'Dominantie grote accountants wordt erger'

AMSTERDAM - De ‘grote vier’ in de accountantwereld vormen steeds meer een monopolie, zegt Jeremy Newman, de directeur van het accountantskantoor BDO International. “Zonder hervormingen wordt de situatie steeds nijpender.”

De kritiek op de grote vier accountants nam deze week, na eerdere berispingen van de AFM, een nieuwe wending met een reeks discussiepunten van Eurocommissaris Michel Barnier. Zijn insteek: de ‘big four’, Ernst & Young, Deloitte, KPMG en PwC, zijn te groot en vormen daardoor een ‘systeemrisico’.

Daarnaast vraagt Barnier zich af hoe accountants jaarrekeningen kritisch kunnen controleren terwijl ze hun klanten tegelijk financiële adviezen geven. Aanleiding is de kredietcrisis, waarbij financiële instellingen die als solide werden beschouwd toch wankel bleken te zijn.

Gat

Jeremy Newman is als ceo van BDO de nummer vijf in de accountantswereld, “maar het gat tussen ons en de grote vier is groot”, zegt hij tegenover NUzakelijk. Newman is in zijn nopjes met Barniers discussiestuk, vooral vanwege de door hem al jaren gehekelde praktijk van ‘grote vier-clausules’. Hierbij verstrekken bijvoorbeeld banken alleen kapitaal als hun klanten zich laten controleren door een van de grote vier accountantskantoren.

BDO kan enorm veel baat hebben bij Barniers voorstellen, erkent Newman. Maar, zo claimt hij, het draait om de stabiliteit van het financiële systeem. “Ik ben niet de enige die hervormingen nastreeft, iedereen erkent dat de huidige situatie ongezond is.”

Kunt u hard maken dat ‘grote vier-clausules’ bestaan?
Er zijn genoeg gevallen, maar die worden meestal onder het tapijt geveegd. Wij horen van klanten in meer dan de helft van alle Europese landen dat ze gedwongen worden zaken te doen met de grote vier.

Mede door de angst om door een bank afgewezen te worden, vechten ze die eis vaak niet aan. Deze manier van werken kost klanten geld en versterkt tegelijk het beeld dat de grote vier de enige kantoren zijn die er toe doen. Barnier bevestigt in zijn stuk ook het bestaan van deze clausules.

Waarom is het erg dat vier grote kantoren de dienst uitmaken?
De bedreiging zit ‘m niet in de kwaliteit van het geleverde werk, die is bij alle kantoren meestal in orde. De reden dat de accountantswereld nu onder de loep ligt, is vanwege de stabiliteit van het financiële systeem.

Als een van de grote vier accountants kopje onder gaat, zoals gebeurde met Arthur Andersen in 2003, dan kan dat desastreuze gevolgen hebben. We moeten het heersende beeld, dat de grote vier het beste zijn, kapotslaan.

En wie gaat dit oplossen?
De markt is zelf overduidelijk te kort geschoten. Ik pleit onder meer voor een Europese toezichthouder die de huidige kartelvorming kan bestrijden en het inkrimpen van de grootste kantoren kan afdwingen.

Het door Barnier geopperde idee van een europees ‘paspoort’ voor accountants maakt het daarnaast makkelijker voor kleinere kantoren om internationaal zaken te doen.

Wat kunnen Barniers voorstellen in het meest gunstige geval opleveren?
We kunnen dan mogelijk effectiever concurreren in de strijd om grote klanten. We komen daar nu niet binnen. En meer keuze verkleint de systeemrisico’s.

Lees meer over:
Tip de redactie