Philips neemt patent op zorg

AMSTERDAM - Philips is in Nederland onbetwist kampioen 'patenten aanvragen'. "We hebben in totaal 115.000 patenten aangevraagd sinds de allereerste, in 1905", vertelt Philips' patentendirecteur Ruud Peters aan NUzakelijk.

Dat allereerste octrooi, ingediend door mede-oprichter Gerard Philips, betrof een uitvinding waarmee gloeilampen langer op volle sterkte konden blijven branden.

Inmiddels behoren gloeilampen tot het verre verleden. Een valdetector, een vernieuwde borstpomp, een soort masker dat jetlags moet verhelpen en een techniek om kanker te bestrijden zijn een paar voorbeelden van producten die onlangs van de octrooiband van Philips rolden.

Gezondheid

"We richten ons sterk op gezondheid en welzijn en houden daarbij de trends in het oog", vertelt 'CIPO' (Chief Intellectual Property Officer) Peters op de Eindhovense High Tech Campus. De afdeling Intellectual Property en Standards (IP&S) wordt omringd door tal van andere technologiebedrijven, waaronder een aantal spin-offs van Philips zoals NXP en ASML.

Een van die trends waarop Peters doelt, is de voortschrijdende vergrijzing. "Mensen worden ouder, dus hebben we steeds meer zorg nodig, ook thuis."

Eerder dit jaar zag bijvoorbeeld de automatische valdetector het levenslicht, een apparaatje voor de oudere medemens, dat waarneemt wanneer degene die het draagt valt en vervolgens alarm slaat. "Het gebeurt nogal eens dat ouderen vallen, iets breken en niet meer overeind kunnen komen", licht Peters toe.

Scans

Veel innovaties op het gebied van gezondheidszorg richten zich op 'image guided intervention and therapy', het behandelen van mensen met behulp van scantechnieken.

Ook 'home healthcare' wordt steeds belangrijker. "De nadruk komt steeds meer te liggen op het op afstand in de gaten houden van mensen, zodat deze niet steeds naar het ziekenhuis hoeven te komen."

Veelbelovend is de ontwikkeling van de zogenoemde ‘image-guided drug delivery’ ofwel lokale medicijnafgifte met behulp van scantechnieken, zoals in het Europese samenwerkingsverband ‘Sonodrugs’. Medicijnen worden in de vorm van kleine bolletjes in de bloedbaan gebracht en tot 'ontploffing' gebracht op de plaats waar dat moet.

Verschuiving

Vorig jaar viel 39 procent van de aangevraagde patenten binnen de medische sector, in 2003 was dit nog 20 procent en was de divisie Consumer Lifestyle met 40 procent nog de grootste. De verschuiving is in lijn met de strategiewijziging die Philips eerder al heeft ingezet.

Binnen de divisie Lighting, in 2009 goed voor 25 procent van de patentaanvragen tegenover tien procent in 2003, wordt bijvoorbeeld hard gewerkt aan de ontwikkeling van een soort masker, dat met behulp van lichttherapie jetlags sneller moet helpen verdrijven terwijl je slaapt. Het patent hiervoor moet nog goedgekeurd worden.

LED

Verder richt het bedrijf zijn pijlen op LED-technologie en de organische variant daarop, OLED. "In een samenwerkingsverband met meerdere bedrijven ontwikkelen we grote platen die licht kunnen geven, zodat je er bijvoorbeeld het hele plafond mee kunt bedekken", vertelt Peters.

De divisie Consumer Lifestyle, waaronder bij Philips onder meer producten voor persoonlijke verzorging en huishoudelijke artikelen geschaard worden, maakt daarentegen een steeds kleiner onderdeel uit van het patentportfolio als gevolg van de verminderde activiteit op het gebied van consumentenelektronica.

Trends waar Philips brood in ziet zijn, naast vergrijzing, de klimaatverandering, de behoefte aan duurzaamheid, de mondiger wordende consument en opkomende markten. "In 2015 zou ongeveer 40 procent van onze business uit landen als Brazilië, China en India moeten komen, aangezien de groei in Europa en de Verenigde Staten is beperkt is."

Willy Wortel

Aan de marktgedreven manier van innoveren, die sinds de komst van topman Gerard Kleisterlee de dienst uitmaakt, wordt gewerkt door verschillende teams. "De uitvinder is niet meer de Willy Wortel die achter zijn bureau of in een laboratorium iets bedenkt. Dat zijn complete teams, bestaande uit bijvoorbeeld technici en chemici, die daaraan werken in ons lab. Bovendien werken we veel samen met bijvoorbeeld mensen in academische ziekenhuizen."

Voor ongeveer een derde van de innovaties wordt octrooi aangevraagd. "Andere vinden we niet voldoende van strategisch of commercieel belang om daar patent op aan te vragen", licht Peters toe.

Zodra een patent, vaak pas na een paar jaar, is goedgekeurd, wordt nogmaals bekeken of het nog potentie heeft. "Het gaat uiteindelijk niet om het hebben van een zo groot mogelijke patentportefeuille, maar het gaat erom die octrooien in je portefeuille te hebben, die van commercieel belang zijn, die waarde kunnen creëren voor het bedrijf. Andere patenten verlengen we niet meer."

Kostbaar

Het concern steekt jaarlijks 1,6 miljard euro in Research & Development, oftewel Onderzoek & Ontwikkeling. "Patenten zijn een kostbare aangelegenheid, in de markt wordt vaak gerekend met ongeveer 50.000 euro per stuk, maar als je zoveel investeert in ontwikkeling en onderzoek moet je er als bedrijf ook wat voor over hebben om de resultaten die daaruit voortkomen te beschermen", aldus de CIPO.

Patenten zijn echter niet alleen bedoeld ter bescherming tegen namaak. Technologie wordt ook vaak uitgeruild met concurrenten of via licentieprogramma's in de markt gezet. Dit levert jaarlijks een flink bedrag aan licentie-inkomsten op.

Lees meer over:
Tip de redactie