DEN HAAG - Er is nog lang geen zicht op een oplossing voor het kabinetsconflict over Afghanistan. De ruzie bereikte woensdag een hoogtepunt en roept de vraag op of er vrijdag, na de wekelijkse ministerraad, nog een missionair kabinet zit.

Foto:  ANP

Woensdag ontstond een crisissfeer in het kabinet nadat vicepremier en PvdA-leider Wouter Bos zijn coalitiegenoten CDA en ChristenUnie meedeelde het NAVO-verzoek definitief af te wijzen om een jaar langer in de Afghaanse provincie Uruzgan te blijven.

Bos vindt dat de voltallige ministerraad vrijdag moet besluiten om die optie weg te strepen. In het NAVO-verzoek wordt uitgegaan van een nieuwe missie voor een jaar met trainers, opbouwwerkers en militairen in Uruzgan.

Onaangenaam verrast

CDA en ChristenUnie toonden zich zeer onaangenaam verrast. Zij wisten dat de PvdA-fractie sowieso uit Uruzgan weg wil, maar de indruk bestond dat Bos en de PvdA-ministers, onder voorwaarden, wel bereid waren de mogelijkheden te onderzoeken. En als dat huiswerk af zou zijn, dan een besluit te nemen.

Een van die voorwaarden was een expliciet verzoek van de NAVO. De PvdA zegt dat al een tijdlang is aangegeven dat voor de partij een langer verblijf in Uruzgan echt geen optie is.

Zorgelijk

Donderdagochtend bespraken bewindslieden en Kamerleden van de PvdA de ontstane situatie. Na afloop noemde PvdA-minister Guusje ter Horst de politieke situatie ''eningszins zorgelijk''.

De PvdA is volgens haar altijd volstrekt helder geweest over Uruzgan: in 2007 heeft het kabinet beloofd dat de militaire missie in deze Afghaanse provincie eind 2010 is beëindigd.

Helder signaal

Ook PvdA-minister Eberhard van der Laan spreekt van ''een zorgelijke situatie''. Volgens Van der Laan was het verstandig van Bos om een ''helder signaal'' af te geven op een moment dat de situatie ''diffuus'' dreigt te worden.

Campagnetaal

CDA-fractieleider Pieter van Geel zei donderdag dat de PvdA zich te veel laat leiden door de gemeenteraadsverkiezingen op 3 maart.  ''De discussie is compleet in campagnetaal en campagnesfeer terecht aan het komen. Zo wordt het proces verpolitiekt."

Oud-commandant der strijdkrachten Dick Berlijn deelt die mening. ''Het is een zeer trieste gang van zaken die eigenlijk niets meer te maken heeft met wat er moet gebeuren in Afghanistan of wat in het belang is van de Afghanen, maar alles te maken lijkt te hebben met de gemeenteraadsverkiezingen'', zei Berlijn donderdag in het EO-radioprogramma Dit is de dag.

Kamerdebat

Donderdag is er op initiatief van de SP een Kamerdebat over de kabinetsruzie.