Bijna akkoord over reactie op Irakrapport

DEN HAAG - De coalitiepartijen CDA, PvdA en ChristenUnie lijken het eens te zijn over een gezamenlijke reactie op het Irakrapport van de commissie-Davids.

© ANP

Alle ministers komen daarom dinsdagochtend in een extra vergadering bijeen om zich daarover uit te spreken.

Een woordvoerder van de Rijksvoorlichtingsdienst bevestigde maandag de extra raad. Het is volgens hem de eerste keer dat de voltallige ministerraad zich over de kwestie buigt. Afgelopen vrijdag was het onderwerp in kleinere kabinetskring besproken.

Vicepremier Wouter Bos hield het er maandag op een PvdA-bijeenkomst in Groningen op dat er maandag vooruitgang was geboekt met de kabinetsreactie op het Irak-rapport. ''Maar als we er uit zouden zijn, was er morgen geen ministerraad. De laatste loodjes wegen het zwaarst.''

Standpunt

Ook in de afgelopen weken zaten de meest betrokken ministers herhaaldelijk om de tafel met premier Jan Peter Balkenende en de vicepremiers Wouter Bos en André Rouvoet om tot een gezamenlijk standpunt te komen. Maandagochtend bespraken ze de tekst van de brief aan de Tweede Kamer nog tijdens een werkontbijt.

De commissie-Davids onderzocht de politieke steun die Nederland in 2003 gaf aan de omstreden Amerikaans-Britse inval in Irak.

Na de presentatie van het kritische rapport op 12 januari dreigde een kabinetscrisis, nadat Balkenende in zijn eerste commentaar belangrijke conclusies van de commissie had tegengesproken. Die reactie viel slecht bij coalitiepartij PvdA.

Brief

De crisissfeer werd na een dag gesust met een brief waarin het kabinet stelde dat het volkenrechtelijk mandaat voor militair ingrijpen ''adequater'' had gemoeten. De gesprekken over een officiële kabinetsreactie op het Irak-rapport verliepen daarna moeizaam.

Betrouwbare bronnen sluiten niet uit dat de toekomstige rol van Nederland in Afghanistan dinsdag ook aan de orde komt tijdens de extra ministerraad. Ook over deze politiek gevoelige kwestie is al veelvuldig achter de schermen gesproken, maar de coalitie is verdeeld over een langer verblijf in Uruzgan.

Kleinere missie

CDA-minister Maxime Verhagen (Buitenlandse Zaken) wil daar het liefst met een kleinere missie verder. De PvdA en de ChristenUnie willen dat niet. De CDA-fractie sluit niets uit.

De coalitiepartijen lijken het wel eens over het sturen van Nederlanders om Afghaanse politiemensen en militairen te trainen. De NAVO kijkt naar deze mogelijke toekomstige rol van Nederland. De opbouw van veiligheidsdiensten is voor Afghanistan belangrijk om voor de eigen veiligheid te kunnen zorgen.

De Tweede Kamer wil dat het kabinet voor 1 maart een besluit over Afghanistan neemt.