'Landen na Arabische Lente onafhankelijker'
TUNIS - Zaterdag is het precies een jaar geleden dat de 26-jarige Tunesische groenteverkoper Mohamed Bouazizi zichzelf in brand stak, nadat de politie zijn kar in beslag had genomen.
Foto: AFP
Zijn actie was het startsein van een golf van betogingen in Arabische landen.
De Arabische Lente leidde onder meer tot de vlucht naar het buitenland van het Tunesische staatshoofd Zine al-Abidine Ben Ali, het aftreden van de Egyptische president Hosni Mubarak en de dood van de Libische leider Muammar Kaddafi.
Bovendien heeft de Jemenitische president Ali Abdullah Saleh na maandenlange protesten de macht afgestaan.
Hetzelfde
''De Arabische wereld zal nooit meer hetzelfde zijn'', zegt de prominente Egyptische oppositieleider Amr Moussa over de historische gebeurtenissen van het afgelopen jaar. Ook wetenschappers stellen dat de Arabische wereld ingrijpend is veranderd.
Shadi Hamid van het onderzoeksinstituut Brookings Doha Center (BDC) spreekt van de opkomst van nieuwe regeringen in Arabische landen die in meer of mindere mate de steun van de bevolking hebben.
Nieuw beleid
Hamid wijst er ook op dat een nieuw buitenlandbeleid in landen als Tunesië, Egypte en Libië is ontstaan. ''Die landen hebben gemeen dat ze een onafhankelijkere politiek ten aanzien van het buitenland voeren'', stelt Hamid. ''Ze zijn niet meer gebonden aan de Verenigde Staten of aan de as Iran-Syrië, die zich juist tegen de VS verzet.''
Paul Salem, verbonden aan de in Libanon gevestigde denktank Carnegie Middle East Centre, deelt de visie van Hamid.
Hij stelt dat de huidige leiders van landen waar een omwenteling heeft plaatsgevonden, minder naar de VS en andere mogendheden luisteren, en meer naar de eigen bevolking ''De regio wordt waarschijnlijk onafhankelijker'', zegt Salem. ''Dat is ook met Turkije gebeurd. Vroeger gehoorzaamde Ankara de Verenigde Staten. Tegenwoordig doet Turkije wat het zelf wil.''
Supermacht
Hamid noemt Turkije een regionale supermacht die een leidende rol kan spelen bij het ten val brengen van een van de hardnekkigste autoritaire regeringen in het Midden-Oosten, het bewind van president Bashar al-Assad in Syrië.
Hamid voorspelt dat een val van het regime in Damascus ook nadelige gevolgen zal hebben voor Hezbollah, Syriës anti-Amerikaanse en anti-Israëlische bondgenoot in Libanon, en voor Iran. ''Daarom kan je als het bewind in Syrië valt vanuit Amerikaans perspectief spreken van het neerhalen van drie vogels met één steen'', meent Hamid.
Startpagina