Downloads Zookz wreken protectionisme VS

Waarom biedt de nieuwe downloadwinkel Zookz zulke spotgoedkope muziek- en filmdownloads aan? Consumenten zal het een zorg zijn. Maar op de achtergrond woedt een bittere strijd.

Door Herbert Blankesteijn | PlusPost, opiniekrant voor sociaal liberalen en ondernemers

Die speelt tussen het dwergstaatje Antigua en Barbuda aan de ene kant en de Verenigde Staten van Amerika aan de andere kant. Onderwerp: de oneerlijke behandeling door de VS van op Antigua gevestigde goksites.

Zookz bestaat sinds vorige week in een testversie. Voor tien dollar per maand mag je onbeperkt muziek downloaden. Ook voor tien dollar kun je zoveel films downloaden als je wilt. Voor achttien dollar heb je beide. Er is geen kopieerbescherming; de downloads kun je houden. Ze zijn in mp3- en mp4-formaat dus zijn ze met vrijwel ieder afspeelapparaat en met alle afspeelsoftware te gebruiken.

Dat is te mooi om waar te zijn - dus moet er iets niet kloppen. In ieder geval heeft de site nog grote tekortkomingen. Het aanbod is gering (50.000 mp3's en 1500 films) en groeit volgens Zookz met 1000 liedjes en 300 films per week. In dat tempo duurt het meer dan tien jaar voordat het assortiment zo groot is als dat van iTunes nu. De resolutie van de films is slechts 640x480 en een zoekfunctie ontbreekt. Verder blijkt de site langzaam, sterker, hij was op zondag en maandag om onbekende redenen onbereikbaar.

Mistig
Dat laatste kan komen door de grote belangstelling maar ook doordat de juridische status van Zookz mistig is. Het is zo duidelijk als wat dat er geen rechten worden afgedragen. Daar maakt Zookz geen geheim van. Zookz zegt dat dit mag, door een uitspraak van de Wereldhandelsorganisatie WTO in een al jaren slepend conflict tussen VS en Antigua.

Dit geschil is veroorzaakt doordat de VS zijn burgers verbiedt te gokken bij goksites op Antigua, zoals World Sports Exchange en Gold Antigua Online Casino. In 2003 maakte het vroegere piratennest Antigua daarvoor een procedure aanhangig bij de WTO. Het ging Antigua om ongelijke behandeling: de VS staan bepaalde vormen van online gokken binnen de landsgrenzen wel toe, in het bijzonder bij het wedden op paardenraces.

Alle uitspraken van de WTO zijn in het voordeel van Antigua geweest. De laatste, uit 2007, komt erop neer dat Antigua Amerikaans intellectueel eigendom mag schenden tot een waarde van 21 miljoen dollar per jaar, bij wijze van schadevergoeding.

Schadeloosstelling
Wat deze license to steal precies inhoudt weet eigenlijk niemand. Er is geen praktijkervaring mee. In ieder geval zegt Zookz dat dit de juridische basis is voor zijn handel, en dat het bedrijf zijn best doet om alleen entertainment aan te bieden waarop Amerikaanse rechten rusten. De autoriteiten op Antigua hebben via een advocaat laten weten dat ze hier niets mee te maken hebben. Uitgezocht wordt of Zookz wel legaal is volgens de plaatselijke wet.

Zookz is dus geen regeringsonderneming en eist in feite 21 miljoen dollar die aan Antigua zijn toegekend voor zichzelf op. De advocaat van Zookz meldt in een bekendmaking dat de schadeloosstelling is bedoeld voor het bedrijfsleven op Antigua en niet voor de overheid dus dat Zookz in zijn recht staat. Of Zookz netjes ophoudt bij 21 miljoen (Omzet? Winst?), en hoe die 21 miljoen verdeeld moeten worden als er meer kapers om de kust zijn, meldt ook Zookz niet.

Het wachten is op nieuwe juridische procedures. Intussen kan de entertainmentindustrie de creditcardmaatschappijen vragen Zookz te boycotten. In het geval van de Russische piratensite Allofmp3.com is dat een probaat middel gebleken.

Tip de redactie