich niet uit over het moment waarop de informateur met zijn mededeling kwam.

Tjeenk Willink zei verder dat hij een ''buitengewoon aangenaam'' gesprek heeft gehad met Lubbers. Die vroeg hem onder meer naar het formatieproces tot nu toe en naar de ervaringen van Tjeenk Willink.

Lees alles over de kabinetsformatie op NU.nl/politiek

Bekijk hier een chronologisch overzicht van de kabinetsformatie

Tip de redactie