Accountant kijkt verder dan de centen

Bedrijven willen steeds vaker naast hun financiële presentaties ook de klanttevredenheid, hun impact op het milieu en andere niet-financiële aspecten in kaart hebben.

Door Ruud Dekkers | PricewaterhouseCoopers

Een accountant heeft ook op die terreinen veel te bieden, mits hij onafhankelijk te werk kan gaan en er duidelijke normen zijn om de prestaties te meten.

Verkocht
Dit voorjaar bleken in New Delhi kinderen onder slechte omstandigheden aan het werk te zijn in een fabriek van kledingfabrikant Gap. Volgens de Britse krant The Observer waren ze onder de tien en door hun families verkocht.

Dat er bij Gap sprake was van opzet, leek de Landelijke India Werkgroep onwaarschijnlijk. Ik citeer: 'Gap heeft een goede naam als het gaat om maatschappelijk verantwoord ondernemen. Dat gezegd hebbende, wil Gap natuurlijk net als veel andere multinationals goedkoop produceren. Als ze niet controleren wat er in de rest van de keten gebeurt, gaat het mis'.

Behoefte
Zomaar een bericht dat onderstreept dat er steeds meer behoefte is aan inzicht in en verificatie van niet-financiële informatie en risicomanagementsystemen. Ketens worden steeds complexer en bevatten steeds meer schakels die buiten het directe beheer van de organisatie liggen. Dit kan gaan om producten of halffabricaten die ingekocht worden, maar ook om diensten en subcontractors die ingehuurd worden. Daarmee neemt ook het belang van het controleren van leveranciers van diensten of producten op naleving van eisen op bijvoorbeeld het gebied van duurzame en ethische normen toe.

Steeds meer bedrijven - al dan niet onder druk van aandeelhouders en/of de maatschappij - willen meer dan alleen de klassieke financiële informatie. Ze willen ook de klanttevredenheid, hun impact op het milieu, hun reputatie, hun prestaties op het gebied van arbeidsomstandigheden, enzovoort meten en laten controleren.

Geloofwaardigheid
De behoefte aan zekerheid (assurance) op deze niet-financiële informatie wordt groter. Het gaat tenslotte om de geloofwaardigheid van een bedrijf, en dus moeten risico's in de keten op maatschappelijk, ethisch vlak of op milieugebied worden gereduceerd. De accountant kan daar op inspelen, maar zal zich tot brede assurance-aanbieder moeten ontwikkelen. In principe kan hij op alles zekerheid geven, mits zijn onafhankelijkheid gewaarborgd is en mits er duidelijke normen zijn die meetbare controle mogelijk maken.

Glad ijs
Zijn die normen er niet, of staan ze ter discussie, dan begeeft de accountant zich op glad ijs. Dat wil niet zeggen dat hij geen rol zou kunnen spelen bij het ontwikkelen van heldere en meetbare normen waar die ontbreken. Het zou een goede oplossing zijn om naast bedrijven en andere belanghebbenden, accountantsorganisaties daarbij te betrekken.

Ruud Dekkers is voorzitter van PricewaterhouseCoopers Accountants N.V.

Tip de redactie